Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği IATA üyesi liderler altı haziran cumartesi günü Rio de Janeiro kentinde yıllık zirvelerini başlattı. İran savaşı kaynaklı tırmanan yakıt maliyetleri ile kapanan hava sahaları küresel havacılık sektörü kârlılığını doğrudan baskılıyor. Havayolu şirketleri jeopolitik şokun etkilerini bilet fiyatlarını yükselterek ve uçuş kapasitelerini sınırlayarak dengelemeye çalışıyor.
Altı sekiz haziran tarihleri arasında gerçekleşen yıllık genel kurul küresel havacılık sektörü oyuncularını zorlu bir operasyonel sınavla karşı karşıya bırakıyor. Sektör temsilcileri jeopolitik risklerin yanı sıra yeni uçak tedarik zincirinde yaşanan kronik sıkıntılarla da mücadele ediyor. Boeing ve Airbus firmalarının uçak teslimatlarında yaşadığı gecikmeler havayolu şirketlerini eski ve verimsiz jetleri daha uzun süre uçurmaya zorluyor.
Küresel havacılık sektörü kârlılık hedeflerini jeopolitik baskılar altında güncelliyor
Dünya genelindeki hava trafiğinin yüzde 85'ini kontrol eden ve 370'ten fazla havayolu şirketini çatısı altında barındıran IATA savaş patlak vermeden önce havacılık sektörü için bu yıl 41 milyar dolar rekor net kâr tahmininde bulunmuştu. Sektör yöneticileri ve finansal analistler Rio de Janeiro'daki kritik toplantıda söz konusu kâr öngörüsünü aşağı yönlü güncellemeyi bekliyor.
Deloitte tarafından yayımlanan ve 21 küresel havayolu şirketinin üst yöneticisini kapsayan anket çalışması güncel riskleri net şekilde özetliyor. Ankete katılan liderler yakıt fiyatlarındaki yüksek oynaklığı ve küresel enflasyonu havacılık sektörü önündeki en büyük tehditler olarak sıralıyor. Şirketler maliyet kontrolü ve finansal sağlığı koruma stratejilerine ağırlık veriyor.
Yüksek bilet fiyatları havacılık sektörü genelinde tüketici talebini test ediyor
Şirketlerin en büyük iki gider kalemini yakıt ve işçilik harcamaları oluşturuyor. Biletlerin seyahat tarihinden haftalarca önce satılması havayolu firmalarının ani maliyet artışlarını absorbe etmesini güçleştiriyor. Uzayan uçuş rotaları yakıt tüketimini artırırken uçak içi mürettebat verimliliğini de olumsuz etkiliyor. Yaşanan zorluklara rağmen havacılık sektörü premium ve kurumsal seyahat talebinden güç alıyor.
Raymond James tarafından açıklanan yirmi beş mayıs tarihli ABD iç hat uçuş verileri bilet fiyatlarındaki yükselişi ortaya koyuyor. Verilere göre uçuşa bir hafta kala alınan bilet fiyatları geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 35,8 artış gösterdi. Seyahate dört hafta kala satılan biletlerdeki fiyat artışı ise yüzde 39,4 seviyesine ulaştı. Air Canada Network Planlama Başkan Yardımcısı Alexandre Lefevre havacılık sektörü genelinde premium segmentteki ödeme isteğinin güçlü kalmaya devam ettiğini doğruluyor.
Yüksek bilet fiyatları yakıt faturalarını telafi etse de bütçesi kısıtlı tüketicileri sistemin dışına itme riski barındırıyor. Taşıyıcılar bu riski yerel para birimlerinin zayıf olduğu bölgelerde daha net hissediyor. Buna rağmen bazı havacılık sektörü şirketleri agresif büyüme planlarını sürdürüyor. Singapore Airlines en az 50 adet geniş gövdeli uçak satın almak için üreticilerle görüşmeler yürütüyor. Avustralyalı Qantas firması da yaklaşık 20 adet Airbus veya Boeing geniş gövdeli uçak siparişi vermeyi planlıyor.
