Macaristan'ın eski başbakanı Viktor Orban, nisan ayında yapılan seçimlerde 16 yıllık iktidarını kaybetmesinin ardından ilk kapsamlı siyasi çıkışını yaparak destekçilerini yeni hükümete karşı "barışçıl direnişe" çağırdı.
Reuters'ın aktardığına göre Budapeşte'de düzenlediği basın toplantısında konuşan Orban, Başbakan Peter Magyar liderliğindeki hükümetin ülkeyi demokratik hukuk devletinden uzaklaştırdığını savundu. Orban, Facebook hesabından yayımladığı "Direniş Bildirgesi"nde ise Macaristan'ın artık demokratik bir devlet olmaktan çıktığını öne sürdü.
Orban'ın açıklamaları, Fidesz Partisi'nin internet sunucularının bulunduğu ofislere savcılık tarafından operasyon düzenlenmesinin ardından geldi. Eski başbakan, savcıların parti üyelerine ait veri tabanı ile e-posta kayıtlarının bulunduğu sunuculara el koyduğunu belirterek bunun Fidesz'in faaliyetlerini fiilen engellemeye yönelik siyasi bir girişim olduğunu savundu.
"Ulusal Kültür Fonu soruşturması yalnızca bir bahaneydi" diyen Orban, partisinin herhangi bir usulsüzlük yapmadığını söyledi.
Macaristan Başsavcılığı ise Reuters'a yaptığı açıklamada operasyonun, Orban dönemindeki Ulusal Kültür Fonu'nda yürütülen "zimmete para geçirme ve diğer suçlar" soruşturması kapsamında gerçekleştirildiğini bildirdi.
"Demokrasi sona erdi"
Orban, yeni hükümetin kabul ettiği anayasa değişikliğiyle cumhurbaşkanının ve Anayasa Mahkemesi başkanının görev sürelerinin sona erdirildiğini hatırlatarak bunun demokratik düzeni ortadan kaldırdığını ileri sürdü.
Eski başbakan açıklamasında, "Bu şekilde kurulan yeni siyasi sistem meşru değildir. Fidesz, parlamentoda ve parlamento dışında iktidarın kötüye kullanılmasına karşı tüm barışçıl araçları kullanacaktır." ifadelerini kullandı.
Tisza Partisi suçlamaları reddediyor
Başbakan Peter Magyar'ın liderliğini yaptığı Tisza Partisi ise muhaliflerine karşı otoriter bir tutum izlediği yönündeki suçlamaları reddediyor.
Yeni hükümet, Orban döneminde yaygınlaştığını savunduğu yolsuzluklarla mücadele edeceğini ve Macaristan'ı yeniden Avrupa Birliği'nin ana akımıyla uyumlu hale getirmeyi hedeflediğini açıklamıştı.
Orban ise görevde bulunduğu yıllarda hukukun üstünlüğü, demokratik standartlar ve azınlık hakları konularında Avrupa Birliği ile sık sık karşı karşıya gelmiş, hükümeti yolsuzluk iddiaları nedeniyle yoğun eleştirilere maruz kalmıştı. Eski başbakan bu suçlamaları reddediyor.
Cumhurbaşkanının görev süresi sona erdirildi
Yeni anayasa değişikliği kapsamında, 2024 yılında Fidesz'in parlamentodaki çoğunluğu tarafından seçilen Cumhurbaşkanı Tamas Sulyok'un görev süresi, toplumun kendisine duyduğu "ciddi güven kaybı" gerekçesiyle sona erdirildi. Parlamento önümüzdeki günlerde yeni cumhurbaşkanını seçecek.
Öte yandan Peter Magyar'ın Tisza Partisi parlamentodaki nitelikli çoğunluğu sayesinde Orban döneminde yapılan anayasal düzenlemeleri geri çevirebilecek güce sahip bulunuyor.
Fidesz'in desteği geriledi
Bu ay araştırma şirketi Median tarafından yayımlanan kamuoyu yoklamasına göre Tisza Partisi'nin oy oranı yüzde 60'a ulaşırken, Fidesz'in desteği yüzde 18'e kadar geriledi. Seçim yenilgisinin ardından Fidesz'de iç kriz yaşanırken, partinin meclis grup başkanı da geçen hafta görevinden istifa etmişti.
