İsviçre, Türkiye menşeli Sırma maden suyunun 2 Eylül 2025 tarihli belirli bir üretim partisini yüksek bor içeriği gerekçesiyle piyasadan geri çağırdı. Karar, ülkeler arasındaki gıda güvenliği standart farklılıklarını yeniden gündeme taşırken, söz konusu ürün için tüketicilere “içmeyin” uyarısı yapıldı. Peki, Sırma maden suyu neden toplatılıyor? Sırma maden suyu sodyum, bor oranı ne? Detaylar...
SIRMA MADEN SUYU NEDEN TOPLATILIYOR?
İsviçre, Türkiye menşeli Sırma Maden Suyu için 2 Eylül 2025 tarihli belirli bir üretim partisini kapsayan geri çağırma kararı aldı. Kararın temel gerekçesi, yapılan resmi analizlerde ürünün belirli bir partisinde yüksek bor (boron) konsantrasyonu tespit edilmesi oldu.
İsviçre’de faaliyet gösteren LADES GmbH tarafından dağıtımı yapılan “SIRMA Mineralwasser (Maden Suyu)”, gıda güvenliği denetimleri kapsamında incelendi ve sonuçlar yerel limitlerin üzerinde bor içeriğine işaret etti. Bunun üzerine İsviçre’nin resmi gıda güvenliği bilgilendirme platformu RecallSwiss üzerinden tüketicilere ürünün söz konusu partisinin kesinlikle tüketilmemesi ve satış noktalarına iade edilmesi yönünde uyarı yapıldı.
Geri çağırma kararı tüm ürünleri değil, yalnızca belirli bir üretim bandını kapsıyor:
Üretim tarihi: 2 Eylül 2025
Son tüketim tarihi: 26 Kasım 2026
SIRMA MADEN SUYU SODYUM, BOR ORANI NE?
Sırma Maden Suyu’nda tartışma konusu olan temel unsur, bor elementi ve borat türevlerinin doğal mineralli su içeriğindeki seviyesi oldu. Maden sularında bor, yer altı jeolojik yapısına bağlı olarak doğal şekilde bulunabiliyor ve bu oran kaynak bölgesine göre değişiklik gösterebiliyor.
İlgili analizlerde öne çıkan konu, İsviçre’nin belirlediği yerel sınırların aşılmasıdır. Ancak uluslararası standartlar incelendiğinde bor için tek ve evrensel bir limit bulunmadığı görülmektedir.
ULUSLARARASI STANDARTLARDA BOR LİMİTİ
Farklı sağlık ve gıda otoriteleri bor için farklı referans değerler kullanmaktadır:
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ): İçme suları için 2,4 mg/L kılavuz değerini referans kabul etmektedir.
Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi (EFSA): Yetişkinler için günlük tolere edilebilir üst sınırı 8 mg olarak değerlendirmektedir.
Mineralli sular için bazı düzenleyici kurumlar boru doğrudan değil, borat bileşenleri üzerinden değerlendirmektedir.
TÜRKİYE VE DİĞER ÜLKELERDEKİ FARKLI YAKLAŞIM
Türkiye’de doğal mineralli sularda bor seviyeleri bazı kaynaklarda litrede 8–10 mg seviyelerine kadar çıkabilmekte ve bu değerler yerel mevzuat çerçevesinde uygun kabul edilmektedir. Bu nedenle ürünün Türkiye pazarındaki yasal uygunluğu ile İsviçre’deki değerlendirme kriterleri arasında farklılık oluşmaktadır.
Bu durum, özellikle doğal mineralli sular gibi jeolojik kaynaklı ürünlerde “ülkeye göre değişen gıda güvenliği limitleri” tartışmasını yeniden gündeme taşımıştır.
ULUSLARARASI MEVZUAT FARKLILIKLARI VE GERİ ÇAĞIRMA SÜRECİ
Söz konusu geri çağırma, yalnızca bir ürün güvenliği meselesi değil, aynı zamanda küresel gıda mevzuatlarının uyumsuzluğunu da ortaya koymaktadır. Doğal kaynak sularında bulunan minerallerin sınırlandırılması konusunda ülkeler arasında ortak bir standardın olmaması, benzer vakalarda farklı kararların alınmasına neden olabilmektedir.
İsviçre makamları, tüketici sağlığını koruma ilkesi doğrultusunda hareket ederek belirlenen parti için piyasadan toplatma kararı vermiştir. Ürün dağıtımını yapan firma ise sürece ilişkin açıklama yaparak, farklı ülkelerdeki mevzuatların değişkenlik gösterebildiğini vurgulamıştır.
