Orta Doğu, son dönemin en hararetli askeri gerilimlerinden birine sahne oluyor. İran’ın, ABD’nin ülkeye yönelik başlattığı yeni askeri dalgaya karşılık vereceğini resmen ilan etmesinin ardından Bahreyn ve Kuveyt’te alarm seviyesi en üst düzeye çıkarıldı. Bölge genelinde gece boyunca hava saldırısı sirenleri çalarken, Kuveyt ordusu hava savunma sistemlerinin devreye girdiğini ve “düşmanca füze ve İHA saldırılarını” başarıyla önlediğini duyurdu. Kuveyt Genelkurmay Başkanlığı, resmi X hesabı üzerinden yaptığı acil kodlu açıklamada, şehirde duyulan şiddetli patlama seslerinin, hava savunma sistemlerinin düşmanca saldırıları engellemesi neticesinde meydana geldiğini bildirdi. Kuveyt makamları saldırının kaynağına dair resmi bir adres göstermezken, beklenen açıklama kısa süre sonra Tahran’dan geldi.
“ABD üslerini tam isabetle vurduk”
İran Devrim Muhafızları Ordusu (DMO), devlet televizyonu IRIB’de yayımlanan bildirisinde, ABD’nin İran topraklarına yönelik gerçekleştirdiği yeni saldırılara doğrudan misilleme olarak Bahreyn ve Kuveyt’te konuşlu Amerikan askeri üslerini tam isabetle vurduklarını ilan etti. Devrim Muhafızları’nın deniz ve hava kuvvetleri tarafından ortaklaşa yürütülen füze ve insansız hava aracı (İHA) operasyonunda; Kuveyt’teki Arifjan ve Ali Al Salem (Ali es-Salem) üsleri ile Bahreyn’deki Juffair (Cufeyr) ve Şeyh İsa üslerinde yer alan “kritik altyapı ve tesislerin” tamamen imha edildiği belirtildi. Yapılan sert açıklamada, ABD’nin saldırganlığını sürdürmesi halinde misilleme eylemlerinin bölgedeki diğer Amerikan üslerine de yayılacağı açıkça ihtar edildi.
CENTCOM açıkladı: 170 hedef vuruldu, ağır kayıplar var
ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), operasyonların gerekçesi olarak İran güçlerinin dünya petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçiş noktası olan Hürmüz Boğazı’ndaki “seyrüsefer özgürlüğünü tehdit etme kapasitesini” azaltmayı gösterdi. Ticari gemilere yönelik haksız saldırılardan tamamen Tahran’ı sorumlu tutan CENTCOM, iki güne yayılan operasyonun detaylarını paylaştı. 7 Temmuz’da İran Devrim Muhafızları Ordusu’na ait 60’tan fazla sürat teknesinin de aralarında bulunduğu yaklaşık 80 askeri hedef yoğun bombardımanla vuruldu. 8 Temmuz’da bir önceki gecenin devamı olarak icra edilen operasyonda, İran’a ait hava savunma sistemleri, kıyı gözetleme unsurları, füze ve İHA depolama tesisleri, deniz kuvvetleri unsurları ve kıyı şeridindeki askeri lojistik altyapı dahil olmak üzere yaklaşık 90 stratejik askeri hedef tam isabetle imha edildi.
Sivil altyapı ve demir yolu da hedef oldu
ABD operasyonunun ardından İran devlet medyası, ülkenin güney kıyılarında büyük patlamaların yaşandığını bildirdi. Resmi haber ajansı IRNA, Kiş Adası semalarında savaş uçaklarının seslerinin yankılandığını; Bandar Abbas, Konarak ve Çabahar liman kentlerinin bombalandığını aktardı. Bombardıman nedeniyle Çabahar’ın bazı bölgelerinde elektrik şebekesi tamamen çöktü. Ayrıca ABD ordusunun, stratejik öneme sahip Tahran-Meşhed demir yolu güzergahındaki 2 köprüyü de hava saldırısıyla vurduğu açıklandı. Saldırı sebebiyle hat üzerindeki yolcu treni seferleri geçici olarak tamamen durdurulurken, teknik ekiplerin hattı yeniden açmak için yoğun bir çalışma başlattığı bildirildi. İran Sağlık Bakanlığı Halkla İlişkiler ve Bilgilendirme Merkezi Başkanı Hüseyin Kermanpur, ABD’nin son 2 gündür gerçekleştirdiği bu hava saldırılarında 14 kişinin hayatını kaybettiğini, 78 kişinin ise yaralandığını resmen açıkladı.
Trump: 20 katıyla karşılık verdik
Türkiye’de düzenlenen 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi’nin ardından ABD’ye dönüş yolunda, başkanlık uçağı Air Force One’da gazetecilerin sorularını yanıtlayan ABD Başkanı Donald Trump, askeri operasyonun detaylarına dair çarpıcı açıklamalarda bulundu. İran’ın Hürmüz Boğazı’ndaki gemileri hedef almaya devam etmesi halinde durumun çok daha kötü olacağını vurgulayan Trump, ateşkesin resmen sona erdiğini belirtti. Trump, sosyal medya hesabından askeri harekata ait bir görseli alıntılayarak paylaştığı mesajda, “Bu, İran’ın dün gemileri bombalamasına misilleme niteliğindedir. Eğer tekrar yaşanırsa çok daha ağır olur” ifadelerini kullanırken, uçaktaki basın toplantısında şu değerlendirmeleri yaptı: “Onlar bize her vurduğunda 20 katıyla karşılık vereceğimizi daha önce söylemiştim ve dün gece tam olarak bunu yaptık. Askeri açıdan zaten kazandık. Ellerinde çok az şey kaldı. Dürüst olmak gerekirse bu biraz çılgınca. Biraz dengesiz davranıyorlar.”
“Tahran yeniden anlaşma istiyor”
ABD Başkanı Trump, askeri gerilime rağmen Tahran yönetiminin kendileriyle yeniden müzakere masasına oturmak için can attığını öne sürdü. İranlı yetkililerin kısa süre önce kendilerini doğrudan aradığını belirten Trump, “Bir anlaşma yapmayı çok istiyorlar. Ancak buna değip değmeyeceklerini gerçekten bilmiyorum. Yapılacak yeni bir anlaşmaya sadık kalacaklarından da hiç emin değilim” dedi. Güvensizliğini dile getiren Trump, mevcut çatışmaların ‘uzun vadeli’ bir askeri harekata dönüşmesini öngörmediğini de aktardı.
“Savaş suçu işlediler vurursanız vurulursunuz”
ABD’nin bombardımanına İran kanadından hem askeri hem de diplomatik tepkiler gecikmedi. İran Dışişleri Bakanlığı, sivil köprüleri ve kıyı kentlerini hedef alan ABD saldırılarını yazılı bir açıklamayla sert bir dille kınayarak, bu eylemlerin “açık bir savaş suçu” olduğunu ilan etti. Bakanlık, ABD’nin son 48 saat içinde Hürmüz Boğazı’ndaki iddiaları bahane ederek düzenlediği saldırıların, Birleşmiş Milletler (BM) Sözleşmesi’nin 2. Maddesi’nin 4. Fıkrası’nı ve taraflar arasında daha önce imzalanan savaşın sona erdirilmesine ilişkin mutabakat zaptını açıkça ihlal ettiğini vurguladı. Açıklamada, Trump başta olmak üzere Amerikalı yetkililerin söylemlerinin, mutabakata sadık kalmadıklarının en net göstergesi olduğu belirtildi. İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, ABD’nin bu hoyrat saldırılarının kesinlikle cevapsız bırakılmayacağını yinelerken; İran’ın başmüzakerecisi Muhammed Bakır Galibaf ise sosyal medya hesabı üzerinden adeta meydan okudu. Galibaf, Hürmüz Boğazı’nın bundan sonra yalnızca “İran’ın belirleyeceği düzenlemeler” çerçevesinde ticarete açık olacağını belirterek şu ifadeleri kullandı: “ABD hâlâ zorbalığın ve verdiği sözleri tutmamanın artık sonuçsuz kalmayacağını öğrenemedi. Açık konuşayım: Vurursanız vurulursunuz.”
