HAYATİ ARIGAN
[email protected]
Pekin, yalnızca tarihiyle değil, teknolojisi, ulaşımı, alışveriş kültürü ve günlük yaşamıyla da dünyanın en farklı şehirlerinden biri. Çin Uluslararası Yayıncılık Ekonomik ve Teknik İşbirliği Şirketi’nin (CBIC), daveti üzerine gittiğimiz Pekin’de başkentin temposuna ayak uydurduk. Uzakdoğu’nun geleneklerini deneyimleyerek, yaşam tarzı, kültürüyle kucaklaştık.
Trafik var ama kaos yok
Altı hatta bazı bölgelerde yedi şeritli yollar… Binlerce otomobil… Milyonlarca insan… Buna rağmen İstanbul’daki anlamıyla duran bir trafik görmek oldukça zor. Trafik yoğun olsa da sürekli akıyor. Bunun en önemli sebeplerinden biri ise bisiklet kültürü. Şehrin neredeyse tamamında bisikletlere ayrılmış özel yollar bulunuyor. Elektrikli bisikletler, scooterlar ve elektrikli motosikletler günlük yaşamın vazgeçilmez bir parçası.
İlk günlerde şaşırtan bir ayrıntı ise yaya geçitleri. Türkiye’deki alışkanlığın aksine burada önce bisikletlere dikkat etmek gerekiyor. Araçlar bisikletlere yol veriyor, yayalar da çoğu zaman bisikletlerin geçmesini bekliyor.
Metro ağı başlı başına bir şehir
Pekin metrosu şehrin gerçek omurgası. 23 hattan oluşan dev metro sistemi ilk bakışta karmaşık görünse de birkaç yolculuktan sonra oldukça kolay kullanılabiliyor. Hatların büyük bölümü birbirine bağlı. Haritayı takip ederek şehrin neredeyse her noktasına 5 Yuan karşılığı aktarma yaparak ulaşmak mümkün. Dakiklik ve düzen konusunda ise oldukça başarılı.
Çin’de ulaşımın en pratik yollarından biri paylaşımlı bisiklet sistemi. 7 Yuan karşılığında bir hafta dilediğiniz kadar paylaşımlı bisikletten faydalanabiliyorsuz. Şehrin her köşesinde yüzlerce bisiklet bulunuyor. WeChat Pay veya Alipay uygulamasına kredi kartınızı tanımladıktan sonra haftalık ya da günlük kiralama yapılabiliyor.
Pekin’de klasik taksiler hâlâ yaygın. Ancak şehirde en çok kullanılan yöntem Didi uygulaması. Ekonomik, standart, geniş hacimli veya lüks araç seçenekleri bulunuyor. Ve ücretler oldukça uygun 30 kilometrelik yolculuk minimum 40-50 Yuan’a gelebiliyor. Dil bilmeseniz bile adresi uygulamaya yazmanız yeterli oluyor.
Nakit neredeyse tarih olmuş
Pekin’de en dikkat çekici değişimlerden biri dijital ödeme sistemi. Sokak satıcısından lüks restorana kadar hemen herkes QR kod ile ödeme kabul ediyor. Alipay ve WeChat Pay günlük hayatın merkezinde yer alıyor. Yabancı turistler artık uluslararası kredi kartlarını bu uygulamalara tanımlayabiliyor.
Yine de yüksek tutarlı alışverişlerde bazı bankaların uluslararası nakit avans benzeri işlem ücreti yansıtabildiği görülebiliyor. Bu nedenle yanınızda bir miktar Yuan taşımakta fayda var.
Güvenlik üst düzeyde
Şehrin hemen her köşesinde kameralar bulunuyor. Yüz tanıma teknolojileri günlük yaşamın bir parçası hâline gelmiş durumda. Bu sistemler sayesinde suç oranının oldukça düşük olduğu ifade ediliyor.Gece geç saatlerde bile şehir genelinde güven hissi yüksek. Şehirde trafik polisi hariç asayiş polisi görmeniz neredeyse yok gibi.
İngilizce en büyük sürpriz
Pekin’e gelen birçok turistin yaşadığı ilk şaşkınlık bu oluyor. Dünyanın en büyük ekonomilerinden birinin başkentinde, özellikle yerel halkın büyük bölümü İngilizce konuşmuyor. Lüks mağazalarda çalışan personelde bile İngilizce bilen kişi bulmak zor olabiliyor. Bu nedenle telefonlardaki çeviri uygulamaları adeta hayat kurtarıyor. Her ne kadar çeviriler zaman zaman hatalı olsa da iletişim kurmaya yetiyor.
Çin mutfağı cesaret istiyor
Türk damak tadına alışkın olanlar için Pekin mutfağı kolay değil. Seçtiğiniz salatada denizanasına rastlamanız, kızartılmış tavuk parçaları alırken tavuk başına rastlamanız mümkün. Çeşitli sakatatlar ve alışılmadık birçok malzeme günlük yemek kültürünün doğal parçaları. Salatalarda bile beklenmedik deniz ürünleriyle karşılaşabilirsiniz. Bu nedenle sipariş verirken içerik mutlaka kontrol edilmeli. Kahvaltı ise Türk ziyaretçiler için ayrı bir sınav. Peynir, zeytin, klasik ekmek siyah çay kültürü yok gibi. Batı tarzı kahvaltı sunan oteller tercih edilmiyorsa ilk günlerde alışmak zaman alabiliyor. Buna karşılık meyve çeşitliliği gerçekten etkileyici. Tropikal meyveler hem kaliteli hem de Türkiye’ye göre oldukça uygun fiyatlı. İçecek ve dondurma çeşitleri, mesela Maş fasulyeli dondurma, ise adeta başlı başına bir keşif alanı.
AVM kültürü bambaşka
Pekin’de alışveriş merkezleri yalnızca alışveriş yapılan yerler değil. İnsanlar günün büyük bölümünü burada geçiriyor. Lüks markalardan yerel tasarımcılara kadar binlerce mağaza bulunuyor.Teknoloji mağazalarında ise bambaşka bir dünya var. Huawei, Xiaomi gibi markaların mağazalarında telefonun yanında elektrikli otomobil, akıllı ev sistemleri, robot süpürgeler, akıllı saatler ve yüzlerce teknolojik ürün aynı çatı altında sergileniyor.
Pop Mart çılgınlığı
Şehrin en dikkat çekici tüketim alışkanlıklarından biri ise sürpriz kutular. Özellikle Pop Mart mağazalarının önünde uzun kuyruklar görmek mümkün. Kutunun içinden hangi karakter çıkacağını bilmeden alışveriş yapmak özellikle gençler arasında büyük ilgi görüyor. Labubu başta olmak üzere koleksiyon figürleri artık Çin’in yeni kültürel ihracat ürünlerinden biri hâline gelmiş durumda.
Pazarlık hâlâ geçerli
Kurumsal mağazalar dışında pazarlık önemli. Özellikle İpek Pazarı ve turistik alışveriş bölgelerinde ilk söylenen fiyatın çok altında alışveriş yapmak mümkün. Başarılı bir pazarlıkla fiyatı ciddi oranlarda düşürmek tamamen ikna kabiliyetine bağlı. (1000 Yuan’dan birkaç yüz Yuan’a indirebilmek mümkün) Bu yüzden alışveriş sonunda herkesin aklında aynı soru kalıyor: “Acaba daha ucuza alabilir miydim?”
Çin’in misafirperver yüzü
Dil engeline rağmen Pekinliler yardım etmeyi seviyor. Adres sorduğunuzda telefonlarını çıkarıp sizinle birlikte çözüm arıyorlar. Türkiye denildiğinde birçok kişi İstanbul’u tanıyor. Ancak şaşırtıcı biçimde Kapadokya’nın bilinirliği oldukça yüksek.
Şehir ışıkla tasarlanmış
Pekin geceleri tamamen farklı bir kimliğe bürünüyor. LED ekranlar, dijital cephe tasarımları ve ışık gösterileri özellikle iş merkezlerinin bulunduğu bölgelerde oldukça etkileyici. Şehrin merkez halkasında gece hayatı daha canlı. Merkezden uzaklaştıkça yaşam daha sakinleşiyor.
Tarih ile teknoloji aynı şehirde yaşıyor
Pekin yalnızca gökdelenlerden oluşmuyor. Tam tersine binlerce yıllık Çin medeniyetini bugüne taşıyan çok önemli yapılar hâlâ şehrin merkezinde yaşamaya devam ediyor.
Yasak Şehir: Yaklaşık beş yüz yıl boyunca Çin imparatorlarının yaşadığı Yasak Şehir hâlâ ülkenin en önemli tarihi yapısı. Yüzlerce avlu, saray ve geleneksel mimari ziyaretçileri saatlerce içinde tutabiliyor. Giriş ücreti 60 Yuan.
Tiananmen Meydanı: Dünyanın en büyük şehir meydanlarından biri olan Tiananmen, Çin’in siyasi hafızasının merkezi konumunda.
Lama Tapınağı: Tütsü kokularının yükseldiği avlular, dev Buda heykelleri ziyaretçilere farklı bir atmosfer sunuyor. Giriş ücreti 25 Yuan.
Konfüçyüs Tapınağı: Çin kültürünün temelini oluşturan Konfüçyüs felsefesini yakından tanımak isteyenler için önemli duraklardan biri. Giriş ücreti 30 Yuan.
Pekin Hayvanat Bahçesi: Şehir merkezinde yer alan hayvanat bahçesinde dünyanın en sevimli hayvanları pandaları görmeden dönmeyin. Giriş ücreti 60 Yuan.
Müzelere girerken pasaport şart
Yasak Şehir, bazı müzeler ve önemli tarihi alanlarda pasaport ibraz edilmesi gerekiyor. Girişlerde güvenlik kontrolleri oldukça sıkı. Çakmaklar içeri alınmıyor. Benzer uygulama iç hat uçuşlarında da geçerli. Powerbank, lityum pilli elektronik cihazlar ve bazı bataryalı ürünlerin kabin bagajında taşınması isteniyor.
