MURAT GÜLDEREN / POSTA
Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) Başkanı Nurullah Öztürk, DOA Sistemi’nin tam kapasiteye ulaşmasıyla içecek ambalajı ham maddesi ithalatında yüzde 35-40 azalma öngördüklerini söyledi. Öztürk, “Bugün itibarıyla 482 yetkilendirilmiş içecek üreticisi sisteme dahil oldu. Sistemde kayıtlı ambalajlı içecek sayısı 3 bin 673’e ulaştı. İlk 10 günlük süreçte 20 milyon ambalaj vatandaşlarımız tarafından sisteme iade edildi” dedi.
HEDEF 20 BİN MAKİNE
Türkiye’de her yıl 25 milyar içecek ambalajının atık haline geldiğini kaydeden Öztürk, şöyle devam etti: “DOA Sistemi ile bu döngüyü tersine çevirmeyi amaçladık. Mobil uygulamaya kayıtlı kullanıcı sayısı ise 2 milyonun üzerine çıktı. Entegrasyon sürecine yaklaşık 2 bin 500 depozito iade makinesiyle başladık. Sistemin olgunlaşmasıyla birlikte ülke genelinde 20 bin depozito iade makinesi kurulmasını hedefliyoruz. Geri kazanılan her 20 içecek ambalajı, yaklaşık 1 dolar tutarında ithal hammadde ihtiyacını ortadan kaldırıyor.”
BANKALAR DA DAHİL OLACAK
Bunun yanında manuel iade noktalarını da yaygınlaştıracaklarını ifade eden Öztürk, şu bilgileri verdi: “2026 yılı sonunda en az 10 bin, 2027 yılı sonunda ise yaklaşık 30 bin manuel iade noktasına ulaşmayı planlıyoruz. Marketler, bakkallar ve büfeler de yıl sonuna kadar kademeli olarak sisteme entegre edilecek. Otel, restoran ve kafeler de Depozito Bilgi Yönetim Sistemi kayıtlarını tamamlayarak sisteme dahil olacak. Bugün itibarıyla tescil edilmiş 6 yerli üreticiye ait Depozito İade Makineleri sahada aktif olarak kullanılmaktadır.”
CARİ AÇIĞA DEV KATKI
Öztürk ayrıca, sistemin tam kapasiteye ulaşmasıyla yaklaşık 37 bin ton sera gazı emisyonunun azaltılmasının, 1.3 milyar kilovatsaat enerji tasarrufu sağlanmasının ve 3.6 milyon varil petrol kullanımının önlenmesinin hedeflendiğini de vurguladı. Öztürk, “Sistem sayesinde cari açığa yıllık en az 600 milyon dolar katkı sağlanması hedefleniyor. Elde edilecek yüksek kaliteli geri dönüştürülmüş PET, cam ve alüminyumun başta ambalaj sanayi olmak üzere birçok sektör için güvenilir ikincil ham madde kaynağı oluşturması ve sanayinin dışa bağımlılığını azaltması bekleniyor” diye konuştu.
