Güney Amerika kökenli istilacı bir kertenkele türü ABD'de hızla yayılırken, yetkililer vatandaşlardan gördükleri hayvanları öldürmelerini istedi.
Georgia Doğal Kaynaklar Dairesi (DNR), eyaletin güneydoğusunda yaşayanlara "Arjantin siyah-beyaz tegu" diye bilinen dev kertenkeleleri gördükleri takdirde etkisiz hale getirmeleri çağrısında bulundu.
Teguların insanlar için doğrudan bir tehdit oluşturmadığı belirtilse de uzmanlar, iştahlı beslenme alışkanlıklarının tarım ürünlerine zarar verebileceğini ve nesli tehlike altındaki deniz kaplumbağalarının yumurtaları başta olmak üzere birçok yerli türü tehdit ettiğini söylüyor.
Georgia DNR Yaban Hayatı Kaynakları Birimi'nde kıdemli biyolog olarak görev yapan Daniel Sollenberger, Georgia Public Broadcasting'e yaptığı açıklamada, "Eğer ateşli silah ya da benzeri bir araç kullanabilecek durumda değilseniz, fotoğraf çekmeye çalışın ve bize bildirin," dedi.
Sollenberger, vatandaşlara tuzak kurulması veya hayvanın yakalanması konusunda destek sağlayabileceklerini de ifade etti.
Boyutlarıyla dikkat çekiyorlar
Yetişkin bir tegu türüne göre değişmekle birlikte 1,3 metre uzunluğa ve 15 kilogram ağırlığa kadar çıkabiliyor.
Hızlı hareket eden bu kertenkeleler aynı zamanda yetenekli yüzücüler. Kış uykusu benzeri bir duruma girdiklerinde soğuk hava koşullarında hayatta kalabiliyorlar.
Yetkililer, 2018'den bu yana yalnızca Georgia'nın güneydoğusundaki iki ilçede 30 Arjantin tegu yakalandığını açıkladı. Ancak istilacı türün artık eyaletteki 30 ilçede görüldüğü bildiriliyor. Bu durum, popülasyonun genişlemeyi sürdürdüğüne dair endişeleri artırıyor.
Evcil hayvan ticaretiyle geldi
Yaban hayatı yetkililerine göre Arjantin teguları Georgia'ya egzotik evcil hayvan ticareti yoluyla ulaştı. Uzmanlar, bazı evcil teguların kaçması ya da sahipleri tarafından doğaya bırakılması sonucu yabani popülasyonların oluştuğunu düşünüyor. Zira tegular çok hızlı ürüyor. Tek bir dişinin 30'dan fazla yumurta bırakabildiği biliniyor.
Siyah veya koyu gri renkli gövdeleri üzerindeki beyaz benekler ve kuyruk boyunca uzanan açık renkli bantlar sayesinde kolayca tanınabilen tegular, insanlar için saldırgan kabul edilmiyor. Ancak sıkıştırıldıklarında veya tehdit altında hissettiklerinde savunmaya geçebiliyorlar.
Keskin dişleri, güçlü çeneleri ve kuvvetli pençeleri nedeniyle ciddi yaralanmalara yol açabilecekleri belirtiliyor. Ancak bu hayvanların sosyal zekaları da çok yüksek. Sahiplerini tanıyabildikleri ve bağ kurabildikleri düşünülüyor.
Kaplumbağa, timsah ve kuş yumurtalarını yiyorlar
Gündüz aktif olan ve zamanlarının büyük bölümünü yerde geçiren teguların yavruları, yaşamlarının ilk ayında solan parlak yeşil başlarıyla ayırt edilebiliyor.
Beslenme alışkanlıkları ise çok geniş. Meyveler, sebzeler, böcekler, küçük kemirgenler ve yumurta ile besleniyorlar. Aynı zamanda bıldırcın, tavuk, kaplumbağa ve hatta timsah yumurtaları da yiyorlar. Evcil hayvan mamalarını da tükettikleri ifade ediliyor.
Bu geniş beslenme yelpazesi nedeniyle yerel ekosistem üzerinde ciddi baskı oluşturabiliyorlar.
Beş eyalete yayıldılar
İstilacı türün yalnızca ABD'de Georgia eyaletiyle sınırlı kalmadığı, Florida, Teksas, Güney Karolina ve hatta Maryland'e kadar yayıldığı bildiriliyor.
ABD'de şu anda kaç tegu bulunduğu tam olarak bilinmiyor. Ülkede 2002'den bu yana yaklaşık 10 bin gözlem kaydedildi.
Hastalık taşıyabilirler mi?
Florida ve Güney Karolina, 2021'de teguların evcil hayvan olarak beslenmesini yasaklanmıştı. Georgia da 2023'ten önce kayıt altına alınmamış tüm teguları yasaklamıştı.
Yaban hayatı uzmanları teguların yerli türlere yabancı parazitler bulaştırabileceğinden ve zararlı bakteriler yayabileceğinden endişe ediyor.
Birçok Arjantin tegusunun salmonella bakterisi taşıdığı biliniyor.
