ALARA AKGÜN
Küresel kruvaziyer turizmi pandemi sonrası büyümesini sürdürürken, sektör liman özelleştirmesi ve artan talep desteğiyle yolcu sayısında 40 milyon barajını aşmaya odaklanıyor.
Bloomberg HT'ye konuşan Sea Genesis Group Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Yazıcı, kruvaziyer seyahatlerine olan ilginin güçlü seyrini koruduğunu belirterek, satışlarda yüzde 7'ye varan artış beklediklerini söyledi. Yazıcı, 2026 yılı için dünyada öngörülen 38,3 milyon yolcu sayısının yeni gemilerin katılmasıyla 42 milyona kadar çıkabileceğini dile getirdi. 2025 yılında dünya genelinde yaklaşık 37 milyon kişinin kruvaziyer seyahatlere katıldığını belirterek, sektörün önümüzdeki dönemde de büyümesini sürdüreceğini de ifade etti. Özellikle uzun vadeli talep beklentilerinin güçlü olduğunu vurgulayan Yazıcı, 2035-2037 yıllarına kadar teslim edilmek üzere sipariş edilmiş çok sayıda yeni kruvaziyer gemisi bulunduğunu ekledi.
"Kruvaziyer yolcuların günlük harcamaları bin 500 ila 2 bin dolar arasında”
Kruvaziyer turizminin diğer turizm türlerine göre daha az sayıda turist ile daha yüksek gelir oluşturabildiğine dikkat çeken Yazıcı, yolcuların günlük harcamalarının bin 500 ila 2.000 dolar seviyelerine kadar çıkabildiğini söyledi.
Bir kruvaziyer gemisinin Türkiye'de yaklaşık 70 farklı sektöre ekonomik katkı sağladığını belirten Yazıcı, liman hizmetlerinden ulaşıma, yeme içmeden perakendeye kadar geniş bir ekonomik ekosistemin bu turizm türünden faydalandığını kaydetti.
Küresel kruvaziyer turizminin ekonomik büyüklüğünün yaklaşık 200 milyar dolar seviyesinde bulunduğunu aktararak Türkiye'nin bu pastadan yaklaşık 1 milyar dolarlık pay aldığını söyledi. Türkiye'nin mevcut potansiyeli dikkate alındığında bu rakamın önemli ölçüde artırılabileceğini ifade eden Yazıcı, sektörün gelişimi için yeni yatırımların kritik önemde olduğunu belirtti.
"2030'u düşünerek yeni liman projeleri hayata geçirilmeli"
Türkiye'nin kruvaziyer turizmindeki rekabet gücünü artırabilmesi için yeni liman yatırımlarına ihtiyaç olduğunu söyleyen Yazıcı, 2030 perspektifiyle planlama yapılması gerektiğini vurguladı. Türkiye'nin kruvaziyer turizminde başlıca rakiplerinin Yunanistan, Barcelona ve Genova gibi Akdeniz destinasyonları olduğunu belirterek, mevcut talebin sürdürülebilmesi için yeni liman projelerinin devreye alınmasının önem taşıdığını ifade etti.
Yazıcı ayrıca yeni nesil büyük kruvaziyer gemilerinin Türk limanlarına rahatlıkla yanaşabildiğine dikkat çekerek, Türkiye'nin teknik altyapı açısından önemli avantajlara sahip olduğunu kaydetti.
Küresel talepte zayıflama görülmüyor
Son dönemde gündeme gelen sağlık ve jeopolitik gelişmelerin sektör üzerindeki etkilerine de değinen Yazıcı, Hanta virüsü kaynaklı endişelerin rezervasyonlar üzerinde belirgin bir olumsuzluk yaratmadığını söyledi. Benzer şekilde Orta Doğu'da yaşanan gerilimlere rağmen kruvaziyer turizminde ve yeni gemi siparişlerinde herhangi bir aksama gözlemlenmediğini belirterek sektörün uzun vadeli büyüme beklentilerinin korunduğunu ifade etti.
Yakıt maliyetleri arttı, fiyatlar baskılanıyor
Kruvaziyer sektöründe son dönemde yakıt maliyetlerinde artış yaşandığını belirten Yazıcı, buna rağmen fiyatların aynı ölçüde yükselmediğini söyledi. Yazıcı, şirketlerin doluluk oranlarını korumak amacıyla son dakika kampanyaları ve indirimler uyguladığını, bu nedenle maliyet artışlarının yolcu fiyatlarına sınırlı ölçüde yansıdığını ifade etti.
Küresel pazarda kruvaziyer yolcularının yaklaşık yüzde 55'ini ABD vatandaşlarının oluşturduğunu belirten Yazıcı, geçmiş yıllarda yüzde 85'lere kadar çıkan bu oranın zamanla gerilediğini ve pazarın daha dengeli bir yapıya kavuştuğunu söyledi.
Türkiye'de kruvaziyer turizminin önemli merkezlerinden biri olan Kuşadası'nın güçlü talep görmeye devam ettiğini belirterek, limana gelen yolcuların büyük bölümünün Efes Antik Kenti turlarını tercih ettiğini söyledi.