Fransa ile Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY) arasında adada Fransız askeri varlığının önünü açan Kuvvetlerin Statüsü Anlaşması (SOFA) Lefkoşa'da imzalanırken, Ada semalarında yaşanan hareketlilik de dikkat çekti. Yunanistan ve Rum basınına göre, Güney Kıbrıs'a gelen Avrupalı savunma yetkililerini taşıyan uçaklar Türk savaş uçakları tarafından havada karşılandı.
Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Dendias, Fransa Savunma Bakanı Catherine Vautrin ve Hollanda'dan savunma yetkilileri, Avrupa Birliği Savunma Bakanları toplantısı kapsamında önceki gün Güney Kıbrıs'a geldi. Rum ve Yunan basınında yer alan haberlere göre, Avrupalı yetkilileri taşıyan uçaklar KKTC'de konuşlu Türk F-16'ları tarafından havada karşılandı. Haberlere göre uçaklar bir süre takip edilirken güvenli mesafe korundu.
Bazı Rum ve Yunan yayın organları, Ercan Havalimanı'nda görev yapan hava trafik kontrolörlerinin uçakların telsiz haberleşmesini elektronik yöntemlerle kesintiye uğrattığını da ileri sürdü.
Olayın, Fransa ile GKRY arasında SOFA anlaşmasının imzalanmasından hemen önce yaşanması dikkat çekti.
FRANSIZ VARLIĞINA HUKUKİ ZEMİN
Fransa Savunma Bakanı Catherine Vautrin ile Rum Savunma Bakanı Vasilis Palmas tarafından imzalanan SOFA anlaşması, Fransız askeri unsurlarının adadaki faaliyetlerine hukuki çerçeve getiriyor. Rum Yönetimi lideri Nikos Hristodulidis, anlaşmanın Fransız güçlerinin Kıbrıs'taki varlığını yalnızca insani görevler ve destek faaliyetleri için düzenlediğini savundu. Ancak Rum basınında yer alan haberlerde anlaşmanın ortak eğitim faaliyetleri, askeri koordinasyon, personel değişimi, savunma teknolojileri alanında işbirliği ve operasyonel uyumluluk gibi başlıkları da kapsadığı belirtildi.
Fransız tarafı ise anlaşmayı, Orta Doğu ve Kuzey Afrika'ya yakınlığı nedeniyle stratejik önem taşıyan Doğu Akdeniz'deki varlığını güçlendiren bir adım olarak görüyor. Bölgedeki enerji rekabeti, deniz ulaştırma hatları ve güvenlik gelişmeleri de Paris'in ilgisinin başlıca nedenleri arasında gösteriliyor.
PEŞ PEŞE GELEN ADIMLAR
SOFA anlaşması son dönemde atılan tek adım değil. GKRY kısa süre önce Avrupa Birliği'nin SAFE programına dahil edildi. Kıbrıs merkezli OffsiteNews'e verdiği özel demeçte bu gelişmeyi “tarihi bir adım” olarak nitelendiren Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Dendias, SAFE programının Yunanistan ile GKRY arasındaki savunma entegrasyonunu güçlendireceğini savundu.
Dendias, iki ülke arasında anti-drone sistemleri, insansız hava araçları, haberleşme altyapıları ve çeşitli savunma projelerinde ortak çalışmalar yürütüldüğünü belirtti. Yunan basını da SAFE'in Atina ile Lefkoşa arasındaki askeri işbirliğini yeni bir aşamaya taşıdığını yazdı.
'ANKARA'YA TOKAT' YORUMU
Yunan basını, anlaşmayı yalnızca Fransa ile GKRY arasındaki ikili bir düzenleme olarak değerlendirmedi. Pentapostagma gazetesi, SOFA anlaşmasının Ankara'ya yönelik bir mesaj taşıdığını öne sürdü.
Gazete, anlaşmayla Fransa'nın adaya kalıcı şekilde yerleştiğini savunarak, “Paris, Ankara'nın havadaki akrobasi gösterilerini umursamadan Ada'ya kesin olarak ayağını basıyor.” ifadelerini kullandı.
Haberde ayrıca Fransa ve Yunanistan'ın öncülüğünde Kıbrıs'ta bir “Avrupa askeri şemsiyesi” oluşturulduğu iddia edilirken, bu gelişmenin Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki planlarını bozduğu öne sürüldü.
