Çin'in Jiangsu eyaletindeki Taihu Gölü'nde gerçekleştirilen test uçuşunda WaveFly 5X, su yüzeyinin yalnızca birkaç santimetre üzerinde seyrederek yer etkisi teknolojisinin sivil kullanımdaki potansiyelini gözler önüne serdi.
Araç, kanatları ile su yüzeyi arasında oluşan sıkışmış hava tabakasından yararlanarak ilerliyor. Bu sayede geleneksel teknelere kıyasla daha düşük enerji tüketimiyle yüksek hızlara ulaşabiliyor. WaveFly 5X, suyun yaklaşık 30 ila 50 santimetre üzerinde hareket ederek hem deniz aracı hem de hava aracı özelliklerini bir arada sunuyor.
İki kişilik kapasite, 85 kilometre hız
Navee tarafından açıklanan teknik verilere göre WaveFly 5X, iki kişilik oturma kapasitesine ve 140 kilogram taşıma yüküne sahip. Elektrikli güç sistemiyle çalışan araç saatte 85 kilometre hıza ulaşabilirken, tek şarjla yaklaşık 80 kilometre menzil sunuyor.
Havacılık sınıfı karbon fiber malzemeden üretilen araç, geleneksel hava araçlarının aksine pist gerektirmiyor. Göller, rezervuarlar ve sakin su yüzeylerinden doğrudan kalkış ve iniş yapabilen sistem, hızlı değiştirilebilir batarya teknolojisi sayesinde birkaç dakika içerisinde yeniden kullanıma hazır hale gelebiliyor.
Şirket, WaveFly 5X'in profesyonel pilot eğitimi veya uçuş lisansı gerektirmeyecek şekilde tasarlandığını belirtiyor. Kullanım deneyiminin bir tekneden çok farklı olmaması hedeflenirken, böylece teknolojinin daha geniş tüketici kitlesine ulaşması amaçlanıyor.
Fiyatı 100 bin dolara yaklaşıyor
Navee, WaveFly 5X'in satış fiyatını 99.999 dolar olarak açıkladı. Araç ön siparişe açılırken müşterilere renk ve çeşitli aksesuar seçeneklerini kişiselleştirme imkânı sunuluyor.
Soğuk savaş teknolojisi yeniden gündemde
Yer etkisi teknolojisi yeni bir kavram olmasa da bugüne kadar kullanım alanı büyük ölçüde askerî projelerle sınırlı kaldı. Özellikle Sovyetler Birliği, Soğuk Savaş döneminde geliştirdiği dev ekranoplan projeleriyle bu alanda öncü olmuştu.
Bu araçların en dikkat çekici örneklerinden biri olan ve "Caspian Sea Monster" olarak bilinen 92 metre uzunluğundaki ekranoplan, döneminin en büyük ve en ağır hava araçlarından biri olarak kabul ediliyordu. Ancak proje 1980 yılında yaşanan kazanın ardından sona ermişti.
Küresel yarış hızlanıyor
Son yıllarda batarya teknolojilerindeki gelişmeler, hafif kompozit malzemeler ve gelişmiş navigasyon sistemleri yer etkili araçlara yönelik ilgiyi yeniden artırdı.
Geçtiğimiz yıl Bohai Denizi üzerinde görüntülenen büyük ölçekli bir Çin yer etkili aracı, olası askerî uygulamalar konusunda uluslararası dikkat çekmişti. ABD'de ise Savunma İleri Araştırma Projeleri Ajansı (DARPA), askerî yük ve personel taşımacılığı amacıyla geliştirilen Liberty Lifter programını yürütüyor.
Özel sektörde de yatırımlar hız kazanıyor. ABD merkezli Regent Craft, 12 yolcu taşıma kapasitesine sahip Viceroy isimli yer etkili aracının su üzerindeki testlerine geçtiğimiz yıl başlamıştı.
Elektrikli scooter'dan uçan deniz araçlarına
2021 yılında kurulan Navee, robot süpürge üreticisi Dreame Technology tarafından destekleniyor. Şirket bugüne kadar daha çok elektrikli scooter ürünleriyle tanınırken, Kuzey Amerika, Avrupa ve Asya-Pasifik dahil olmak üzere 60'tan fazla pazarda 1 milyondan fazla kullanıcıya ulaştığını belirtiyor.
WaveFly 5X'in piyasaya sürülmesiyle birlikte şirket, kişisel deniz ulaşımında yeni bir segment oluşturmayı ve yer etkisi teknolojisini ilk kez geniş tüketici kitlesiyle buluşturmayı hedefliyor.
