Orta Asya'dan Balıkesir'in Sındırgı ilçesine göç eden Yörüklerin dokuduğu el emeği göz nuru coğrafi işaretli Yağcıbedir halıları, dokuyan kişinin vefatının ardından camiye seriliyor.
İlçeye bağlı kırsal Eğridere Mahallesi'nde dokuma tekniği nesilden nesile geçen Yağcıbedir halısı, adeta sanat eseri niteliğini taşıyor.
Yüzde yüz koyun yününden yapılan ve doğallığıyla ön plana çıkan halılar, 1 santimetrekaresinde barındırdığı 35 ilmekle uzun yıllar sağlamlığını koruyabiliyor. Her deseninde barındırdığı hikâyesiyle Yörüklerin örf ve adetlerini yansıtan halılar, Eğridere Mahallesi'nde vefat eden kişilerin tabutlarının üzerine atılıyor.
Kişinin dokuduğu halılar, vefatın ardından İşinibilir Camisi'ne hediye ediliyor. Camiye gelen vatandaşlar, el emeği göz nuru Yağcıbedir halılarının üzerinde namazlarını eda ediyor.
"Caminin halı ihtiyacı ölüm olayıyla birlikte karşılanmış oluyor"
Sındırgı Yağcıbedir Halıcılar Derneği Başkanı Ekrem Yavaş, asırlık Yağcıbedir halılarının mahallelerde aşkla, ilgiyle üretilmeye devam ettiğini söyledi.
Halı dokuyan kişilerin halılardan birini "kefen parası" niyetiyle sakladığını belirten Yavaş, şöyle konuştu: "Onu sandığa koyuyor. Kişi vefat ettiğinde bunu alıp cenazenin, tabutun üzerine koyuyorlar ve o tabutun üzerinde konulan halı sonrasında camiye hediye ediliyor. Her cenazeden sonra bir halı buraya konularak bütün caminin aslında halı ihtiyacı ölüm olayıyla birlikte karşılanmış oluyor. Bu kültür yıllardan beri devam ediyor. Tabii önceden bütün hemen hemen Yörük beldelerinde bu kültür varken bugün sadece Eğridere İşinibilir Camisi'nde kaldı."
Yavaş, Türk kültüründe önemli bir yere sahip olan Yağcıbedir halısına daha fazla değer verilmesi gerektiğini sözlerine ekledi.
"Asırlardır süren bir gelenek"
Eğridere Mahallesi Muhtarı Ramazan Kocagül de dedelerinden gelen geleneği sürdürdüklerini dile getirdi.
Halı dokuyan kişi sayısının eskiye nazaran azaldığını vurgulayan Kocagül, "Halılarımızı hem çocuklarımızın çeyizi için hem de bir yakınımız vefat edince onun 'kefen parası olsun' diye tabutun üzerine koyarız. Mezara gömüldükten sonra o halı camiye hayır olarak bağışlanır. Bu, asırlardır süren bir gelenektir." diye konuştu.
Küçük yaşlardan itibaren halı dokuyan 65 yaşındaki Mahan Taşın da halılardaki motifleri ezberlediğini ifade etti. Motiflerin anlamlarını anlatan Taşın, "Kendimi bildim bileli halı dokurum. Yılda 6-7 halı dokurum ama eskisi kadar yapamıyorum. Çok fazla maddi değeri kalmadığından da pek dokumak istemiyoruz. Camimize de hayır olsun diye halı veriyoruz. Bu da güzel bir şey." dedi.
