Sigortacılık sektöründe son yıllarda daha sık duyulmaya başlanan katılım sigortacılığı, diğer adıyla tekafül sistemi, faizsiz finans ilkelerine uygun olması nedeniyle faiz hassasiyeti olan yatırımcılar tarafından ilgi görüyor. İslami finans prensiplerine göre hizmet almak isteyen bireyler tarafından tercih edilen bu model, riskin paylaşılması ve dayanışma esasına dayanmasıyla geleneksel sigortacılıktan da ayrılıyor. Peki, Katılım Sigortacılığı veya Tekafül nedir?
Katılım sigortacılığı, katılımcıların ortak bir fon oluşturarak muhtemel zararları birlikte karşılamasını temel alan bir sistem olarak biliniyor. Bu modelde toplanan katkılar yalnızca belirlenen kurallar çerçevesinde değerlendiriliyor ve işlemler belirli etik ilkeler doğrultusunda yürütülüyor.
KATILIM SİGORTACILIĞI VEYA TEKAFÜL NEDİR?
Katılım sigortacılığı diğer adıyla tekafül ortak risk paylaşımı ve dayanışma esasına göre faaliyet gösteren bir sigortacılık modeldir. Faizsiz finans ilkelerine uygun şekilde yürütülen bu sistemde katılımcılar, belirli risklere karşı korunmak amacıyla ortak bir fon oluşturuyor.
Tekafül kavramı karşılıklı yardımlaşma, sorumluluk üstlenme ve dayanışma anlamlarını taşıyor. Sistemde bir araya gelen katılımcılar tarafından oluşturulan fon sayesinde, herhangi bir katılımcının sigorta kapsamındaki bir zararla karşılaşması durumunda tazminat ödemesi bu ortak havuzdan karşılanıyor.
Katılım sigortacılığında toplanan katkılar, faizsiz finans prensiplerine uygun yatırım araçlarında değerlendiriliyor. Sistem, karşılıklı koruma ve ortak sorumluluk anlayışı üzerine kurulu olduğu için geleneksel sigortacılıktan farklı bir yapıya sahip bulunuyor.
TEKAFÜL SİSTEMİ NASIL ÇALIŞIYOR?
Tekafül sisteminde katılımcıların yaptığı ödemeler klasik sigortacılıktaki prim anlayışından farklı olarak bağış niteliğinde kabul ediliyor. Toplanan katkılar ortak bir fonda biriktiriliyor ve fon katılımcıların ortak varlığı olarak değerlendiriliyor.
Sistem içerisinde meydana gelen hasarlar ve tazminat ödemeleri bu ortak havuzdan karşılanıyor. Fonların kullanılmayan kısmı ise belirlenen kurallar çerçevesinde faizsiz yatırım araçlarına yönlendiriliyor.
Günümüzde tekafül uygulamalarında vekalet modeli, mudarebe modeli ve karma model olmak üzere farklı yöntemler kullanılıyor. Vekalet modelinde şirket fonları belirli bir ücret karşılığında yönetirken, mudarebe modelinde yatırım gelirleri katılımcılar ile şirket arasında önceden belirlenen oranlarda paylaşılıyor. Karma modelde ise her iki yöntem birlikte uygulanıyor.
Sistemin işleyişi aynı zamanda uzman danışma kurulları tarafından denetlenerek yapılan işlemlerin katılım finans ilkelerine uygunluğu kontrol altında tutuluyor.