Ukrayna'nın AB savunma kredisinden elde ettiği fonları Çin'den insansız hava aracı parçaları satın almak için harcamasına izin verilecek. Bu durum, Avrupa'nın kendi savunma sanayisini kurmakta zorlanırken kritik parçalar konusunda Pekin'e olan bağımlılığını ortaya koyacak.
Konuyla ilgili bilgi sahibi iki kaynağa göre, Kiev, Çin'den insansız hava aracı bileşenleri satın almak için 6 milyar Euro'luk dilimin bir kısmını kullanma izni aldı. Bu fonlar, savunma tedariki için ayrılan 60 milyar Euro'luk daha geniş bir Ukrayna destek kredisinden yapılan ilk tahsisi oluşturuyor.
FT' nin haberine göre, bu karar, Ukrayna'ya yapılacak yardımı kıtadaki tedarikle ilişkilendirerek Avrupa'nın sanayi tabanını güçlendirme çabalarına rağmen, AB'nin yerli savunma üretiminde kalan eksikliklerin altını çiziyor.
Bu istisna, dört yılı aşkın süredir devam eden çatışmada Çin'in her iki tarafa da tedarik sağlama rolünü de açıkça ortaya koyuyor. AB, Pekin'i Moskova'nın askeri-sanayi kompleksinin önemli bir tedarikçisi olarak Ukrayna'ya karşı Rusya'nın savaşının "başlıca destekleyicisi" olmakla suçlarken, Kiev'in silah endüstrisinin de Çin bileşenlerine bağımlı olduğunu kabul ediyor.
Ukrayna, Rus bombardımanı altında Avrupa'nın en yenilikçi savunma sanayilerinden birini inşa etti. Yerli üreticileri, kıta genelindeki tedarikçiler Kiev'in ihtiyaçlarını karşılamakta zorlanırken, birçok alanda geleneksel Avrupa silah şirketlerini geride bıraktı.
Ancak, savaş alanında baskın silah haline gelen insansız hava araçlarının tüketimi, hem kendi kapasitesinin hem de müttefiklerinin insansız hava araçları için belirli bileşenleri üretme kapasitesinin hala üzerinde seyrediyor.
Ukraynalı yetkililer, Rus savaş alanı kayıplarının yaklaşık yüzde 80'inin insansız hava araçlarından kaynaklandığını söylüyor.
AB kredisinin şartlarına göre, bloktan sağlanan fonlarla satın alınan savunma ürünlerinin büyük ölçüde tek pazardan, Ukrayna'dan veya Kanada gibi onaylanmış ortaklardan gelmesi gerekiyor.
Diğer müttefikler, AB ile bir güvenlik ortaklığı anlaşması imzalamaları, programa katkıda bulunmaları ve Ukrayna'ya önemli destek sağlamaları durumunda programa katılmaya hak kazanabilirler. İngiltere Pazartesi günü programa katıldı.
Onaylı kategorilerin dışında kalan tedarikçiler için, bir sözleşmenin en fazla yüzde 35'i diğer ülkelerden gelen bileşenlerden oluşabiliyor. Yönetmelik, silah alımlarının AB'nin "güvenlik ve savunma çıkarlarına aykırı olmaması" gerektiğini belirtiyor.
Ancak kurallar bir istisna da içeriyor. Benzer ürünler uygun ülkelerden yeterince hızlı bir şekilde veya Ukrayna'nın ihtiyaç duyduğu miktarlarda temin edilemezse, Kiev Brüksel'den bunları başka yerlerden satın almak için izin isteyebilir.
Ukrayna, insansız hava aracı tedarikine ayrılan 5,9 milyar Euro'luk ilk savunma dilimi için muafiyet talep etti ve bu muafiyet onaylandı. Bu sayede Kiev, Avrupa'da yeterince bulunmayan bazı Çin bileşenlerini satın alabildi.
Avrupa Komisyonu ve Ukrayna Savunma Bakanlığı yorum taleplerine yanıt vermedi.
