ABD ve İsrail yönetimleri arasındaki ilişkilerin perde arkasında yaşanan derin krizler ve liderlerin birbirlerine yönelik sert tutumları, yeni yayımlanan bir kitapla deşifre oldu. New York Times muhabirleri Maggie Haberman ve Jonathan Swan tarafından kaleme alınan "Rejim Değişikliği: Donald Trump'ın Emperyal Başkanlığının Perde Arkası" adlı eserde, Gazze'deki ateşkes anlaşması öncesinde taraflar arasında yaşanan güven bunalımı ve gizli pazarlıklar tüm çıplaklığıyla gözler önüne serildi.
‘TÜM YAHUDİLER SENDEN BIKTI’
Kitapta yer alan bilgilere göre, 10 Ekim 2025’te yürürlüğe giren Gazze ateşkes anlaşmasından birkaç gün önce yapılan bir telefon görüşmesinde, Donald Trump’ın İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’ya doğrudan bağırarak sert hakaretlerde bulunduğu aktarıldı.
İsrail'in sunulan 20 maddelik planı kabul etmesi yönünde uyarılarda bulunan Trump'ın, Netanyahu'ya, "Tüm Yahudiler senden bıktı. Bu anlaşmadan geri adım atamazsın. Ben İsrail'in bugüne kadar sahip olduğu en iyi dostum. Herkes senden nefret ediyor ama ben senin arkanda durdum" diyerek siyasi baskı uyguladığı belirtildi. Aldığı bu ağır abluka karşısında direnemeyen Netanyahu'nun ise anlaşmayı kabul etmek zorunda kaldığı, bu gerginliğin hemen ardından düzenlenen ortak basın toplantısında ise kamuoyuna yapay bir birlik pozu verildiği hatırlatıldı.
DOHA SALDIRISI GÜVEN KRİZİNE YOL AÇTI
Kitaptaki ifşaatlar, Washington ile Tel Aviv arasındaki güvensizliğin sadece sözlü tartışmalarla sınırlı kalmadığını, sahada da birbirlerinden habersiz ve kontrolsüz adımlar atıldığını gösterdi. Trump'ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve damadı Jared Kushner'in, dönemin İsrail Stratejik İşler Bakanı Ron Dermer ile Gazze planını görüşmesinden hemen bir gün sonra, İsrail ordusunun Katar'ın başkenti Doha'ya saldırı düzenlediği ortaya çıktı. İsrail'in bu hamlesiyle aldatıldıklarını düşünen Kushner ve Witkoff'un, "Dermer bize yalan söyledi" diyerek Beyaz Saray’da kriz çıkardığı, ancak bu krizi Netanyahu’yu tamamen uzlaşmaya zorlamak ve köşeye sıkıştırmak için bir fırsat olarak kullandıkları aktarıldı.
SİYASİ ÇIKARLAR İÇİN KURGULANAN ATEŞKES SÜRECİ
New York'taki Birleşmiş Milletler Genel Kurulu marjında yürütülen diplomatik temaslarda, Kushner ve Witkoff’un Katar Başbakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Sani ile bir araya gelerek taslak metni birlikte şekillendirdikleri iddialarına da kitapta yer verildi. Beyaz Saray yetkililerinin, Netanyahu'nun planı sabote etme ihtimaline karşı telefon görüşmelerinde özel önlemler aldığı ve liderler arasındaki hattı sürekli denetim altında tuttuğu belirtildi.
Neticede, küresel ve bölgesel aktörlerin siyasi baskılarıyla 10 Ekim 2025'te yürürlüğe giren esir takası ve kısmi çekilme gibi maddeleri içeren ateşkes planının, İsrail'in yükümlülüklerini tam olarak yerine getirmemesi ve saldırılarını sürdürmesi nedeniyle Filistin tarafında halen samimiyetsiz bir süreç olarak değerlendirildiği vurgulanıyor.
