Brezilya, Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei'nin, Devlet Başkanı Luiz Inacio Lula da Silva ve Yüksek Mahkeme Yargıcı Alexandre de Moraes'i hedef alan açıklamalarının ardından Buenos Aires'teki büyükelçisini istişarelerde bulunmak üzere geri çağırdı.
Brezilya basınında yer alan haberlerde, Buenos Aires Büyükelçisi Julio Bitelli'den ülkeye dönmesinin istendiği belirtildi. Yüksek Mahkeme Başkanı Luiz Edson Fachin de Moraes'i hedef alan ifadeleri nedeniyle Milei'yi kınayarak yargının bağımsızlığına vurgu yaptı.
İktidardaki İşçi Partisinin (PT) Genel Başkanı Edinho Silva ise Milei'yi Brezilya'nın kurumlarına ve Devlet Başkanı Lula da Silva'ya saygısızlık etmekle suçladı.
Milei ne demişti?
Brezilya'da ekim ayında yapılacak başkanlık seçimleri öncesinde aşırı sağcı eski Devlet Başkanı Jair Bolsonaro'nun oğlu Flávio Bolsonaro, devlet başkanlığına adaylığını resmen açıkladı. Flávio Bolsonaro'nun seçim kampanyasına en güçlü destek, Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei'den geldi.
Liberal Parti'nin Brezilya'nın başkenti Sao Paulo'da gerçekleştirdiği adaylık tanıtımına katılan Milei burada yaptığı konuşmada, eski Brezilya Devlet Başkanı Jair Bolsonaro'yu övmüş, Lula da Silva ile Bolsonaro hakkında ev hapsi kararı veren Yüksek Mahkeme Yargıcı Moraes'i sert sözlerle eleştirmişti.
Bolsonaro hakkında verilen ev hapsi kararını "hukuksuz" olarak nitelendiren Milei, "Lula hapisteyken yabancı liderleri kabul etmekten çekinmezken, Brezilya adaleti haksız yere ev hapsinde tutulan dostumu ziyaret etmeme izin vermedi" ifadesini kullanmıştı.
Milei, Flavio Bolsonaro'dan ekim ayındaki seçimlerde "sosyalist çöplüğü durdurmasını" istemişti.
Aşırı sağın yükselişte olduğu Güney Amerika'da liderler arasında güçlü ittifaklar bulunuyor. Bolsonaro ailesi, 2023'te göreve gelen Milei'nin en büyük destekçileri arasında yer alıyor.
Arjantinli muhalif siyasetçilerden tepki
Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei'nin Brezilya ziyareti ve eski Devlet Başkanı Jair Bolsonaro ile görüşmesi, muhalefetin sert eleştirilerine neden oldu.
Eski Devlet Başkanı Alberto Fernández, X hesabından yaptığı paylaşımda, "Milei, Brezilya'ya gidip hapisteki bir darbe planlayıcısını ziyaret etmek istedi. Kardeş bir ülkenin devlet başkanına ve en önemli ticaret ortağımıza hakaret etmek affedilemez" ifadelerini kullandı.
Gelecek yıl yapılacak genel seçimlerde muhalefetin olası adaylarından biri olarak gösterilen Buenos Aires Eyalet Valisi Axel Kicillof ise Brezilya Dışişleri Bakanı Mauro Vieira ile görüştüğünü açıkladı. Kicillof, görüşmede "Milei'nin Arjantin halkının duygularını temsil etmediğini" ilettiğini söyledi.
Milei'nin Brezilya hükümetine, Devlet Başkanı Luiz Inácio Lula da Silva'ya ve Brezilya halkına yönelik tutumunu "derin bir utançla" izlediğini belirten Kicillof, Arjantin'in komşu ülkelere saygı ve bölgesel entegrasyon ilkesine bağlı olduğunu vurguladı.
Brezilya'nın Arjantin'in en büyük ticaret ortağı olduğuna dikkat çeken Kicillof, Milei'nin provokatif söylemlerinin yatırımları, ihracatı ve istihdamı riske attığını savundu. Kicillof ayrıca Milei'yi, "Donald Trump'ın desteğini almak uğruna Arjantin'in çıkarlarını tehlikeye atmakla" suçladı.
Darbe suçlaması ile ev hapsinde
Brezilya'da eski Devlet Başkanı Jair Bolsonaro, 2022 yılında Lula da Silva'ya kaybettiği seçimlerin ardından iktidarda kalmak amacıyla darbe girişimi planlamakla hüküm giymişti. Darbe girişimi suçlamasıyla 27 yıl hapis cezasına çarptırılan ve ev hapsinde bulunan eski Devlet Başkanı Jair Bolsonaro, Liberal Parti kongresine yapay zeka ile üretilen bir video mesaj aracılığıyla katıldı.
Liberal Parti'nin devlet başkanı adayı ilan edilen 45 yaşındaki oğul Bolsonaro, "Daha sakin ve ılımlı olabilirim ama damarlarımda Bolsonaro kanı taşıyorum. Hiçbir hapishane uyandırdığımız umut duygusunu susturamayacak" ifadesini kullandı.
Devlet Başkanı Lula da Silva'yı eleştiren oğul Bolsonaro, babasının "rehin alındığını", hapse gönderilerek tecrit edildiğini ve susturulmaya çalışıldığını savundu. Bolsonaro, konuşmasında Lula yönetimini yolsuzluğu teşvik etmek, vergi yükünü artırmak, siyasi rakiplerine baskı uygulamak ve özgürlükleri kısıtlamakla da suçladı.
Brezilya seçimlerinde İşçi Partisi'nin mevcut başkan Lula da Silva'yı 2 Ağustos'ta düzenleyeceği kongrede yeniden aday olarak ilan etmesi bekleniyor. Devlet başkanlığı seçimleri 4 Ekim 2026'da gerçekleşecek.