Hürmüz Boğazı'ndaki ablukanın kaldırılmasıyla birlikte geçiş ücreti tartışmaları tırmanırken, ABD Başkanı Donald Trump sosyal medya hesabından İran'a çok sert bir uyarıda bulundu.
"İran, aksini iddia eden yaramaz sahte haber yayınlarına rağmen, Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemilerden İran tarafından "hiçbir geçiş ücreti, hiçbir sigorta maliyeti ve herhangi bir türde başka bir ücret talep edilmediğini ve alınmadığını" ABD'ye bildirdi. Eğer bu bilgi yanlış çıkarsa, müzakereler derhal sona erer.
"İRAN'A PARA VERMEDİK: KONTROLÜMÜZDEKİ FONLAR AMERİKALI ÇİFTÇİLERE GİDECEK"
Ayrıca ABD tarafından İran'a hiçbir para verilmemiştir ve onların paralarından kendilerine herhangi bir kaynak aktarılmamıştır. Tamamen bizim kontrolümüzde olan paralarının bir kısmını, çiftçilerimiz ve hayvancılarımızdan mısır, buğday, soya fasulyesi ve diğer ürünleri satın almaları için serbest bırakacağız.
Ayrıca Başkan Trump, Fox News’e verdiği demeçte de "Gece Yarısı Çekici" operasyonu sonrasında İran’daki nükleer malzemenin yer altına gömüldü ve bu nedenle acele etmeye gerek yok. Bunu kabul ettiler, müfettişlerin gelmesini de kabul ettiler" dedi.
Trump'ın tehdit mesajları, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio'nun Körfez turu kapsamında Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) Devlet Başkanı Muhammed bin Zayid Al Nahyan ile görüştüğü sırada geldi. Rubio'nun Kuveyt ve Bahreyn'i de ziyaret ederek İran ile varılan geçici ateşkes ve devam eden müzakerelere ilişkin bölgesel müttefikleri bilgilendirmesi bekleniyor.
NÜKLEER ÇIKMAZ
İsviçre'de başlayan ABD-İran görüşmelerinin ilk turu tamamlanırken, taraflar önemli başlıklarda birbirini yalanlamaya devam ediyor. Trump, İran'ın Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı'nın (UAEA) nükleer tesislerde denetim yapmasını kabul ettiğini öne sürerken, Tahran bu iddiayı reddetti.
İran ayrıca, serbest bırakılacak fonların yalnızca Amerikan gıda ve ilaç ürünlerinin satın alınmasında kullanılacağı yönündeki açıklamaları da yalanladı. Ancak CNBC'ye konuşan ABD Hazine Bakanı, İran'a ait fonların önemli bir bölümünün Amerikan gıda ve ilaçlarının alımına ayrılacağını söyledi.
İran ve Avrupa ülkeleri boğazdaki gemi trafiği için ayrı ayrı birer geçiş koridoru önerdi.
Taraflar arasında denetim mekanizması konusunda da çelişkili açıklamalar sürüyor. ABD Başkanı Donald Trump, salı günü yaptığı açıklamada Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) denetçilerinin İran'a dönüşü konusunda "Uygun zamanda. Acele yok." ifadelerini kullanmıştı.
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı Başkanı Rafael Mariano Grossi, çarşamba günü yaptığı açıklamada ABD ve İran arasında imzalanan mutabakat zaptının, İran'ın nükleer faaliyetlerinin Ajans tarafından denetlenmesini açıkça öngördüğünü söyledi. Grossi, "ABD Başkanı ile İran arasında her iki tarafın da imzaladığı bir mutabakat zaptı bulunuyor. Bu mutabakat zaptı, İran'ın nükleer malzeme ve tesisleriyle ilgili faaliyetlerin Ajans tarafından denetleneceğini açıkça belirtiyor" şeklinde konuştu.
Öte yandan Reuters'ın aktardığına göre Brent petrolün varil fiyatı yüzde 2'ye yakın düşüşle 75 doların altına gerileyerek 27 Şubat'tan bu yana en düşük seviyesini gördü. Petrol fiyatlarındaki gerileme, piyasalarda Hürmüz Boğazı'ndaki seyrüsefer risklerinin azalacağı ve ABD-İran müzakerelerinin ilerleyebileceği beklentilerini güçlendirdi.
Buna rağmen İran ve Umman'ın Hürmüz Boğazı'nın gelecekteki yönetimi konusunda görüşmelere başlaması, boğazdan geçişlere ücret uygulanabileceği yönündeki tartışmaları yeniden gündeme taşıdı. Rubio ise bu ihtimali reddederek, "Hiçbir ülke uluslararası bir su yolundan geçiş için ücret talep edemez" dedi.
