Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’un paylaştığı verilere göre 1 Temmuz’da bir günde 1 milyon 547 bin 850 adet DOA logolu şişe toplandı. Her şişe için vatandaşlara 1 TL depozito bedeli iade edildi. DOA mobil uygulamasının kullanıcı sayısı 649 bin 244’e ulaştı.
İlk gün problemli başladı: Uygulamanın puanı 1
Depozito iade bedeli alınabilmesi için vatandaşların cep telefonlarına DOA mobil uygulamasını yükleyerek hesap oluşturması gerekiyor. 1 Temmuz’da DOA’nın 81 ilin tamamında devreye alınmasıyla birlikte sistemlerde yoğunluk oluştu. Uygulamaya kaydolmak isteyen kullanıcılar "Kimlik Bilgileriniz Yanlış” hatası aldı.
Ayrıca uygulamada DOA depozito iade makinelerinin konumlarının yanlış noktalara işaretlenmesi nedeniyle pek çok kişi yanlış yerlere gidip DOA makinesinin bulunmadığını gördü. Uygulamadaki problemlere tepki gösteren vatandaşlar Google Play’de ve App Store’da düşük puanlar vermeye başladı. Google Play’de 1.750 yorum arasından 1,9 puan ortalaması aldı. App Store’da ise genellikle olumlu yorumların ve yüksek puanların verildiği görülüyor
DOA nedir?
DOA, “Depozitosu Olan Ambalajlar”ın kısa adıdır. Türkiye'de her yıl milyarlarca geridönüştürülebilir ambalaj doğrudan çöpe atılıyor. DOA sistemi, depozitolu ambalajların çöpe atılmak yerine vatandaşlar tarafından DOA iade makinelerine teslim edilerek geri dönüşüme kazandırılması amacıyla hayata geçirildi. Depozitolu ambalajı iade eden vatandaşlara depozito teşvik bedeli ödeniyor. İadeler DOA mobil uygulaması aracılığıyla yapılıyor ve iade tutarları DOA uygulamasındaki cüzdanda birikiyor.
Depozito iade bedeli ne kadar? Şişe başına ne kadar ödeniyor?
DOA logolu her ambalajın veya şişenin iadesi için ambalaj başına 1 TL iade ediliyor. Günde 200 adede kadar iadeden para kazanılabiliyor. Böylelikle ayda 6.000 TL’ye kadar iade alınabilecek.
Hangi ürünler depozitolu?
DOA iade sistemi ilk etapta yalnızca içecek kutularını destekliyor. DOA logolu pet, cam, alüminyum ve metal içecek kutularının iadesi kabul ediliyor Uygulamanın ilerleyen dönemde daha fazla ürün grubunu kapsayacak şekilde genişletilmesi planlanıyor.
İade alınabilmesi için şişedeki DOA logosunun hasar görmemiş ve ezilmemiş olması gerekiyor. Makine barkodu okuyamazsa iade işlemi onaylanmayabilir.
Depozito iadesi nereye yapılır? DOA depozito iade makinesi nerelerde var?
DOA depozito iade makineleri ve DOA iade merkezlerine iade yapabilirsiniz. Size en yakın DOA depozito iade makinelerinin konumunu https://doa.gov.tr/ambalaj-iadesi-nereye-yapilir adresinden veya DOA mobil uygulamasındaki harita üzerinden görüntüleyebilirsiniz. DOA makineleri 81 ilin tamamında hizmet vermeye başladı.
Depozitolu şişe iadesi nasıl yapılır? DOA makineleri nasıl kullanılır?
- Depozito iade bedeli alabilmek için öncelikle telefonunuza DOA mobil uygulamasını yükleyip hesap oluşturun.
- DOA depozito iade makinelerindeki QR kodu, DOA mobil uygulamasına okutun.
- Makinenin haznesine ambalajlardaki DOA kodunu okutarak tek tek yerleştirin.
- Tüm şişeleri teslim ettikten sonra makinedeki İşlemi Tamamla butonuna basın.
- Böylelikle depozito iade bedeliniz DOA uygulamasındaki mobil hesabınıza aktarılıyor.
DOA bakiyesi nasıl kullanılır?
DOA uygulamasında biriken bakiyeyi dilerseniz nakit olarak banka hesabınıza transfer edebilir veya anlaşmalı noktalarda QR kod ile ödeme yaparak harcayabilirsiniz. Anlaşmalı noktalarda QR ile yapılacak alışverişlerde nakit iade kampanyası sunuluyor.
DOA'nın çevreye katkısı ne kadar olacak?
DOA web sitesinde açıklanan verilere göre bugüne kadar 19 milyon 792 bin ambalaj iade edildi.
İade edilen 19 milyon 792 bin ambalaj sayesinde;
- 1.278.640 Litre Su Tasarrufu
- 1.659.938.457 W Enerji Tasarrufu
- 1.056.695 Kg CO₂ Emisyonu Azaltımı gerçekleşti.
Uzun vadede DOA sistemiyle sağlanması beklenen çevresel faydalar şöyle:
- Daha az çevre kirliliği: Sokaklara, parklara, ormanlara ve denizlere atılan içecek ambalajlarının önemli ölçüde azalması bekleniyor.
- Geri dönüşüm kalitesinin artması: Ambalajlar diğer evsel atıklara karışmadan ayrı toplandığı için daha temiz şekilde geri dönüştürülebiliyor. Bu sayede yeni şişe ve kutu üretiminde yeniden kullanılabiliyor.
- Hammadde ve enerji tasarrufu: Geri dönüştürülmüş plastik, cam ve alüminyum kullanımı; yeni hammadde çıkarılması ihtiyacını azaltırken üretim sırasında harcanan enerji ve su tüketimini de düşürüyor.
- Karbon emisyonunun azaltılması: Özellikle alüminyum ve plastikte geri dönüşüm, sıfırdan üretime göre çok daha düşük karbon salımı oluşturuyor. Böylece sera gazı emisyonlarının azaltılmasına katkı sağlanıyor.
- Döngüsel ekonominin güçlenmesi: Kullanılan ambalajlar atık olmak yerine yeniden üretim sürecine girerek ekonomiye kazandırılıyor. Böylece "üret-kullan-at" modeli yerine döngüsel ekonomi destekleniyor.
