İsrail ile İran arasında dün yeniden yükselen gerilim, ateşkes umutlarını kısa sürede boşa çıkardı. ABD Başkanı Donald Trump'ın diplomatik girişimlerine rağmen İsrail ordusu sabah saatlerinde İran'ın güneybatısındaki stratejik enerji tesislerine yönelik operasyon düzenledi.
İsrail'in gece saatlerinde Tahran, İsfahan, Tebriz ve Kerec çevresine yönelik yeni operasyonlar düzenlediği bildirildi. İran Devrim Muhafızları, saldırılarda havadan fırlatılan balistik sistemlerin kullanıldığını açıkladı. Özellikle İsfahan çevresindeki stratejik tesisler nedeniyle bölgede endişe daha da arttı.
PETROKİMYA SAHASI HEDEF ALINDI
İran basınında yer alan bilgilere göre saldırının hedefinde Huzistan eyaletindeki Mahşehr Karun Petrokimya Sahası bulunuyordu. Bölgedeki güvenlik kaynakları, saldırının tesiste kısmi hasara neden olduğunu açıklarken, olayın ardından ortaya çıkan görüntüler kamuoyuyla paylaşıldı.
İsrail ordusu operasyonu doğrulayarak, askeri istihbaratın yönlendirmesiyle İran'ın güneybatısında bulunan petrokimya kompleksindeki çeşitli hedeflerin vurulduğunu duyurdu. Açıklamada operasyonun ayrıntılarının daha sonra paylaşılacağı belirtildi.
TRUMP'IN ÇAĞRILARI SONUÇSUZ KALDI
Saldırı, Trump'ın İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile yaptığı ve gerilimin düşürülmesini istediği telefon görüşmesinin hemen ardından geldi. Washington yönetiminin itidal çağrılarına rağmen sahadaki gelişmeler tarafların çatışmayı büyütmeye devam ettiğini gösterdi.
İRAN'DAN MİSİLLEME GECİKMEDİ
İran ise saldırılara kısa sürede yanıt verdi. İsrail'e doğru en az sekiz füzenin ateşlendiği bildirilirken, İsrail savunma sistemlerinin füzelerin büyük bölümünü havada imha ettiği açıklandı.
Ancak bazı füzeler hedeflerine ulaşmayı başardı. Kudüs çevresinde patlama sesleri duyulurken, işgal altındaki Batı Şeria'da bir İran füzesinin düştüğü görüntülendi. Samarya bölgesinde ise üç evin saldırılardan zarar gördüğü bildirildi.
KÖRFEZ ÜLKELERİ DE HEDEFTE
Çatışmalar yalnızca İsrail ve İran hattıyla sınırlı kalmadı. İran'ın Suudi Arabistan'da bulunan ABD askeri unsurlarını da hedef aldığı iddia edildi. Prens Sultan Hava Üssü çevresinde patlama sesleri duyulduğu aktarılırken, Kuveyt'ten de benzer patlama haberleri geldi.
İran hava savunma sistemlerini tam kapasiteyle devreye sokarken, İsrail genelinde güvenlik önlemleri artırıldı. Okullar tatil edildi, sığınaklar açıldı ve halka acil durum uyarıları gönderildi.
HUSİLER'DEN İRAN'A DESTEK
Bölgesel gerilimi daha da artıran gelişme ise Yemen'den geldi. İran destekli Husiler, İsrail'e yönelik füze saldırıları düzenlediklerini açıklarken, Kızıldeniz'i İsrail bağlantılı deniz trafiğine kapattıklarını duyurdu. Husiler, İsrail'e ait veya İsrail ile bağlantılı ticari ve askeri gemilerin hedef alınacağını ilan etti.
Uzmanlar, Husilerin kontrol alanında bulunan Babülmendep Boğazı'nın küresel ticaret açısından kritik öneme sahip olduğuna dikkat çekti.i Bu geçiş noktasında yaşanabilecek olası bir kapanmanın enerji ve lojistik piyasalarında yeni şoklara yol açabileceği değerlendiriliyor.
ATEŞKES FİİLEN SONA ERDİ
İran yönetimi de Lübnan'a yönelik operasyonların sürmesi halinde bölgedeki Amerikan ve İsrail hedeflerinin vurulabileceği yönünde sert mesajlar verdi.
Bu gelişmeler yaşanırken, daha önce ilan edilen kırılgan ateşkes fiilen çöktü. Beyrut'un güneyindeki Dahiye bölgesinde yaşanan çatışmaların ardından karşılıklı füze saldırılarının yeniden başlaması, diplomatik sürecin çıkmaza girdiğine işaret etti.
TRUMP'TAN MASAYA DÖNME ÇAĞRISI
ABD merkezli Axios'un aktardığı bilgilere göre Trump, Netanyahu ile yaptığı görüşmede gerilimin azaltılması yönünde baskı kurdu. Ancak sahadaki gelişmeler, tarafların askeri seçenekleri ön planda tutmaya devam ettiğini gösterdi.
Trump son açıklamalarında hem İran'ın füze saldırılarını hem de İsrail'in bölgedeki operasyonlarını eleştirirken, tarafları yeniden müzakere masasına dönmeye çağırdı. Financial Times'a verdiği demeçte ise olası bir anlaşmanın saldırılardan bağımsız olarak kendi şartları içinde şekilleneceğini söyledi.
Kulislerde konuşulan bir diğer konu ise Trump ile Netanyahu arasında geçtiği öne sürülen sert telefon görüşmesi oldu. İddialara göre iki lider arasında zaman zaman tansiyon yükselirken, Netanyahu bu tür görüş ayrılıklarının olağan olduğunu savundu.
