Türkiye, Kanada, Lüksemburg, Ukrayna ve diğer altı ülke, savunma ve güvenlik sanayisine destek verecek uluslararası bir finans kuruluşunun kurulmasına karar verdi. Yeni kurum, Defence, Security and Resilience Bank (DSRB) adını taşıyacak ve savunma yatırımlarında uzun vadeli, düşük maliyetli finansman imkânı sunacak.
Zirve sırasında liderler tarafından açıklanan bu girişimin, hükümetlerin hızla artan savunma harcamalarını etkin bir şekilde yönetmelerine ve kaynakların silah üretimi, sanayileşme ve kritik güvenlik altyapılarına aktarımını kolaylaştırmasına katkı sağlaması bekleniyor. Savunma sektörüne özgü bu bankanın modeli, geçmişte Doğu Avrupa’nın yeniden yapılanmasında önemli rol oynayan kalkınma bankalarının örneğine dayanıyor, ancak odağını tamamen savunma ve güvenlik olarak belirliyor.
Kuruluşun hayata geçirilmesinin ana sebepleri arasında, son dönemde savunma harcamalarının hızla yükselmesi ve özellikle küçük ile orta ölçekli tedarikçilerin finansman bulmakta karşılaştığı güçlükler yer alıyor. Büyük finansal kurumların bazı alanlara ilgi gösterse de Avrupa genelinde bankalar ve yatırımcıların savunma sektörüne yaklaşımı hâlâ temkinli. DSRB’nin bu açığı doldurması bekleniyor.
Banka, üye ülkelerin kredi notları sayesinde uluslararası piyasalardan uygun maliyetli fon sağlayacak ve bu kaynakları, savunma sanayi projelerine aktarmak üzere kullanacak. Ayrıca, ticari bankalara savunma sektöründeki krediler için garanti imkânı sunacak ve stratejik projelere doğrudan finansman sağlayacak.
Yeni bankanın fonlarının özellikle silah ve mühimmat üretimi, savunma tesisleri, siber güvenlik ve kritik altyapı gibi alanlara yönlendirilmesi planlanıyor. Böylece savunma sanayisinin üretim kapasitesinin gelişmesi, şirketlerin ise bütçe dalgalanmalarından az etkilenmesi öngörülüyor.
Aralarında Finlandiya, Birleşik Krallık, Hollanda ve Polonya’nın da bulunduğu bazı devletler ise savunma yatırımlarını hızlandırmaya ve ortak tedarik süreçlerini geliştirmeye ilişkin yeni iş birliği planları açıkladı. Öte yandan ABD, Almanya gibi güçlü savunma harcaması yapan ülkelerin DSRB’yi yakından takip ettiği, ileride bu bankaya katılım ihtimalinin gündemde olduğu bildirildi.
DSRB’nin destekçisi ülkeler, bu girişimin savunma üretimini artırmasını ve caydırıcılığı güçlendirmesini savunuyor. Ancak eleştirmenler, Avrupa Birliği ve NATO bünyesinde zaten benzer finansman mekanizmalarının bulunduğuna işaret ediyor.
ÜYELERİN SERMAYEYE ERİŞİMİ ARTACAK
Kanada Başbakanı Mark Carney, bankanın kuruluş sürecine dair yaptığı açıklamada şunları vurguladı:
"Biz, Kanada, Arnavutluk, Belçika, Yunanistan, Letonya, Lüksemburg, Romanya, Türkiye ve Ukrayna liderleri olarak, bugün Ankara'daki NATO Zirvesi'nde bir araya gelerek Savunma, Güvenlik ve Direnç Bankası'nı (Banka) kurma niyetimizi açıklıyoruz.
Müttefikler savunma sektörüne yatırımlarını artırırken, endüstri kapasitelerini genişletirken ve kritik ekipmanların üretimini hızlandırırken, savunma, güvenlik ve dayanıklılık önceliklerimizi gerçekleştirmek için büyük ölçekli kamu ve özel sermayeyi harekete geçirme ihtiyacının farkındayız.
Bankayı kurmak için birlikte çalışma konusundaki ortak kararlılığımızı yeniden teyit ediyoruz. Montreal'de anlaşma maddelerinin başarılı bir şekilde müzakere edilmesi, birlikte ilerlememiz için gerekli adımı atmış olmamızı sağlamıştır.
Sağlam bir kredi tabanı üzerine kurulu olan Banka, üye ülkelerde sermayeye erişimi genişletmeyi, finansman maliyetlerini düşürmeyi ve sanayi kapasitesinin genişlemesini teşvik etmeyi amaçlamaktadır.
Bankanın, savunma üretimini artırmayı hedefleyen diğer ulusal ve çok taraflı araçları tamamlamayı amaçladığını, ancak bunların aynısını tekrarlamayı amaçlamadığını vurgulamak isteriz.
Mevcut jeopolitik bağlamın gerektirdiği hızda Bankanın kurulmasını ilerletmek için gerekli liderliği sağlamaya kararlıyız, böylece Banka 2027 gibi erken bir tarihte faaliyete başlayabilir.
Kanada, yeni Savunma, Güvenlik ve Direnç Bankası'nı kurma girişimini üstleniyor. Bu, oyunun kurallarını değiştirecek yeni bir kurum olup, ülkelere kolektif savunma ve güvenliğimizin finansmanına katılmak için daha fazla özel sermayeyi daha hızlı seferber etmelerine ve devreye sokmalarına olanak tanıyacak. Bugün, NATO Zirvesi'nde, sekiz müttefikimiz ve ortağımız daha, Banka'yı kurmak için bize katılmayı teyit etti."
Haber Kaynağı : 12punto
