Mayıs ayı dış ticaret endeksleri, küresel enflasyonun ve enerji fiyatlarındaki artışın Türkiye'nin ticaretine olan yansımasını gözler önüne serdi. TÜİK tarafından açıklanan son verilere göre; Mayıs ayında hem ihracat hem de ithalatın "birim değeri" (fiyatı) artarken, ticareti yapılan ürün "miktarı" (hacmi) sert bir düşüş yaşadı.
İHRACATTA DEĞER ARTTI, MİKTAR ÇAKILDI
İhracat birim değer endeksi, Mayıs ayında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 14,2 oranında artış gösterdi. Ancak birim fiyatlardaki bu artış, ihraç edilen ürün miktarına yansımadı ve ihracat miktar endeksi aynı dönemde yüzee 20,8 oranında azaldı.
Sektörel bazda bakıldığında en çarpıcı artış yakıt kaleminde yaşandı. Yakıt ihracatının birim değeri yıllık bazda yüzde 52,5 gibi devasa bir oranda fırlarken, ihraç edilen yakıt miktarı yüzde 20,6 oranında daraldı. İmalat sanayisinde (gıda, içecek, tütün hariç) ise değer yüzde 12 artarken, miktar yüzde 21,4 oranında düştü.
İTHALAT CEPHESİNDE DE TABLO AYNI
İthalat verilerinde de ihracata benzer bir "değer-miktar" makası görüldü. Mayıs ayında ithalat birim değer endeksi yıllık bazda yüzde 14,2 artarken, ithalat miktar endeksi yüzde 21,8 oranında geriledi.
İthalattaki fiyat artışını yine enerji sektörü sırtladı. Yakıt ithalatının birim değeri geçen yıla göre yüzde 49 oranında artış kaydetti. Buna karşılık, imalat sanayisi ürünlerinin ithalat miktarındaki yüzde 23,1'lik sert düşüş dikkatlerden kaçmadı.
MEVSİMSEL ETKİLER VE DIŞ TİCARET HADDİ
Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış verilere bakıldığında; ihracat miktar endeksinin Nisan ayına kıyasla Mayıs'ta sınırlı bir toparlanmayla yüzde 1,2 arttığı görüldü. Aynı bazda ithalat miktar endeksi ise yüzde 6,0 oranında azaldı.
Ülkenin ihracat fiyatlarının ithalat fiyatlarına oranını gösteren ve refah göstergelerinden biri olan dış ticaret haddi ise yatay seyrini korudu. Geçtiğimiz yılın Mayıs ayında 89,5 olan endeks, bu yıl sadece 0,1 puanlık marjinal bir artışla 89,6 seviyesinde gerçekleşti.
