E-ticaret sektöründe tüketicileri haksız ticari uygulamalara ve yapay zeka ile oluşturulan aldatıcı reklamlara karşı daha etkin korumayı amaçlayan yeni düzenlemeler 1 Ağustos itibarıyla yürürlüğe girecek.
Elektronik Ticaret İşletmecileri Derneği (ETİD) Başkanı Hakan Çevikoğlu, "Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik" kapsamında devreye girecek yeni kurallara ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Çevikoğlu, düzenlemenin e-ticaret sektöründe dijital pazarlama, yapay zeka, sosyal medya etkileyicileri (influencer), indirimli satışlar ve çevresel beyanlar gibi geniş bir alanda kapsamlı yenilikler getirdiğini belirterek, 1 Ağustos'un sektördeki dönüşüm için bir milat olmasını umduklarını ifade etti.
Gelen yeni düzenleme ile birlikte indirimli satış reklamları ve koşullu kampanyalara yönelik kriterler netleştirildi:
İNDİRİME ESAS FİYAT: İndirimli satış reklamlarında, indirime esas alınacak fiyat, indirimin başlangıç tarihinden önceki son 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyat olarak kabul edilecek.
KOŞULLU SATIŞLAR: Tüketicilere indirim veya avantaj sağlayan ancak belirli koşullara bağlanan kampanyalar, artık doğrudan indirimli satış reklamı kurallarına tabi tutulacak. Bu adımla tüketicilerin kampanyaların kapsamı ve sağlanan avantajlar konusunda doğru bilgilendirilmesi amaçlanıyor.
Sosyal medya etkiliyecilerine "reklam" ibaresi zoronluluğu
Sosyal medya içerik üreticilerinin (influencer) paylaşımları da düzenleme kapsamına alındı. Herhangi bir kazanç, indirimli ürün veya hizmet ya da bir etkinliğe katılım yoluyla menfaat elde edilen paylaşımlarda, reklam niteliğinin açıkça anlaşılmasını sağlayacak şekilde "reklam" veya "tanıtım" ibarelerinin kullanılması zorunlu hale getirildi.
Yapay zeka teknolojileri kullanılarak hazırlanan reklam içeriklerine ilişkin özel kurallar getirildi. Reklamlarda yapay zeka ile oluşturulan ve insandan ayırt edilemeyecek nitelikteki dijital karakterlere yer verilmesi halinde, bu durumun tüketiciler tarafından açık, anlaşılır ve ayırt edilebilir şekilde belirtilmesi zorunlu olacak.
Tüketici şikayetlerinde yanıt süresi 48 saate düşürüldü
Tüketici şikayetlerinin yayımlanma sürecindeki prosedürlerde de değişikliğe gidildi. Şikayetlerin yayımlanmasından önce satıcı veya sağlayıcılara açıklama yapma ya da cevap verme hakkı kapsamında tanınan 72 saatlik süre 48 saate düşürüldü. Belirtilen 48 saatlik süre içinde yanıt verilmediği takdirde değerlendirmeler doğrudan yayımlanacak.
Düzenleme ile birlikte tüketicilerin bilgi ve tecrübe eksikliklerini istismar edebilecek reklam alanlarına yönelik kısıtlamalar artırıldı. Falcı, medyum, astrolog ve benzeri kişilerce verilen hizmet reklamları ile yasa dışı bahis ve kumar oyunlarına yönelik var olan reklam yasağının kapsamı genişletilerek yasa dışı şans oyunları da tam yasak kapsamına alındı.
Dünyada e-ticaret rekabet şartlarının değiştiğine ve Türkiye'nin küresel pazardaki rekabet gücünü koruması gerektiğine işaret eden ETİD Başkanı Hakan Çevikoğlu, yönetmelik değişikliklerinin yanı sıra Elektronik Ticaret Kanunu'nun da güncellenmesi gerektiğini bildirdi. Çevikoğlu, küresel sektörden daha fazla pay alabilmek adına yasa değişikliğinin gündeme gelmesini beklediklerini ifade etti.
