Tarım ve Orman Bakanlığı, deniz kaynaklarının korunması ve yasa dışı, kayıt dışı ve düzenlenmemiş balıkçılık faaliyetlerinin engellenmesi amacıyla kapsamlı bir yol haritasını devreye aldı. “Türkiye’nin Yasa Dışı, Kayıt Dışı ve Düzenlenmemiş Balıkçılığı Önlemeye, Caydırmaya ve Ortadan Kaldırmaya Yönelik Ulusal Eylem Planı” adıyla yürürlüğe giren bu strateji, ülkenin kıta sahanlığı ile münhasır ekonomik bölgelerindeki egemenlik haklarını pratik saha uygulamalarıyla tahkim etmeyi amaçlıyor. Plan doğrultusunda denetim mekanizmaları sıkılaştırılırken, kıyı yönetiminde uluslararası normlar temel dayanak noktası olarak belirlendi.
DENETİMLERDE ELEKTRONİK TAKİP VE SIFIR TOLERANS DÖNEMİ
Uygulamaya konulan eylem planında; elektronik gemi izleme sistemleri, liman devleti tedbirleri, avcılık faaliyetlerinin anlık takibi, cezai yaptırım mekanizmaları ve kurumlar arası koordinasyon süreçlerine dair teknik detaylar aktarıldı. Kaçak ve kuralsız avcılık yapanların, mevzuata uygun çalışan yasal balıkçılara karşı haksız kazanç sağladığı ifade edilen planda, bu kişilerin diğer paydaşların üstlendiği maliyet ve yükümlülüklerden haksız şekilde yararlanan “bedavacı aktörler” olduğuna dikkat çekildi. Bakanlık, koruma ve kullanım dengesini sürdürülebilir balıkçılık politikasının merkezine koyarken, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı da konuya ilişkin yaptığı değerlendirmede standartların en üst seviyeye çıkarılarak güçlendirildiğini vurguladı.
DENİZ ÜRÜNLERİ İHRACATINDA MİLYAR DOLARLIK HACİM
Eylem planında yer verilen güncel verilere göre, Türk balıkçılık filosu denizlerde yüksek ekonomik değere sahip türlerin avcılığında önemli paya sahip durumda. Son yıllarda yürütülen faaliyetlerde Karadeniz’de hamsi, palamut, istavrit, mezgit, lüfer, barbun, beyaz kum midyesi ve deniz salyangozu ön plana çıkarken; Ege ve Akdeniz’de ise sardalya, hamsi, Atlantik mavi yüzgeçli orkinos, istavrit, barbun ve karides avcılığı ticari hacmin büyük kısmını oluşturdu. Sektörün ekonomik büyüklüğüne dair paylaşılan rakamlara göre, 2024 yılında 313 bin tona ulaşan balık ve su ürünleri ihracatı, 2 milyar dolarlık bir gelir sağladı. 2025 yılında ise bu ivme korunarak dış satım hacmi 2,2 milyar doları (101,3 milyar TL) geride bıraktı.
