Film ve dizi setlerinde oyuncuların kişisel sınırlarını korumaya yönelik yeni bir dönem başladı.
Yakınlaşma ve fiziksel temas içeren sahneler artık doğaçlamaya bırakılmıyor. "Yakınlık koordinatörlüğü" uygulamas bugüne kadar 13 projede kullanıldı.
Söz konusu sahnelerde görev alan yakınlık koordinatörleri, oyuncuların onayını alıyor ve çekim boyunca belirlenen sınırların korunmasını sağlıyor. Böylece oyuncuların hem fiziksel hem de psikolojik açıdan kendilerini güvende hissetmesi amaçlanıyor.
SINIRLAR ÇEKİMDEN ÖNCE BELİRLENİYOR
Yakınlık koordinatörleri, sahne çekilmeden önce oyuncular ve yönetmenle görüşüyor. Fiziksel temasın kapsamı, oyuncuların kabul ettiği hareketler ve sahnenin nasıl çekileceği önceden kararlaştırılıyor.
Çekim sırasında da belirlenen sınırların dışına çıkılmaması takip ediliyor. Oyuncular istemedikleri bir temasla karşılaşmaları hâlinde çekime müdahale edilmesini talep edebiliyor.
Uygulama, özellikle #MeToo hareketinin ardından sinema sektöründe rıza, taciz ve çalışma koşullarının daha fazla tartışılmasıyla yaygınlaştı.
Yakınlık koordinatörlüğü, birçok uluslararası yapımda standart uygulamalardan biri hâline geldi.
Türkiye’de de dijital platformlar için çekilen dizi ve filmlerin artmasıyla bu meslek daha görünür olmaya başladı.
RIZA ÇEKİM SÜRECİNİN MERKEZİNDE
Geçmişte bazı oyuncular, önceden konuşulmayan temaslar ve çekim sırasında değiştirilen sahneler nedeniyle kendilerini güvensiz hissettiklerini açıklamıştı. Kariyer kaygısı da oyuncuların istemedikleri uygulamalara itiraz etmesini zorlaştırıyordu.
Yeni sistemle birlikte oyuncular, hangi temaslara izin verdiklerini önceden belirleyebiliyor. Çekim sırasında bu sınırların korunacağından emin olmaları hedefleniyor.
Uygulama, özellikle kadın oyuncuların uzun süredir dile getirdiği güvenli çalışma ortamı talebine kurumsal bir karşılık sunuyor.
YALNIZCA YAKINLAŞMA SAHNELERİNİ KAPSAMIYOR
Oyuncular Sendikası öncülüğünde geliştirilen sistem yalnızca yakınlaşma ve çıplaklık içeren sahnelerde uygulanmıyor.
Yoğun travmatik duyguların işlendiği sahnelerde, tıbbi müdahalelerin canlandırıldığı çekimlerde ve bebeklerin yer aldığı hassas sekanslarda da oyunculara ve yapım ekiplerine destek veriliyor.
Oyuncular Sendikası Yönetim Kurulu Üyesi Gizem Erman Soysaldı, Türkiye’de bugüne kadar 13 projede yakınlık koordinatörlüğü uygulandığını söyledi.
"TACİZE UĞRAYIP BUNUN ADININ TACİZ OLDUĞUNU BİLMEDEN BÜYÜMÜŞ NESİLİZ"
Sabah Gazetesi'nin haberine göre; Soysaldı, yürütülen çalışmalarla ilgili şu ifadeleri kullandı:
"İlk defa protokoller oluşturduk. Audition protokolleri, taciz tanımları, yapımcılar için ayrı, oyuncular için ayrı yol haritaları hazırladık.
Fazla yakınlık içeren sahnelerde kullanılmak üzere rehber uygulamaları devreye aldık. Buradan hareketle öncelikle yakınlık koordinasyonu mesleğine odaklandık."
Soysaldı, uygulamanın sektördeki tacizle mücadele açısından önemine de dikkat çekti:
"Biz Türkiye'de tacize uğrayıp bunun adının taciz olduğunu bilmeden büyümüş neslin kadınlarıyız. Bu duvarları artık yıkıyoruz."
