Deniz Güldağ
OpenAI ve Google'ın, Pentagon tarafından kara listeye alınan Çinli teknoloji şirketlerinin başka ülkelerdeki iştiraklerine yapay zeka hizmetleri sunduğunun ortaya çıkması, Washington'ın Çin'in yapay zeka alanındaki ilerlemesini sınırlama çabalarındaki açıkları yeniden gündeme taşıdı.
Konuya ilişkin açıklamalara göre OpenAI ve Google, özellikle Singapur merkezli iştirakler üzerinden faaliyet gösteren Alibaba, Baidu ve Tencent'e yapay zeka hizmeti sağladı. Söz konusu Çinli teknoloji şirketleri, ABD hükümeti tarafından Çin ordusuyla bağlantılı olmakla suçlanıyor ve Pentagon'un kara listesinde yer alıyor.
OpenAI, geçen ay Alibaba bağlantılı kullanıcıların API* erişimini askıya aldığını duyurdu. Şirket, yapay zeka modellerine uzaktan erişim sağlayan API hizmetlerinin yasa dışı veya uygunsuz amaçlarla kullanılabileceğine yönelik endişeler nedeniyle bu kararı aldığını belirtti.
Mevcut düzenlemeler kapsamında söz konusu hizmetlerin satışı yasal olsa da bu son gelişme, ABD'de yapay zeka modellerine yönelik daha sıkı ihracat kontrolleri uygulanması yönündeki çağrıları yeniden güçlendirdi. Uzmanlar, Washington'ın gelişmiş yapay zeka modellerinin eğitilmesinde kullanılan çiplere yönelik ihracat kısıtlamalarına benzer düzenlemeleri yapay zeka hizmetleri için de değerlendirmesi gerektiğini savunuyor.
ABD yönetimi son yıllarda Çin'in ileri teknoloji ve yapay zeka alanındaki kapasitesini sınırlamak amacıyla bellek çiplerinden yüksek performanslı işlemcilere kadar birçok alanda ihracat kontrollerini sıkılaştırmıştı. Ancak Çinli şirketlerin yurt dışındaki iştirakleri aracılığıyla gelişmiş yapay zeka hizmetlerine erişebilmesi, mevcut yaptırımların etkinliği konusunda yeni soru işaretleri yarattı.
*API (Uygulama Programlama Arayüzü), farklı yazılım sistemlerinin birbiriyle iletişim kurmasını ve veri alışverişi yapmasını sağlayan dijital bir köprüdür.
