ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran’la yürütülen teknik görüşmeler kapsamında heyetlerin gelecek hafta yeniden toplanacağını açıkladı. Kuveyt ziyareti sırasında gazetecilere konuşan Rubio, görüşmelerin 29 ya da 30 Haziran’da yapılmasının beklendiğini ve toplantının yeniden İsviçre’de gerçekleşebileceğini söyledi.
Rubio, “Teknik heyetler 29 ya da 30 Haziran’da yeniden bir araya gelecek. Yanılmıyorsam tekrar İsviçre’de olacaklar. Her halükarda teknik heyet yeniden toplanacak ve sanırım bu tarih 30 Haziran olacak” dedi.
ABD Dışişleri Bakanı, teknik düzeydeki görüşmelere Dışişleri Bakanlığı ve Enerji Bakanlığı yetkililerinin de katılacağını belirtti. Washington’ın beklentisinin, Tahran’ın müzakerelerde vereceği taahhütlere uyması olduğunu söyleyen Rubio, yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda ABD Başkanı Donald Trump’ın yaptırımlar dahil farklı seçeneklere sahip olduğunu ifade etti.
Rubio, ABD’nin müzakereler sırasında bölgedeki müttefiklerinin güvenliğini tehlikeye atacak bir adım atmayacağını da vurguladı. “Bölgedeki ortaklarımızın güvenliğini zayıflatacak hiçbir şey yapmayacağız” mesajı veren Rubio, Körfez ülkelerinin anlaşmaya ilişkin kaygılarının Washington tarafından dikkate alındığını söyledi.
Körfez turunda İran mutabakatı gündemde
Rubio’nun Birleşik Arap Emirlikleri, Kuveyt ve Bahreyn’i kapsayan Körfez turunun ana gündemini, ABD ile İran arasında varılan ön mutabakat oluşturuyor. ABD Dışişleri Bakanı, temaslarında Körfez ülkelerine anlaşmanın bölgesel güvenlik dengelerini bozmayacağı güvencesini vermeye çalışıyor.
Reuters’a göre Körfez ülkeleri, İran’a verilecek olası tavizlerin Tahran’ın bölgedeki etkisini artırmasından ve güvenlik dengesini değiştirmesinden endişe ediyor. Rubio’nun Bahreyn’de Körfez İşbirliği Konseyi temsilcileriyle bir araya gelmesi ve bölgesel öncelikleri müttefikleriyle ele alması bekleniyor.
Hürmüz Boğazı mesajı
Rubio’ya Hürmüz Boğazı’nın işletilmesine ilişkin olası bir mekanizma da soruldu. ABD Dışişleri Bakanı, uluslararası sulardan geçiş için ücret talep edilmesine karşı çıkacaklarını belirterek, “Bence uluslararası suları kullanmak için ücret talep eden herhangi bir mekanizmaya tüm dünya karşı çıkacaktır” dedi.
Hürmüz Boğazı, küresel enerji taşımacılığı açısından kritik öneme sahip. Son dönemde bölgede artan gerilim ve savaş riski nedeniyle gemi geçişleri, sigorta maliyetleri ve enerji piyasaları yakından izleniyor.
İlk tur İsviçre’de tamamlanmıştı
Katar ve Pakistan’ın arabuluculuğunda ABD ile İran arasında İsviçre’de yürütülen müzakerelerin ilk turu 21 Haziran’da tamamlanmıştı. Görüşmelerde, taraflar arasında imzalanan 14 maddelik mutabakat zaptının uygulanmasına ilişkin teknik detaylar ele alınmıştı.
Arabulucu ülkeler Katar ve Pakistan, ilk tur görüşmelerin ardından tarafların mutabakatın siyasi yönlerini denetlemek üzere üst düzey bir komite kurulması konusunda anlaştığını duyurmuştu. Tarafların nihai anlaşmaya 60 gün içinde ulaşılmasını hedefleyen bir yol haritası üzerinde uzlaştığı belirtilmişti.
Washington açısından gelecek haftaki teknik görüşmeler, mutabakatın uygulanabilirliğini test edecek kritik adımlardan biri olarak görülüyor.
