Roscosmos'un hazırladığı ve Kremlin'in onayına sunulan devlet kararnamesi taslağına göre, önümüzdeki 10 yıl içinde Ay yüzeyinde nükleer enerji santralinin devreye alınması planlanıyor. Projeyle hem Ay'daki yerleşim ve araştırma altyapısının enerji ihtiyacının karşılanması hem de derin uzay çalışmalarında Rusya'nın kapasitesinin artırılması amaçlanıyor.
MARS VE VENÜS GÖREVLERİ DE PLANDA
Stratejik belgede, Ay programının yanı sıra Venüs ve Mars'a yönelik keşif görevlerinin genişletilmesi ile nükleer itki sistemlerine sahip uzay araçlarının geliştirilmesi de yer aldı.
Rusya Başbakan Yardımcısı Denis Manturov da 2025 yılında Devlet Başkanı Vladimir Putin'e, Rusya'nın Ay'da nükleer enerji santrali kuran ilk ülke olacağı yönünde taahhütte bulunmuştu.
"10 YIL BOYUNCA ARIZASIZ ÇALIŞACAK"
Rus nükleer enerji şirketi Rosatom'un Başkanı Alexey Likhachev, Roscosmos ile yürütülen ortak çalışmalar kapsamında 10 kilovata kadar kapasiteye sahip "Ay Enerji Ünitesi" geliştirdiklerini açıkladı.
Likhachev, sistemin en az 10 yıl boyunca kesintisiz çalışabilecek şekilde tasarlandığını belirterek, ünitenin fırlatma sırasında oluşan yüksek yüklere, uzay vakumuna, yoğun radyasyona ve Ay gecelerinde sıcaklığın eksi 150 dereceye kadar düştüğü zorlu koşullara dayanıklı olduğunu ifade etti.
DAHA YÜKSEK KAPASİTELİ SANTRAL HEDEFLENİYOR
Rosatom Başkanı Likhachev, geliştirilen 10 kilovatlık sistemin Ay'da planlanan sanayi faaliyetleri için yeterli olmayacağını da söyledi.
Ay'da nadir toprak elementlerinin çıkarılması, buzdan oksijen ve roket yakıtı üretilmesi gibi faaliyetlerin çok daha yüksek enerji gerektirdiğini belirten Likhachev, bu nedenle daha güçlü yeni nesil nükleer enerji santrali üzerinde çalışmaların sürdüğünü kaydetti.
AY'DA EGEMENLİK TARTIŞMASI
Rusya Bilimler Akademisi Başkan Yardımcısı Sergey Çernişev ise projenin yalnızca bilimsel değil, jeopolitik sonuçlar da doğurabileceğini savundu.
Çernişev, yürütülen uzay projelerinin Rusya'ya gelecekte Ay'ın paylaşımı sürecinde aktif rol üstlenme fırsatı sağlayabileceğini ve Ay yüzeyinde kendi "egemen bölgelerini" oluşturabileceklerini öne sürdü.
Akademisyen Anatoli Petrukoviç'in verdiği bilgilere göre, yalnızca Ay programı için 2036 yılına kadar yaklaşık 700 milyar ruble (7,5 milyar dolar) kaynak ayrılması planlanırken, Rusya'nın "Uzay" ulusal projesinin toplam bütçesinin ise 4,4 trilyon rubleye (47,2 milyar dolar) ulaşacağı belirtildi.
