MALİYET ARTIŞ ORANININ 2-3 KATI ZAM
Ticaret Bakanlığı Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı'nın hazırladığı inceleme raporu, firmaların maliyet artış oranının üstünde oranlarda satış fiyatı belirlediğini ortaya koydu.
* As Ofis Damızlık Yumurta Yem Gıda Sanayi ve Ticaret A. Ş.'nin Ekim 2022-Kasım 2023 tarihleri arasında bütün piliç birim maliyeti yüzde 36 artmasına rağmen birim satış fiyatının yüzde 82 arttığı, kalçalı but birim maliyeti yüzde 36 artmasına rağmen birim satış fiyatının yüzde 75 arttığı, sırtsız göğüs birim maliyeti yüzde 36 artmasına rağmen birim satış fiyatının yüzde 88 arttığı tespit edildi. Şirkete üç aykırılık için 993 bin TL idari para cezası kesildi.
? AY-Pİ Tavukçuluk'un Haziran 2023-Eylül 2023 tarihleri arasında tavuk maliyeti yüzde 78 artmasına rağmen satış fiyatının yüzde 98 arttığı belirlendi. Firmaya 331 bin TL idari para cezası kesildi.
* Banvit'in Ekim 2022-Ekim 2023 döneminde bütün piliç maliyeti yüzde 44 artmasına rağmen satış fiyatının yüzde 84 arttığı tespit edildi. 331 bin TL idari para cezası kesildi. Banvit'in Kasım 2023-Mart 2024 döneminde ise bütün piliç ortalama birim maliyeti yüzde 15,9 artmasına rağmen, ortalama birim satış fiyatı yüzde 36,4 arttı. Bu fahiş fiyat artışı için de firmaya 524 bin TL idari para cezası kesildi.
* Gedik Tavukçuluk'un Ekim 2022-Eylül 2023 döneminde bütün piliç maliyeti yüzde 35 artmasına rağmen satış fiyatının yüzde 69 arttığı belirlendi. 331 bin TL idari para cezası kesildi.
* Hastavuk'un Ekim 2022-Eylül 2023 döneminde bütün piliç maliyeti yüzde 39 artmasına rağmen satış fiyatı yüzde 65 arttı. Firmaya 331 bin TL idari para cezası kesildi.
* Keskinoğlu'nun Ekim 2022-Ekim 2023 döneminde bütün tavuk maliyeti yüzde 21 arttı, satış fiyatı yüzde 82 yükseldi. Göğüs tavuk maliyeti yüzde 34 arttı, satış fiyatı yüzde 93 yükseldi. Üst but maliyeti yüzde 30 arttı, satış fiyatı yüzde 95 yükseldi. 3 aykırılık için firmaya toplam 993 bin TL idari para cezası kesildi.
* Orvital'in Ekim 2022-Ekim 2023 döneminde taze tavuk eti maliyeti yüzde 60 artmasına rağmen, satış fiyatı yüzde 76 yükseldi. 331 bin TL idari para cezası kesildi.
* Şenpiliç'in Eylül 2022-Kasım 2023 döneminde bütün piliç maliyeti yüzde 31 arttı, satış fiyatı yüzde 82 yükseldi. Göğüs tavuk maliyeti yüzde 36 arttı, liste fiyatı yüzde 92 yükseldi. Kanat maliyeti yüzde 39 arttı, liste fiyatı yüzde 115 yükseldi. But maliyeti yüzde 32 arttı, liste fiyatı yüzde 75 yükseldi. Firmaya dört aykırılık için toplamda 1 milyon 325 bin TL idari para cezası uygulandı. Şenpiliç'in Kasım 2023-Nisan 2024 döneminde kanat ortalama birim maliyeti yüzde 15,7 artarken, ortalama birim satış fiyatının yüzde 45,9 yükseldiği, but ortalama birim maliyeti yüzde 28,3 artarken ortalama birim satış fiyatının ise yüzde 63,6 arttığı belirlendi. Söz konusu iki aykırılık için de firmaya toplam 1 milyon 49 bin TL idari para cezası verildi.
İndirime direneceğiz
Rekabet Kurumu'nun soruşturma kapsamında hazırladığı raporda, firma yetkililerinin WhatsApp yazışmaları da delil oldu. Söz konusu yazışmalar, bu firmaların fiyatları maliyete göre değil, rakip fiyat listelerine göre belirlediğini ortaya koydu. Bu durum, rakip fiyat listelerinin, teşebbüslerin bağımsız fiyatlama kararlarının önüne geçtiğini gözler önüne serdi.
MARKETİN İNDİRİMİNİ ENGELLEDİLER
Raporda 39'uncu delil dikkat çekti. LEZİTA İzmir Bölge Şube Müdürü M.H. ile LEZİTA Genel Müdürü M.E. arasında "Pazarlama&Satış GMY" isimli WhatsApp grubunda gerçekleşen yazışmada, bir zincir marketin poşet piliç fiyatını yüzde 10 geri çekmek istediği, ancak buna karşı direnişe geçileceği belirtiliyor.
M.H.: xxx de poşet piliç fiyatını yüzde 10 geriye getirmek istiyor. Aynı şekilde bageti de yüzde 10 geriye getirecek. Bilgilerinize.
M.E.: Maliyeti bile yakalayamadığımız poşet piliç fiyatı varken bunu yapması uygun değil. Ben Banvit özelinde sorunun ne olduğunu dün akşam paylaştım.
M.H.: Kendisine olumsuz geri dönüş yaptım. Fakat bu fiyatı almamız gerekiyor diye tüm tedarikçiler ile görüşmekte. Durum pazartesiye sarktı.
M.E.: Veremeyiz.
M.H.: Her zamanki gibi direneceğiz. Tabii ki inşallah diğerleri de vermez. Dün Erpiliç, Şenpiliç, Gedik, Bolez'le de görüştüm. Karşı düşüncelerini aldım, "Vermeyeceğiz" diyorlar.
M.E.: İnşallah.
ZAM YAPACAKLAR, GÜZEL HABER
"Fiyat Yönetim" isimli WhatsApp grubunda LEZİTA Mali İşler Direktörü S.T., LEZİTA İzmir Bölge Şube Müdürü M.H. ve LEZİTA Genel Müdürü M.E. arasında gerçekleşen WhatsApp yazışması, raporda 41'inci delil olarak yer aldı. Yazışmada, rakip firmaların zam yapacağı bilgisi üzerine "Güzel haber. Biz de liste hazırlayalım" deniliyor.
M.H.: Erpiliç ile görüştüm. Perşembe çıkışlardan itibaren mangallık grubuna yüzde 5-6 arası, kanatta yüzde 12 zam yapacaklar, liste hazırlıyorlar.
M.E.: Güzel haber. Üst but ve mangallıklara yüzde 7, kanatta yüzde 10 düzeyinde bir liste hazırlığı yapalım biz de.
S.T.: Göğüsün aksiyonunu da listeye yansıtalım.
BEY'DEN LİSTE GELDİ FİYATI ÇOK ACİL DEĞİŞTİR
Rapordaki 47'nci delilde, rakip firmadan gelen fiyat listesi üzerine hızlıca fiyatların değiştirildiği görülüyor. "Fiyat Yönetim" isimli WhatsApp yazışma şöyle:
M.E.: Bey'den liste geldi.
M.E.: Çok acil tabloya koyar mısın?
M.E.: En radikal liste Beypiliç'ten geldi. Bütüne müdahale etti. Endekse hızlı koymamız lazım fiyat değişikliklerini
V.A.: Tamam.
