ABD Temsilciler Meclisi, Amerikan ve İsrail orduları arasındaki işbirliğini derinleştirmeyi öngören düzenlemeyi savunma bütçesi tasarısından çıkarmayı amaçlayan değişiklik önergesini reddetti.
Oylama öncesinde Demokrat Temsilci Ro Khanna, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’ya sert sözlerle tepki gösterdi.
ABD Temsilciler Meclisi’nde, yıllık savunma bütçesi tasarısında yer alan ve ABD ile İsrail orduları arasındaki işbirliğini ileri düzeye taşımayı hedefleyen madde görüşüldü.
Demokrat Temsilci Ro Khanna, tasarıdaki 224. maddenin çıkarılması için değişiklik önergesi sundu. Söz konusu madde, ABD Savunma Bakanı’nın ABD-İsrail savunma işbirliğini koordine edecek bir “yürütücü temsilci” belirlemesini öngörüyor.
Madde kapsamında iki ülke arasında savunma teknolojileri araştırmaları, geliştirme, test, değerlendirme, entegrasyon, sanayi işbirliği, ortak üretim, lisans anlaşmaları, ortak eğitim tatbikatları ve bilgi paylaşımı mekanizmalarının güçlendirilmesi hedefleniyor.
KHANNA'DAN NETANYAHU'YA SERT TEPKİ
Önergeyi savunan Khanna, Temsilciler Meclisi kürsüsünde yaptığı konuşmada İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’yu hedef aldı.
Khanna, “Amerikan halkı, Başbakan Netanyahu’nun Amerika’ya ne yapması gerektiğini söylemesindeki kibir ve küstahlıktan bıktı” dedi.
İsrail ile ABD arasındaki güç farkına dikkat çeken Khanna, “İsrail’in gayrisafi yurt içi hasılası, benim seçim bölgemdeki tek bir kasabadan daha küçük. Buna rağmen Netanyahu, Amerikan halkına ne yapması gerektiğini söyleyebileceğini düşünüyor” ifadelerini kullandı.
Temsilciler Meclisi’nde yapılan sesli oylamada Khanna’nın değişiklik önergesi reddedildi. Önergeye yalnızca Demokrat Temsilci Sarah Jacobs destek verdi.
Jacobs, oylama öncesinde yaptığı açıklamada, başka bir ülkenin ABD ve uluslararası hukuku defalarca ihlal etmekle, on binlerce sivili öldürmekle, açlık içindeki bir nüfusa gıda ve ilaç girişini engellemekle suçlanması halinde Washington’ın o ülkeyle askeri bağlarını kalıcı olarak derinleştirmeyeceğini söyledi.
KOMİTE YÖNETİMİNDEN SAVUNMA
Temsilciler Meclisi Silahlı Hizmetler Komitesi Başkanı Mike Rogers ise maddeye yönelik eleştirileri reddetti.
Rogers, düzenlemenin yetkiyi yabancı bir hükümete devrettiği yönündeki iddiaların “gülünç” olduğunu savundu.
Komitenin kıdemli Demokrat üyesi Adam Smith de Netanyahu’ya yönelik tepkileri anladığını ancak düzenlemeyi desteklediğini belirtti.
Smith, bunun “Netanyahu’nun istediğini yapmak” anlamına gelmediğini, ABD’nin çıkarına olduğunu söyledi.
YENİ SAVUNMA ORTAKLIĞI GÖRÜŞMELERİNE BAŞLADILAR
Öte yandan, İsrail Savunma Bakanlığından yapılan açıklamada, İsrail ve ABD'nin, 2028 yılında süresi dolacak olan ikili savunma yardımı anlaşmasının yerini alacak yeni bir güvenlik ortaklığı çerçevesi üzerinde resmi görüşmelere başladığı belirtildi.
Bu hafta ilk toplantının gerçekleştirildiği ifade edilen açıklamada, gelecek haftalarda ise İsrail ve ABD'de yeni görüşmelerin planlandığı aktarıldı.
Başbakan Binyamin Netanyahu ve Savunma Bakanı Yisrael Katz'ın talimatıyla başlatılan görüşmelerde, araştırma-geliştirme ile savunma üretimine yönelik ortak yatırımların genişletilmesi yoluyla İsrail'in askeri kapasitesinin güçlendirilmesi ve aynı zamanda iki ülke arasındaki stratejik işbirliğinin derinleştirilmesinin amaçlandığı kaydedildi.
İsrail ile ABD arasında ilk kez 1998'de imzalanan güvenlik anlaşması yaklaşık 10'ar yıllık aralarla yenilendi.
ABD, varılan anlaşma kapsamında İsrail'e 1998'deki 10 yıllık süreçte 21,3 milyar dolar, 2008'deki 10 yıllık süreçte 32 milyar dolar, 2016'daki anlaşmada da 10 yıllık süreçte 38 milyar dolar askeri yardım yapmayı kabul etmişti.
ABD yönetimi, 2016 yılında imzalanan anlaşma kapsamında taahhüt ettiği 38 milyar doların 33 milyar dolarını askeri teçhizat alımı, 5 milyar dolarını ise füze savunma sistemleri için ayırmıştı.
ABD, İSRAİL ORDUSUNA DESTEĞİNİ SÜRDÜRÜYOR
2008 yılından bu yana, ABD yasaları, küçük bir ülkenin sayı üstünlüğünden ziyade daha iyi silahlara güvenmesi gerektiği gerekçesiyle, Washington’un İsrail’in “niteliksel askeri üstünlüğünü” korumayı ve İsrail ordusunu bölgedeki herhangi bir rakibin ordusundan daha güçlü ve daha gelişmiş tutmayı zorunlu kılmaktadır.
Eski Başkan Barack Obama yönetimi sırasında imzalanan mevcut yardım anlaşması kapsamında, Washington İsrail'e yılda yaklaşık 3,8 milyar dolarlık askeri yardım sağlamaktadır. 10 yıllık anlaşma 2028 yılına kadar geçerlidir.
İsrail, 1948'den bu yana ABD'nin en büyük dış yardım alıcısıdır ve bu yardımın neredeyse tamamı artık askeri niteliktedir ve enflasyona göre ayarlandığında 300 milyar dolardan fazla bir değere sahiptir.
Başbakan Benjamin Netanyahu, geçtiğimiz günlerde ülkesinin “olgunluğa eriştiğini” belirterek, 10 yıl içinde İsrail'in ABD askeri yardımına bağımlılığını sona erdirmek istediğini savundu.
