ABD yönetimi, İran ile imzalanması planlanan mutabakat zaptının taslak metnini yayımladı.
Kıdemli bir ABD'li yetkili, anlaşma maddelerini gazetecilere okurken, İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi de mutabakatın ana hatlarını kamuoyuna açıkladı.
Taslağa göre taraflar, nihai bir anlaşmaya ulaşmak amacıyla müzakerelere başlayacak.
Peki, 14 maddelik mutabakat neler içeriyor?
İlk maddeye göre Lübnan da dahil olmak üzere tüm cephelerde derhal ve kalıcı ateşkes ilan edilecek. Taraflar, bundan sonra herhangi bir askeri eylemde bulunmamayı ve tehdit oluşturmamayı taahhüt edecek.
Mutabakat kapsamında iki ülke, birbirlerinin egemenliğine saygı göstermeyi ve iç işlerine müdahaleden kaçınmayı da kabul edecek.
Taslakta ayrıca 60 günlük ateşkes süreci öngörülüyor. Tarafların karşılıklı rızasıyla bu sürenin uzatılabileceği belirtiliyor.
ABD, 30 gün içinde İran'a yönelik deniz ablukasını kademeli olarak kaldıracak. Nihai anlaşmanın ardından ise İran çevresindeki askeri varlığını geri çekecek.
İran da buna karşılık Hürmüz Boğazı'nı tamamen açacak, deniz trafiğini engelleyen unsurlar ile mayınların temizlenmesini sağlayacak.
Mutabakatın dikkat çeken maddelerinden biri ise ekonomik destek paketi oldu.
Taslağa göre ABD ve bölgesel ortakları, İran'ın savaş ve yaptırımlar nedeniyle oluşan zararlarının karşılanması amacıyla en az 300 milyar dolarlık finansman sağlamayı taahhüt edecek.
Bunun yanı sıra İran'a uygulanan yaptırımların kaldırılması da planlanıyor.
Nükleer başlıkta ise İran, nükleer silah geliştirmeyeceğini yeniden teyit edecek. Zenginleştirilmiş uranyum stokları, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı'nın (UAEA) denetiminde tutulacak ve taraflar nükleer program konusunda yeni müzakereler yürütecek.
Taslağa göre nihai anlaşmaya kadar mevcut statü korunacak. Bu süreçte yeni yaptırımlar uygulanmayacak ve askeri gerilimi artıracak adımlar atılmayacak.
ABD ayrıca İran'ın petrol ihracatına yönelik lisans mekanizmasını devreye sokacak.
Müzakerelerin ilerlemesi halinde İran'a ait dondurulmuş varlıkların da kademeli olarak serbest bırakılması öngörülüyor.
Nihai anlaşmanın imzalanmasının ardından uygulanmasını takip edecek ortak bir denetim mekanizması kurulacak.
Mutabakatın son maddesine göre ise varılacak nihai anlaşma, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi tarafından bağlayıcı bir kararla onaylanacak.
