Güney Afrikalı caz bestecisi ve piyanist Abdullah Ibrahim, 91 yaşında yaşamını yitirdi.
Ailesi, sanatçının ölümünü pazartesi günü yayımlanan bir açıklamayla duyurdu. Hayat arkadaşı Dr. Marina Umari açıklamasında, "Abdullah, Güney Afrika'yı ve halkını kalbinde taşıyarak huzur içinde aramızdan ayrıldı. Dünyanın neresinde olursa olsun ülkesine duyduğu sevgi hiç azalmadı" ifadelerini kullandı.
The Guardian'da yer alan habere göre, kısa süren bir hastalığın ardından Almanya'da hayatını kaybeden sanatçı, 1934 yılında Cape Town'da Adolph Johannes Brand adıyla doğdu.
Müziğe küçük yaşlarda başlayan Ibrahim, yedi yaşında beste yapmaya başladığını, 15 yaşında ise profesyonel olarak sahneye çıktığını söylemişti. Kariyerinin ilk dönemlerinde Dollar Brand adıyla tanınan sanatçı, 1950'lerde Güney Afrika caz çevrelerinde önemli bir isim haline geldi. 1960 yılında Jazz Epistles grubuyla kaydettiği Jazz Epistle Verse One, siyah Güney Afrikalı müzisyenler tarafından yayımlanan ilk uzunçalar caz albümü olarak tarihe geçti.
Apartheid döneminde baskıya maruz kaldı
Grubun müziği doğrudan siyasi olmasa da, apartheid dönemindeki hükümetin baskılarıyla karşı karşıya kaldı.
1960'lı yıllarda Avrupa'ya taşınan Ibrahim, burada caz efsanesi Duke Ellington ile tanıştı ve birlikte çalışmalar yaptı. Daha sonra 1965 yılında New York'a yerleşti. Ibrahim, 2024 yılında yaptığı bir açıklamada Ellington için, "Onu Afrikalı-Amerikalı bir müzisyen olarak değil, köyün bilge yaşlısı olarak görürdük. Müzikle ilgili bir sorun ya da ilham aradığınızda ona giderdiniz" demişti.
ABD'de Newport Jazz Festival'nde sahne alan sanatçı, solo turnelere çıktı ve bazı dönemlerde Duke Ellington'ın yerine konserler verdi.
1984 yılında sürgün hayatına ilişkin yaptığı değerlendirmede ise ülkesinden ayrılışını "taktiksel geri çekilme" olarak nitelendirmiş, kendilerini "kültürel özgürlük savaşçıları" olarak gördüklerini söylemişti. 1968 yılında İslamiyet'i kabul eden sanatçı, bu tarihten sonra Abdullah Ibrahim adını kullanmaya başladı. Kariyeri boyunca 70'ten fazla albüm yayımlayan Ibrahim'in son albümü 2023 yılında çıktı.
Apartheid karşıtı mücadelenin sembol eserini yazdı
Sanatçının en bilinen eseri olan Mannenberg, 1974 yılında kaydedildi ve apartheid karşıtı mücadelenin sembol eserlerinden biri haline geldi. Şarkının, hapiste bulunduğu dönemde Nelson Mandela'ya ilham verdiği belirtiliyor.
Ibrahim, 2017 yılında apartheid rejimi hakkında yaptığı değerlendirmede, "Bu sistemin her yönüyle insan aklına aykırı olduğunu çok erken yaşta fark ettim. Sorun sadece müziğinizi kaydetmenizi istememeleri değildi; düşünmenizi de istemiyorlardı" ifadelerini kullanmıştı.
Müzik kariyerinin yanı sıra, yönetmen Claire Denis'nin No Fear, No Die ve Chocolat gibi filmlerinin müziklerinde de görev aldı.
Ibrahim kariyeri boyunca Alman Caz Ödülü ve Güney Afrika Yaşam Boyu Başarı Ödülü dahil birçok prestijli ödüle layık görüldü.
Son solo performanslarından birini ise mart ayında düzenlenen Cape Town International Jazz Festival'nde gerçekleştirmişti.
