Bugün size çoğumuzun farkında bile olmadan yaptığı bir ayrımcılıktan söz etmek istiyorum.
Birini etnik kökeni nedeniyle dışlamak “ırkçılık” oluyor.
Cinsiyeti nedeniyle küçümsemek “cinsiyetçilik...”
Kilosuyla dalga geçmek “beden ayrımcılığı...”
Peki ya sırf yaşı nedeniyle bir insanı küçümsemek, hatta onun için üzülmek?
İşte onun da bir adı var: “Ageism...
Türkçesiyle “yaşçılık.”
Henüz dilimize tam yerleşmedi belki ama davranış olarak hayatımızın tam ortasında duruyor.
Bunun son örneklerinden biri, geçtiğimiz günlerde Yeşilçam’ın Sultan’ı Türkan Şoray’ın Bozburun’da Umut Ünver tarafından çekilen fotoğrafları oldu.
81 yaşındaki Şoray, teknede ailesi ile tatilde...
Haliyle makyajsız...
Rahat, yazlık kıyafetleri içinde...
Yani tam da sizin, benim yaz tatilinde olduğumuz gibi.
Fotoğrafı görünce “Ne güzel” dedim, “İnşallah ben de sağlıkla o yaşlarımı görürüm.”
Ancak bazı magazin siteleri, “tık” için “İşte Sultan’ın son hali” manşetini atmayı tercih etmişler yine.
Altında da “öyle manşete böyle yorum” dedirtecek lakırdılar var.
“Hiç benzemiyor.”
“Bu Sultan değil.”
“Çok yaşlanmış.”
Sanki 81 yaşındaki bir insanın 25 yaşında görünmesi gerekiyormuş gibi...
Oysa yaşlanmak bir kusur değil. Hayatın en doğal sonucu. Hatta herkesin erişemediği bir ayrıcalık.
Ne yazık ki içinde yaşadığımız çağ, bize bunun tam tersini fısıldıyor.
Kremler...
Estetikler...
Filtreler...
“Yaşını hiç göstermiyorsun” iltifat sayılıyor.
Demek ki yaşını göstermek ayıp.
Bugün 50 yaşındaki biri iş görüşmesinde daha en baştan elenebiliyor.
Sosyal medyada belli bir yaştan sonra kadınlara “teyze”, erkeklere “bunak” demek mizah sanılıyor.
Oysa yaşçılık öyle sanıldığı kadar “masum” bir şaka değil.
Araştırmalar, sürekli “Sen yapamazsın”, “Sen anlamazsın”, “Yaşlandın” denmesinin kişilerin sadece özgüvenlerini kırmakla kalmadığını, yaşam süresini de etkilediğini gösteriyor.
Çünkü bir insanı yaşlandıran takvim yaprakları değil, görünmez hissetmesi oluyor.
Gelin ne Sultan’ımıza ne de birbirimize yapalım bu ayrımcılığı.
Çünkü zamanın en kötü huyu şudur: Kimseyi kayırmaz.
