DIŞ HABERLER SERVİSİ
ABD ve İsrail’in 28 Şubat’taki saldırılarıyla başlayan İran savaşının sona ermesine ramak kaldı. Washington, Tahran ve arabulucu İslamabad’dan peş peşe gelen iyimser açıklamalar tarafların Pakistan’ın arabuluculuğunda hazırlanan nihai taslak metin üzerinde uzlaşma sağlandığı ve imza aşamasına gelindiği bildirildi.
Daha önceki müzakere girişimlerinin başarısızlıkla sonuçlanmasına rağmen, bu kez her iki tarafın da nihai bir metin üzerinde mutabık kaldığı belirtildi.
ARABULUCU PAKİSTAN
Anlaşma sürecine dair en somut açıklama Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif’ten geldi. Şerif, ABD ve İran’ın onaylanmış nihai bir metin üzerinde uzlaştığını duyurarak, "Barış hiç bu kadar yakın olmamıştı" ifadelerini kullandı.
Pakistan Ordu Komutanı Asım Münir’in liderlik ettiği arabuluculuk sürecine Suudi Arabistan, Mısır ve Katar’ın da tam destek veriyor.
TRUMP VE ERAKÇİ’DEN MESAJLAR
İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, sosyal medya hesabından anlaşmanın eşiğinde olduklarını teyit etti. ABD Başkanı Donald Trump ise Erakçi’nin bu paylaşımını kendi platformu Truth Social’da takipçileriyle paylaşarak gelinen aşamayı teyit etti.
DÜĞÜM NOKTASI NÜKLEER
Anlaşmanın ilk aşaması, Lübnan dahil tüm cephelerde savaşın resmen sona erdirilmesini öngörüyor. En kritik konu olan nükleer program ise bir takvime bağlanmış durumda. Nükleer programın teknik detayları, ön anlaşma imzalandıktan 60 gün sonra müzakere edilecek.
HÜRMÜZ İÇİN “HİZMET BEDELİ”
Anlaşmanın önündeki en büyük engellerden biri olan Hürmüz Boğazı’nın trafiğe açılması konusunda da uzlaşıya varıldı. ABD boğazın derhal açılmasını isterken, İran tarafı boğazdan geçen gemilerden "hizmet bedeli" adı altında vergi talep etti.
Anlaşmanın yürürlüğe girmesiyle birlikte İran üzerindeki yaptırımların aşamalı olarak kaldırılması ve dondurulan İran varlıklarının serbest bırakılması bekleniyor.
ANLAŞMA NETAHYAHU İÇİN ‘ACI BİR HAP’ OLUR
Müzakere sürecine dahil olmayan İsrail ise anlaşmaya karşı. Başbakan Binyamin Netanyahu, Trump ile İran’ın nükleer silah sahibi olmaması gerektiği konusunda hemfikir olduklarını ancak bu anlaşmanın bir parçası olmadıklarını vurguladı.
ABD ve İsrail medyasında çıkan haberlerde Netanyahu’nun seçime gidilirken anlaşmanın olmamasını dilediğini yazdı.
ABD haber portalı Axios'a göre Trump'ın Tahran ile yapacağı anlaşma Netanyahu için "acı bir hap" olacak.
İsrail’in Yedioth Ahronot gazetesine konuşan İsrailli yetkililere göre, Tel Aviv söz konusu anlaşmayı istemiyor, görüşmelerin başarısızlıkla sonuçlanması ve anlaşmanın mevcut haliyle kabul edilmemesini umuyor.
Anadolu Ajansı’ndaki haberde de İsrailli siyasi analist Itamar Eyhner’in "İsrail bu anlaşmayı istemedi ve hala görüşmelerin çökmesini umuyor" şeklindeki ifadeleri yer aldı.
***
İŞGALCİLER ÇEKİLMİYOR
İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz, Gazze Şeridi ile Lübnan ve Suriye'nin güneyinde işgal ettikleri bölgelerden çekilmeyeceklerini söyledi. Katz, Batı Şeria'da da işgalin süreceğini belirtti. Katz, ihtiyaç duymaları halinde Batı Şeria'da saldırılarla hedef aldıkları mülteci kamplarının sayısının artabileceği tehdidinde bulundu. ABD ile İran arasındaki müzakerelere de değinen Bakan Katz, Trump’tan İran’ın nükleer ve balistik füze programının sona erdirilmesinin yanı sıra bölgedeki vekil güçlerine ilişkin "diğer ilkelerin de arkasında durmasını beklediklerini” söyledi.
