Akdeniz'de nesli tükenme tehlikesiyle karşı karşıya olan caretta carettalar ve yeşil deniz kaplumbağaları için kurduğu Orange House Project (Turuncu Ev Projesi) ile tanınan doğa savunucusu Mona Khalil, 25 yıldır bölgede bu görevi yapıyordu. Savaş başladığında "Ben sivilim, silahım yok. Burası benim hayatım" dediği aktarılan Khalil'in, Lübnan'da El-Mansuri sahilindeki evine düzenlenen İsrail hava saldırısında aldığı ağır yaralar sonucu hayatını kaybettiği öğrenildi.
NELER YAPTI
The Guardian'ın aktardığına göre 76 yaşındaki Khalil, Akdeniz kenti Tire yakınlarında Turuncu Ev Projesi adında bir koruma alanı işletiyordu. Evinde gönüllüleri ağırlayarak bir mil uzunluğundaki plajı temizlemelerine ve izlemelerine olanak sağlıyor, turistleri de konaklayıp doğayı koruma hakkında bilgi edinmeye davet ediyordu.
KAPLUMBAĞALARLA TESADÜFEN KARŞILAŞTI
1975-90 yılları arasındaki Lübnan iç savaşı sırasında Hollanda'ya taşındı. 1999'da ailesinin topraklarına geri döndü ve bir akşam sahilde kumda yuva kazan bir kaplumbağayla tesadüfen karşılaştı.
EKOTURİZM PROJESİ
Halil, kendisine zor bir dönemde sığınak sağlayan Hollanda'nın ulusal rengine uyması için evi turuncuya boyadı ve Lübnan'ın güney kıyılarında yuva yapan deniz kaplumbağaları (carpethead ve yeşil deniz kaplumbağaları) için bir koruma ve ekoturizm projesi başlattı.
TURİSTLER EVİNDE KALIYOR, KAPLUMBAĞALARIN YUMURTADAN ÇIKIŞINA TANIK OLUYORDU
Yabancı turistler, pansiyonun İsrail'in defalarca işgal ettiği ve ele geçirdiği bir arazide bulunması nedeniyle seyahatlerini Lübnan ordusuyla koordine etmek zorundaydı. İzin almayı başaranlar, Khalil'in çiçeklerle süslü avlusu ve genellikle kurtarılmış köpek ve kedilerle dolu olan evinde kalıyordu. Plaja muz bahçelerinden kısa bir yürüyüşle ulaşılabiliyordu.
Sık sık yaşanan elektrik kesintileri ve klima olmaması, bazı ziyaretçilerin olumsuz çevrimiçi yorumlar bırakmasına neden olsa da Khalil'in diğer pansiyonların sağlayamadığı bir şeyi, yani kaplumbağaların yumurtadan çıkışına tanık olma ve yardım etme ve savunmasız popülasyonlarını korumaya katılma şansını sunması nedeniyle çoğu kişi övgü dolu yorumlar yaptı.
DİNAMİTLE BALIK AVLAYANLAR VE EMLAKÇILAR KARŞI ÇIKTI
Khalil'in deniz koruma çabaları başlangıçta, aralarında emlak geliştiricileri ve dinamitle balık avlayan balıkçıların da bulunduğu bazı yerel halk tarafından tepkiyle karşılandı.
Ayrıca, 2006'da Hizbullah ile yapılan savaş sırasında evi İsrail bombardımanına maruz kaldı.
"TANRI BANA ÖMÜR VERDİĞİ SÜRECE DEVAM EDECEĞİM"
İsrail'in devam eden işgallerine rağmen Khalil evinde kaldı. 2017'deki bir röportajında, kaplumbağa koruma konusundaki umudunu kaybetmediğini ve süresiz olarak devam edeceğini söyledi: "Tanrı bana ömür verdiği sürece" dedi.
Lübnan'daki vahşi yaşamı koruma grubu Yeşil Güneyliler, nesiller boyu Lübnanlılara ekosistemlerine değer vermeleri ve onları korumaları konusunda ilham veren bir çevreci aktivistin kaybından duydukları üzüntüyü dile getirdiler.
Grup yaptığı açıklamada, "Çalışmaları onu Lübnan'da deniz koruma ve biyolojik çeşitliliğin korunması konusunda en saygın isimlerden biri haline getirdi" dedi.
"ÖLÜMÜ, İSRAİL SALDIRILARININ YARATTIĞI YIKICI KAYIPLARIN ACI BİR HATIRLATICISI"
“Green Southerners, Mona Halil'in hayatını kaybettiği ve yardımcısının yaralandığı saldırıyı şiddetle kınıyor. Saldırı, uzun zamandır çevre koruma, biyolojik çeşitliliğin korunması ve kamuoyu bilinçlendirme çalışmalarıyla bilinen bir bölgeyi hedef aldı. Ölümü, İsrail saldırılarının siviller, çevre savunucuları ve korumaya çalıştıkları doğal miras üzerinde yarattığı yıkıcı kayıpların acı bir hatırlatıcısı niteliğindedir.”
Çevre odaklı bir sosyal girişim grubu olan Live Love Beirut, Halil'in "inanılmaz bir mirasla hatırlanacağını" söyledi.
Grup, "Hayatı özverili ve etkiliydi," dedi. "Huzur içinde yatsın ve çok önem verdiği çalışmaları gelecek nesiller boyunca devam etsin."
Odatv.com
