Çanakkale — Şırnak’ın Silopi ilçesinde faaliyette olan ve asfaltit yakıtıyla çalışan termik santralin yarattığı ekolojik ve halk sağlığı sorunları giderek büyüyor.
Eski Silopi Belediye Başkanı Süleyman Şavluk, ilçeyi yaşanmaz hale getiren santralin tahribatları, bürokratik engeller ve hukuki süreçlerle ilgili çarpıcı açıklamalarda bulundu. Santrali gündeme getirdiği dönemde ölüm tehditleri aldığını açıklayan Şavluk, ulusal ekoloji örgütlerine sessiz kalmamaları yönünde çağrı yaptı.
"Halkın ve yerel yönetimlerin iradesi yok sayıldı"
Santralin kuruluş sürecinin 2003 yılında başladığını ve ilk 135 MW'lık ünitenin 2009'da diğer ünitelerin ise 2015'te devreye girerek toplam 405 MW kapasiteye ulaştığını belirten Şavluk, kararın tamamen tepeden inme alındığını vurguladı. Şavluk, "Bu termik santralin kurulmasına belediyeler, sivil toplum ve halk ciddi anlamda karşıydı ancak hükümet yasal kılıf oluşturarak tesisin kurulumunu gerçekleştirdi" ifadelerini kullandı.
Tarım ve hayvancılıkta ağır yıkım Bacalardan yayılan duman, kül ve partiküllerin havayı, suyu ve toprağı geri dönülemez şekilde kirlettiğini vurgulayan eski başkan, santralin faaliyete geçmesinden sonra meyve ağaçlarında kuruma ve çürüme yaşandığını, tarımsal verimde sert bir düşüş görüldüğünü belirtti. Şavluk, büyükbaş ve küçükbaş hayvanlarda hastalıkların arttığına, süt, et ve doğurganlık oranlarında düşüş yaşandığına dikkat çekti.
Bölgenin vadi ve çanak şeklinde bir topoğrafyaya sahip olması ile rüzgâr akımlarının kirliliği daha da artırdığını söyleyen Şavluk, "Asfaltit gibi yakıtların yanması sonucu oluşan ağır partiküller, sadece santral çevresini değil rüzgâr koridoru üzerinde kalan köyleri ve tarım alanlarını da doğrudan etkiliyor. İnce toz ve kirlilik dağılmak yerine bölgede askıda kalıyor" dedi.
"Santrali gündeme getirdiğim için ölüm tehditleri aldım"
Bölgede kanser, KOAH ve astım gibi hastalıklarda yaşanan artışa dair verilerin Sağlık Bakanlığı ve resmi kurumlar tarafından şeffaf bir şekilde paylaşılmadığını belirten Şavluk, idari yapının kendilerini muhatap almadığını ifade etti. Eski başkanın en dikkat çeken ifadelerinden biri ise maruz kaldığı baskılar oldu: "Termik santrali gündemleştirdiğim için ölüm tehditleri aldım. Silopi adliyesinde tehdit dosyam mevcuttur. Yoksa ölüm tehdidi alacak başka bir konum yoktu."
Silopi Belediyesi'nin tek başına santrale ceza kesme yetkisinin olmadığını, yetkinin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nda bulunduğunu hatırlatan Şavluk, Şırnak Barosu, STK'lar ve yerel halk tarafından açılan ÇED (Çevresel Etki Değerlendirmesi) iptal davalarından da bugüne kadar hiçbir sonuç alınamadığını sözlerine ekledi.
Batıdaki ekoloji örgütlerine "ortak direniş" çağrısı
Bölge halkının geçmişte imza kampanyaları ve protestolar düzenlediğini ancak ideolojik ayrışmaların ve kutuplaşmaların ortak bir çevre mücadelesini zayıflattığını belirten Şavluk, Türkiye'nin batısındaki ekoloji örgütlerinin Silopi'deki duruma yeterince ses çıkarmamasına da sitem etti.
Yaşanan yıkımı "Çernobil etkisi" olarak nitelendiren Şavluk, sözlerini şu çağrıyla tamamladı: "Bölgedeki ormanların kesilmesi, ekosistemin daralması ve termik santralin etkileri sadece yerel bir sorun değil. Siz değerli çevreciler ve ekolojik hareketlerden ricamız, bu Çernobil etkisine sahip zehir saçan termik santrale ve ağaç kıyımına karşı ortak direniş hattında bulunmanızdır. Hep beraber ortak direniş hatları oluşturalım, insanlık onurunu ve ekolojiyi özgürleştirelim."
