NATO, Salı günü yaptığı açıklamada, yaşlanan AWACS erken uyarı uçaklarının yerine 10 adede kadar Saab GlobalEye gözetleme uçağı satın almak için yaklaşık 4.5 milyar dolarlık bir plan yapıldığını duyurdu. Kurum, ABD'li uçak üreticisi Boeing yerine İsveç menşeili sistemi destekledi.
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Soğuk Savaş döneminden kalma, döner radomlarıyla bilinen Havadan Uyarı ve Kontrol Sistemi (AWACS) uçaklarının, daha küçük iş jetlerine dayalı yeni bir sistemle değiştirilmesinin, insansız hava aracı sürüleri gibi tehditlerle mücadele edeceğini söyledi.
NATO zirvesindeki konuşmada Rutte, "Bu, NATO'nun gözetleme ve erken uyarı yeteneğini önümüzdeki on yıllar boyunca güçlü ve güvenilir tutmamızı sağlayacaktır" dedi.
ABD Başkanı Donald Trump'ın müttefikleri savunmaya daha fazla harcama yapmaya ve daha fazla ABD ekipmanı satın almaya defalarca zorlamasıyla birlikte, Rutte, Bombardier Global 6500 iş jetlerinin üzerine monte edilen sistemin uluslararası geçmişini vurgulamak için büyük çaba sarf etti.
Rutte katılımcılara, "Önceki gibi GlobalEye da, Avrupa ve Kanada endüstrileri tarafından yürütülen ve ABD endüstrilerinin de önemli katkılarıyla desteklenen transatlantik bir programdır. Bu, yine NATO'da yaratılmış gerçek bir başarı öyküsüdür" dedi.
GlobalEye, 737 yolcu uçağına dayalı ve savaşı denetlemek ve yönlendirmek için tasarlanmış bir erken uyarı ve komuta-kontrol uçağı olan Boeing'in E-7 Wedgetail'i ile rekabet ediyor.
NATO, GlobalEye'ın görevde kendini kanıtlamış bir sistem olduğunu söyledi ancak ayrıntı vermedi.
2030'DA TESLİMATLARA BAŞLANABİLİR
Reuters Perşembe günü, NATO'nun Boeing E-3 Sentry AWACS jetlerini Saab'ın İsveç yapımı GlobalEye sistemiyle değiştireceğini bildirdi.
Teknik olarak, NATO, geçici seçimini kamuoyuna açıkladıktan sonra Saab ile resmi müzakerelere giriyor. Saab CEO'su Micael Johansson, satın almanın değerini 4,5 milyar dolara kadar çıkardığını ve İsveçli grubun, anlaşma yakında imzalanırsa 2030 yılında teslimatlara başlayabileceğini gazetecilere söyledi.
Johansson, nihai fiyatın henüz kararlaştırılmadığını ancak uçak başına yaklaşık 400 milyon ila 450 milyon dolar arasında olacağını da ekledi.
Planlamacılar, havada yakıt ikmali yapabilen daha pahalı bir versiyon sipariş edip etmeme konusunda tartışırken, uçak sayısının kesinliği belirsizdi.
Konuya yakın bir kaynak, GlobalEyes'ın başlangıçta bu özelliğe sahip olmayacağını ancak daha sonraki bir güncellemede eklenmesinin beklendiğini söyledi.
Mevcut AWACS filosu, havada yakıt ikmali yapabiliyor; bu özellik, Ukrayna yakınlarındaki görevler için değerli olduğunu kanıtladı.
