Baş dönmesi, toplumda en sık görülen sağlık şikayetlerinden biri olsa da her baş dönmesi vertigo anlamına gelmiyor. Uzmanlara göre Vertigo, kişinin kendisinin veya çevresinin dönüyormuş gibi hissettiği bir denge bozukluğu olarak tanımlanıyor. Bu durum tek başına bir hastalık değil, farklı sağlık sorunlarının belirtisi olarak ortaya çıkabiliyor.
Vertigo atakları birkaç saniye sürebileceği gibi saatlerce devam edebilir ve kişinin günlük yaşamını önemli ölçüde etkileyebilir.
VERTİGO NEDİR?
Vertigo, denge sistemini etkileyen bir bozukluk sonucu gelişen yanıltıcı hareket hissidir. Kişi bulunduğu ortamın döndüğünü ya da kendisinin döndüğünü hissedebilir.
Uzmanlara göre vertigonun büyük bölümü iç kulak kaynaklı olsa da beyin ve sinir sistemini ilgilendiren hastalıklar da baş dönmesine neden olabiliyor.
VERTİGO BELİRTİLERİ NELERDİR?
Vertigonun en belirgin belirtisi şiddetli baş dönmesidir.
Bunun yanında şu belirtiler de görülebilir:
- Denge kaybı
- Mide bulantısı
- Kusma
- Yürürken zorlanma
- Gözlerde istemsiz hareket (nistagmus)
- Kulakta çınlama
- İşitme kaybı
- Soğuk terleme
Uzmanlar, özellikle ani gelişen baş dönmesine konuşma bozukluğu, kol veya bacakta güçsüzlük gibi belirtilerin eşlik etmesi halinde acil tıbbi değerlendirme gerektiğini vurguluyor.
VERTİGOYA NELER NEDEN OLUR?
Vertigonun birçok farklı nedeni bulunuyor.
En sık görülen nedenler arasında:
- İyi huylu pozisyonel vertigo (BPPV)
- İç kulak kristallerinin yer değiştirmesi
- Meniere Hastalığı
- İç kulak enfeksiyonları
- Migren
- Baş travmaları
- Beyin damar hastalıkları
- Bazı nörolojik hastalıklar
yer alıyor.
Uzmanlar, baş dönmesinin nedeninin mutlaka belirlenmesi gerektiğini ifade ediyor.
TANI NASIL KONULUYOR?
Vertigo tanısında hastanın şikayetleri ayrıntılı olarak değerlendiriliyor.
Gerektiğinde;
- Denge testleri
- İşitme testleri
- Göz hareketlerinin değerlendirilmesi
- Manyetik rezonans (MR)
- Bilgisayarlı tomografi (BT)
gibi yöntemlerden yararlanılabiliyor.
VERTİGO TEDAVİ EDİLEBİLİR Mİ?
Tedavi, vertigoya neden olan hastalığa göre planlanıyor.
Uygulanabilecek yöntemler arasında:
- Baş pozisyonunu düzelten manevralar
- İlaç tedavisi
- Vestibüler rehabilitasyon egzersizleri
- İç kulak hastalıklarının tedavisi
- Nadir durumlarda cerrahi yöntemler
bulunuyor.
Uzmanlar, rastgele ilaç kullanımının doğru olmadığını ve tedavinin mutlaka uzman hekim tarafından planlanması gerektiğini belirtiyor.
ATAK SIRASINDA NE YAPILMALI?
Vertigo atağı yaşayan kişilere şu önerilerde bulunuluyor:
- Ani hareketlerden kaçınmak
- Güvenli bir yere oturmak veya uzanmak
- Baş hareketlerini yavaş yapmak
- Araç kullanmamak
- Şikayetler şiddetliyse sağlık kuruluşuna başvurmak
ERKEN TANI TEDAVİYİ KOLAYLAŞTIRIYOR
Uzmanlara göre vertigo çoğu zaman tedavi edilebilen bir durum. Ancak sık tekrarlayan baş dönmesi şikayetlerinin ihmal edilmesi, altta yatan hastalığın geç teşhis edilmesine neden olabiliyor.
Bu nedenle uzun süren veya tekrarlayan baş dönmesi yaşayan kişilerin kulak burun boğaz ya da nöroloji uzmanına başvurması öneriliyor.