Ankara'da Temmuz ayının başında gerçekleşecek NATO Liderler Zirvesi öncesinde, NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, bugün Beyaz Saray'da ABD Başkanı Donald Trump ile bir araya gelecek...
Rutte, NATO Liderler Zirvesi öncesinde İran savaşı ve ABD'nin Avrupa'daki askerlerini azaltma tehditleri konusundaki gerilimleri hafifletmeyi hedeflerken uzun zamandır NATO'yu eleştiren ve ittifakı "kağıttan kaplan" olarak nitelendiren Trump, ABD'nin Orta Doğu çatışmasında ABD'yi desteklememesinden veya 28 Şubat'ta ABD-İsrail'in İran'a düzenlediği ve önemli petrol sevkiyat yolunu aksatan saldırıdan sonra Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasına yardımcı olmamalarından dolayı öfkelenmişti.
Savunma Bakanı Pete Hegseth geçen hafta bir NATO toplantısında "bedavacı" müttefikleri eleştirdi ve ABD'nin Avrupa'daki asker konuşlandırmalarının altı aylık bir incelemesini duyurmuştu... Bu Amerikan kuvvetlerinde bazı azaltmalara yol açabilirken bu hamle, ABD'nin kriz anında ittifaka sunulan ABD askeri yetenekleri havuzunu küçültme kararının ardından geldi.
Rutte'nin Kasım 2024'te Trump'ın seçilmesinden bu yana en önemli rollerinden biri, başkanın ittifaka karşı düşmanlığını yönetmek ve Trump'ın Grönland'ı ele geçirme girişimi de dahil olmak üzere gergin anların kalıcı bir krize dönüşmesini önlemekti.
Çarşamba günkü toplantının da bu doğrultuda ilerlemesi muhtemel.
Rutte, Salı günü Fox News'e verdiği bir röportajda, bazı NATO üyelerinin ABD'nin savaşla ilgili faaliyetler için üs kurma ve uçuş haklarını reddetme olaylarını "izole" olarak nitelendirdi ve yüzlerce ABD uçağının Washington'ın savaşını desteklemek için Avrupa'daki ABD üslerinden kalktığını, bunu Çarşamba günü Trump'a ileteceğini söyledi.
Rutte, "Bundan yola çıkarak, NATO için neler yaptığının daha büyük bir resmini de ele alacağız" dedi ve üye ülkelerin savunma harcamalarını artırdığını ve bu "büyük" rakamları Çarşamba günü açıklayacağını ekledi.
NATO SÖZCÜSÜ: SON HAZIRLIKLARIN BİR PARÇASI
NATO sözcüsü Allison Hart, Rutte'nin ziyaretinin, 7-8 Temmuz tarihlerinde Ankara'da yapılacak zirve için son hazırlıkların bir parçası olduğunu söyledi.
Hart, zirvenin "müttefiklerin geçen yıl Lahey'deki NATO Zirvesi'nde verdikleri taahhütleri nasıl yerine getirdiklerine, savunma yatırımlarını artırmaya, savunma sanayi üretimini genişletmeye ve Ukrayna'ya desteği sürdürmeye odaklanacağını" belirtti.
NATO ittifakı, bazı Avrupa ülkelerinin Washington'un tamamen çekilmesinden endişe duyduğu, benzeri görülmemiş bir baskı altında. Bu, ittifakın geleceğini sorgulatacak olağanüstü bir hareket olurdu. Trump geçmişte bunu yapma tehdidinde bulunmuştu.
Rutte'nin ayrıca Kongre üyeleriyle de görüşmesi bekleniyor. Ziyareti, ABD'nin Avrupa'nın ABD güçlerine "sağlıksız bir bağımlılık" içinde olduğuna inandığı bir dönemde gerçekleşiyor.
Geçen yıl Lahey'deki zirvede NATO liderleri, Trump'ın talep ettiği savunma harcamalarındaki büyük artışı destekleyerek, on yıl içinde GSYİH'nin %5'ini savunma ve savunmayla ilgili önlemlere harcama sözü verdiler. Ancak bazı Avrupa ülkeleri savunma harcamalarını önemli ölçüde artırırken, diğerleri geride kaldı.
