Türkiye'nin en önemli entelektüel değerlerinden biri olan İlber Ortaylı'nın hatırasına dair sosyal medyada dolaşıma giren bazı ekran görüntüleri, kısa sürede devasa bir bilgi kirliliğine ve tartışmaya dönüştü. İkinci el eşya alım satımı yapılan bazı WhatsApp gruplarında, ünlü tarihçiye ait olduğu öne sürülen dekoratif objelerin, fincan takımlarının ve vazoların fiyat etiketleriyle (200-800 TL) paylaşıldığı görüldü.
Bu durum, kamuoyunda "Ortaylı'nın mirası haraç mezat satılıyor mu?" algısı yaratarak büyük bir tepki topladı. Kimi kullanıcılar duruma öfkelenirken, kimileri ise olayın iç yüzünün farklı olabileceğini savundu. Gözlerin çevrildiği Ortaylı ailesi adına kızı Tuna Ortaylı, tartışmalara son noktayı koyan şeffaf ve oldukça duygusal bir açıklama yayımladı.
İLBER ORTAYLI'NIN EŞYALARI SATILIYOR MU?
Tuna Ortaylı, satışın yapıldığı WhatsApp grubunda yayımladığı mesajla, olayın bir "gelir elde etme" kaygısı taşımadığını çok net ifadelerle dile getirdi. Babasının ardından yalnızca İstanbul sınırları içerisinde boşaltılması ve kapatılması gereken yedi farklı ev bulunduğunu belirten Ortaylı, sürecin ne kadar zorlu olduğuna dikkat çekti.
Manevi değeri yüksek olan ve aile için anlam ifade eden şahsi eşyaların yakın çevreye hatıra olarak dağıtıldığını belirten Tuna Ortaylı, geriye kalan binlerce ufak tefek objenin atılmasını veya çöpe gitmesini istemediklerini vurguladı. Bu nedenle eşyalar, ticari bir kârdan ziyade sembolik rakamlarla satışa sunuldu. Elde edilecek tüm gelirin ise tek bir kuruşuna dokunulmadan TEMA Vakfı'na bağışlanacağı ve "İlber Ortaylı" adına yemyeşil bir hatıra ormanı oluşturulacağı resmi olarak duyuruldu.
'BABAM FİNCANLARIYLA DEĞİL KİTAPLARIYLA ANILMALI'
Tuna Ortaylı'nın açıklamasındaki en vurucu kısım ise ünlü tarihçinin asıl mirasının ne olduğu yönündeki ifadeleriydi. Babasının vazo veya fincan gibi objelerle değil, bilime ve tarihe adadığı ömrüyle, yazdığı kitaplarla anılması gerektiğini belirten Ortaylı, kamuoyuna bir de müjde verdi: İlber Ortaylı adına dev kapsamlı bir kütüphane kurulması için resmi çalışmalar başlatıldı.
Yanlış anlaşılmaların önüne geçmek adına WhatsApp gruplarındaki bireysel eşya satışlarının da durdurulduğu açıklandı.
İLBER ORTAYLI'NIN MİRASI NE KADAR?
İlber Ortaylı'nın vefatının ardından miras iddiaları gündeme geldi. Özellikle kızı Tuna Ortaylı'nın babasına ait eşyaları ikinci el sitelerinde sattığına dair paylaşımlar sosyal medyada konuşuldu. Bu durum, İlber Ortaylı'nın mal varlığı ve mirası hakkında merak uyandırdı.
Ancak, İlber Ortaylı'nın toplam serveti veya mirasının parasal değeri hakkında resmi bir açıklama yapılmadı. Ailesi de bu konuda herhangi bir bilgi paylaşmadı.
Tuna Ortaylı, babasından geriye çok sayıda kişisel eşya kaldığını ve sadece İstanbul'da kapatılması gereken yedi ayrı evi olduğunu belirtti. Bu evlerde yıllar içinde birikmiş kitaplar, çalışma masaları, hediyeler ve çeşitli kişisel eşyalar bulunuyordu. Tuna Ortaylı, kutsal saydığı çalışma masaları ve kitaplar dışındaki birçok objenin babası tarafından alındığını veya kendisine hediye edildiğini ifade etti.
7 EV DOLUSU ŞAHSİ KÜTÜPHANE NEREYE BAĞIŞLANACAK?
İlber Ortaylı denildiğinde akla ilk gelen detay, on binlerce nadide eseri, tarihi vesikayı ve el yazmasını barındıran devasa şahsi kütüphanesidir. Sosyal medyadaki "eşyaları satılıyor" iddialarının ardından arama motorlarında en çok sorgulanan konu "İlber Ortaylı'nın kitapları ne olacak?" sorusu oldu.
Tuna Ortaylı'nın boşaltıldığını açıkladığı 7 evin aslında Ortaylı'nın yıllar içinde biriktirdiği ve tek bir eve sığdıramadığı devasa kitap koleksiyonunun depolandığı alanlar olduğu biliniyor. Fincan ve vazo gibi dekoratif ürünlerin TEMA Vakfı için sembolik satışa çıkarılması bir yana; asıl büyük kültürel miras olan bu paha biçilemez kitap koleksiyonunun, kurulacak olan "İlber Ortaylı Kütüphanesi"ne devredilmesi ve araştırmacıların, genç tarihçilerin hizmetine sunulması planlanıyor. Bu hamle, Ortaylı'nın "Türkiye'nin hafızası" olma misyonunu ölümünden sonra da yaşatacak en büyük adım olarak görülüyor.
