ABD Yüksek Mahkemesi, Başkan Donald Trump’ın ABD Merkez Bankası (Fed) Yönetim Kurulu Üyesi Lisa Cook’u görevden alma girişimine ilişkin davada önemli bir karara imza attı. Mahkeme, alt mahkemenin Cook’un görevden alınmasını geçici olarak durduran kararını kaldırmayı reddederek, Fed yöneticisinin dava sonuçlanıncaya kadar görevine devam etmesinin önünü açtı.
Beşe karşı dört oyla alınan kararda, Fed’in kuruluşundan bu yana ilk kez bir Yönetim Kurulu üyesinin görevden alınmaya çalışıldığına dikkat çekildi. Başyargıç John Roberts tarafından kaleme alınan kararda, görevden alma sürecinde yasal prosedürlerin eksiksiz uygulanmasının zorunlu olduğu belirtildi.
Mahkeme, Trump yönetiminin Lisa Cook hakkında ileri sürdüğü iddiaların doğruluğuna ilişkin değerlendirme yapmazken, Cook’a resmi bildirim yapılmadığını ve savunma hakkının tanınmadığını vurguladı. Kararda, “haklı neden” şartının siyasi tercihlere dayalı keyfi görevden almaların aracı haline getirilemeyeceği ifade edildi.
Yüksek Mahkeme ayrıca Fed’in siyasi etkilerden bağımsız şekilde çalışmasının kurumun temel ilkelerinden biri olduğunun altını çizdi. Kararda, merkez bankasının ekonomik kararlarını siyasi baskılardan uzak biçimde alabilmesinin, kurumun işleyişi açısından kritik öneme sahip olduğu belirtildi.
Kararla birlikte dosya yeniden alt mahkemeye gönderildi. Alt mahkeme, Cook hakkında ortaya atılan iddiaların doğruluğunu ve bunların görevden alma için yeterli gerekçe oluşturup oluşturmadığını değerlendirecek.
Trump'tan kararın ardından ilk açıklama
Kararın ardından açıklama yapan Donald Trump, sürecin sona ermediğini belirterek hukuki mücadeleyi sürdüreceklerini söyledi. Trump, Cook’un görevde kalmasının geçici bir durum olduğunu savunarak yeni adımlar atacaklarını ifade etti.
Lisa Cook ise davanın hukuki olmaktan çok siyasi bir nitelik taşıdığını öne sürdü. Fed’in bağımsızlığına vurgu yapan Cook, faiz politikalarına ilişkin kararlarını yalnızca ekonomik göstergeler doğrultusunda aldığını belirterek, Yüksek Mahkeme kararının kurumun bağımsız yapısını teyit ettiğini söyledi.
Karar, ABD’de merkez bankasının siyasi otoriteden bağımsızlığı konusunda yürütülen tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.
