Çanakkale Deniz Savaşları'ndan kalan ve sayıları 100'ün üzerinde olan tarihi batıkların korunması amacıyla hayata geçirilen proje kapsamında, ilk katodik koruma uygulaması Suvla Koyu'ndaki İngiliz destroyeri HMS Louis batığında başlatıldı. Çanakkale Savaşları sırasında bir römorkörle çarpışarak hasar alan ve ardından kuma oturan bu batığın çevresine, korozyonu önlemek adına ilk etapta bir katodik koruma sistemi yerleştirildi. İlerleyen süreçte 5 sistemin daha kurulacağı ve bu özel cihazlar sayesinde batıkların ömrünün her uygulamada 30-35 yıl arasında uzatılacağı açıklandı. Fiziksel bir müdahale içermeyen bu yöntemle, batıkların yanına yerleştirilen çinko anotlar kendi ömrünü feda ederek tarihi gövdelerin paslanmasını ve çürümesini engelleyecek; aynı zamanda deniz canlıları için biyolojik çeşitliliğin korunmasına katkı sağlayacak.
Projenin su altındaki önemine dikkat çekmek amacıyla düzenlenen etkinlikte, aralarında teknik dalış eğitmenleri, su altı fotoğrafçıları ve kurum temsilcilerinin de yer aldığı bir heyet Anzak Koyu'ndaki tarihi "SS Milo" batığına deneme dalışı yaptı. 1. Dünya Savaşı'nda sahil aydınlatması için kullanılan bu tarihi buharlı gemiyi su altında görüntüleyen isimler arasında Guinness dünya rekortmeni milli serbest dalış sporcusu Bilge Çingigiray da yer aldı; Çingigiray, projenin ilk uygulama noktası olan HMS Louis batığına özel bir serbest dalış gerçekleştirdi.
'SU ALTINDAKİ TÜM MİRAS TÜRKİYE'NİN KORUMASI ALTINDADIR'
Gelibolu Su Altı Parkı'nın suyun altındaki hazineleri barındıran muazzam bir zaman tüneli olduğunu ifade eden Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanı İsmail Kaşdemir, yürütülen koruma çalışmasına ilişkin şu değerlendirmelerde bulundu:
"Türk milleti olarak tarihin bize emanet ettiği kültürel miraslara nasıl sahip çıktığımızı herkes bilir. Mavi Vatan'daki kültürel miraslara da sahip çıktığımızı bir kez daha ortaya koyuyoruz. Buradan bütün dünyaya ilan ediyoruz ki su altındaki bütün kültürel miras öğeleri Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin koruması altındadır. O kültürel miraslar nasıl 100 yıldan beri suyun altında bekliyorsa nice yüzyıllar suyun altında kalmalarını sağlamak için bu çalışmanın içindeyiz."
'BU KADAR BATIKTAN OLUŞAN BİR COĞRAFYA DÜNYADA YOK'
1915 Çanakkale Köprüsü ve Otoyolu CFO'su Murat Sarıkaya ise köprünün ömrünü uzatmak için de kullandıkları katodik koruma yöntemini bu kez tarihe ve doğaya fayda sağlamak için uygulayacaklarını belirtti. Çanakkale'de bu denli yoğun batık popülasyonuna sahip başka bir coğrafyanın dünyada bulunmadığını vurgulayan Sarıkaya, projenin hem ülke ekonomisine hem de spor ve turizme büyük katkı sunacağını ifade etti.
Yetkililer, Gelibolu Yarımadası etrafında bulunan 29 aktif dalış noktasındaki diğer savaş ve destek gemisi batıklarının da mevcut durumlarına göre peyderpey bu koruma kalkanına dahil edileceğini bildirdi.
