Küresel halk sağlığının korunması ve çocukluk çağı bulaşıcı hastalıklarının önlenmesi konusundaki mevcut durum, DSÖ ve UNICEF'in yayımladığı son verilerle mercek altına alındı. Toplam 53 ülkeyi kapsayan DSÖ Avrupa Bölgesi genelinde yürütülen araştırmalar, immunizasyon (aşılama) süreçlerinde dikkat çekici bir gerilemeye işaret ediyor.
AVRUPA GENELİNDE 566 BİN ÇOCUK HİÇ AŞILANMADI
Yayımlanan rapora göre, DSÖ Avrupa Bölgesi sınırları içerisinde bağışıklık korumasından yoksun çocuk sayısı 824 bin olarak kayıtlara geçti. Bu nüfusun alt kırılımları incelendiğinde;
566 bin çocuğun hayatı boyunca hiç aşı yaptırmadığı (sıfır doz),
258 bin çocuğun ise aşı takvimine başlanmış olmasına rağmen temel aşılarını tamamlayamadığı ve eksik dozlu kaldığı belirtildi.
TÜRKİYE EN YOĞUN DÖRT ÜLKE ARASINDA
Cumhuriyet'in haberine göre raporda, hiç aşı yaptırmamış çocukların coğrafi dağılımına ilişkin önemli bir bulgu paylaşıldı. "Sıfır doz" çocukların yarısından fazlasının Kazakistan, Türkiye, Birleşik Krallık ve Azerbaycan'da ikamet ettiği açıklandı. DSÖ Avrupa Bölgesi'nin, Avrupa Birliği üyelerinin yanı sıra Türkiye, Türkmenistan ve İsrail gibi ülkeleri de kapsayan geniş bir coğrafi tanımlamaya sahip olduğu hatırlatıldı.
KÜRESEL AŞILAMA ORANLARI PANDEMİ ÖNCESİNİN GERİSİNDE
Raporda, çocukluk çağındaki en temel bağışıklık göstergelerinden kabul edilen Difteri, Tetanos ve Boğmaca (DTP) ile Kızamık aşılarının kapsayıcılık oranlarında yaşanan düşüşe dikkat çekildi:
DTP3 Kapsayıcılığı: 2019 yılında yüzde 96 olan genel aşılama oranı, 2024 verilerinde yüzde 94'e geriledi.
Kızamık İlk Doz Kapsayıcılığı: 2019'da yüzde 94 seviyesinde olan ilk doz kızamık aşısı oranı, son ölçümlerde yüzde 92 olarak kaydedildi.
ALMANYA İÇİN HPV VE AŞISIZ ÇOCUK UYARISI
Raporda gelişmiş batı ülkelerindeki duruma da değinilerek Almanya'da yaklaşık 21 bin çocuğun hiçbir temel aşıya sahip olmadığı bildirildi. Ayrıca ülkede İnsan Papilloma Virüsü (HPV) aşılama oranlarına dikkat çekilerek, kız çocuklarında tam doz HPV aşılama oranının yüzde 55 seviyesinde kaldığı, bunun bölge ortalamasının üzerinde olmasına karşın toplumsal bağışıklık hedefi için yetersiz olduğu vurgulandı.
DSÖ: GERİLEMENİN ARKASINDA YANLIŞ BİLGİLER VE LOJİSTİK AKSAKLIKLAR VAR
DSÖ yetkilileri, dünya genelinde ve bölgede aşılama oranlarının düşüş eğilimine girmesini üç temel yapısal nedene bağladı:
Çatışma bölgelerinde ve sosyoekonomik kriz yaşanan alanlarda temel sağlık hizmetlerine erişimin kesintiye uğraması,
Uluslararası sağlık fonlarının ve bütçe kaynaklarının daralması,
Dijital platformlarda hızla yayılan aşı karşıtı dezenformasyon ve yanlış bilgilerin ebeveyn kararları üzerindeki olumsuz etkisi.
DSÖ Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, rapor bulgularına ilişkin yaptığı değerlendirmede aşıların tarihsel önemini hatırlatarak, "Aşılar, yalnızca son 50 yılda küresel ölçekte 150 milyondan fazla insanın hayatını kurtarmış en başarılı modern tıp müdahalesidir" ifadesini kullandı.
