Türkiye, diplomasi tarihinin en önemli organizasyonlarından birine ev sahipliği yapmaya hazırlanıyor. 7-8 Temmuz tarihlerinde Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde gerçekleştirilecek 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi için geri sayım sürerken, başkentte güvenlikten ulaşıma kadar tüm hazırlıklar tamamlandı.
Uzmanlar, 2004 yılında İstanbul'da düzenlenen zirvenin NATO'nun Soğuk Savaş sonrası dönüşümünü kurumsallaştıran önemli bir eşik olduğunu hatırlatırken, Ankara Zirvesi'nin ise değişen küresel güvenlik dengeleri doğrultusunda İttifak'ın yeni stratejik vizyonunu şekillendirecek en kritik toplantılardan biri olacağı değerlendirmesini yaptı.
32 LİDER AYNI MASADA
Zirvede NATO üyesi 32 ülkenin devlet ve hükümet başkanları bir araya gelecek. Liderlerin yanı sıra yaklaşık 100 dışişleri ve savunma bakanı, çok sayıda üst düzey diplomat, uluslararası kuruluş temsilcisi ve davetli ülke liderleri de Ankara'da olacak.
NATO üyesi ülkelerin yanında Avustralya, Japonya, Güney Kore ve Yeni Zelanda'dan oluşan AP4 ülkeleri de zirveye katılarak Avrupa-Atlantik ile Hint-Pasifik güvenlik gündemlerini aynı platformda değerlendirecek.
TRUMP DEV HEYETLE GELİYOR
Zirvenin en dikkat çeken isimlerinden biri ABD Başkanı Donald Trump olacak.
Trump'ın yaklaşık bin kişilik heyetle Türkiye'ye gelmesi beklenirken, ziyaret öncesinde ABD Hava Kuvvetleri'ne ait çok sayıda C-17 Globemaster III tipi ağır nakliye uçağı Yeni Ankara Havalimanı'na iniş yaptı.
Başkanlık filosuna ait ekipmanlar da önceden Türkiye'ye sevk edildi. ABD Başkanının zırhlı makam aracı "The Beast" ile kısa mesafeli ulaşımlarda kullanılan başkanlık helikopteri de kargo uçaklarıyla Ankara'ya getirildi. Helikopterin ABD'li teknik ekipler tarafından yeniden monte edilmesi planlanıyor.
ERDOĞAN-TRUMP GÖRÜŞMESİ
Trump'ın 7 Temmuz'da Ankara'da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından resmi törenle karşılanması bekleniyor.
İki lider önce baş başa, ardından heyetler arası görüşmeler gerçekleştirecek.
Masada;
Türkiye'nin F-35 programına dönüş süreci,
KAAN savaş uçağında kullanılacak F-110 motorlarının satışı,
Suriye'deki son gelişmeler,
Gazze krizi,
Savunma sanayii iş birliği,
Bölgesel güvenlik konuları
başta olmak üzere birçok stratejik dosya yer alacak.
Görüşmelerin ardından ortak basın toplantısı yapılması ve bazı ikili anlaşmaların imzalanması bekleniyor.
TRUMP'IN ANITKABİR ZİYARETİ PROGRAMDA ÇIKARILDI
Zirvenin en çok konuşulan başlıklarından biri ise ABD Başkanı Donald Trump'ın Ankara programında yapılan son dakika değişikliği oldu.
Beyaz Saray'dan yayınlanan program takvimine göre Trump'ın Türkiye ziyareti kapsamında gerçekleştirmesi beklenen Anıtkabir ziyareti resmi programdan çıkarıldı. Kararın gerekçesine ilişkin herhangi bir resmi açıklama yapılmazken, değişiklik diplomasi kulislerinde ve kamuoyunda dikkat çekti.
Anıtkabir'in, Türkiye'yi ziyaret eden birçok devlet başkanının resmi programında yer almasına rağmen Trump'ın ziyaret programından çıkarılması, "diplomatik nezaket" tartışmalarını da beraberinde getirdi.
BASIN KURULUŞLARA AKREDİTASYON REDDİ
Ankara'daki tarihi zirve öncesinde yalnızca güvenlik tedbirleri değil, basın özgürlüğü ve sivil toplum alanındaki gelişmeler de kamuoyunun gündemine oturdu.
Zirveyi takip etmek isteyen çok sayıda Türk gazetecinin NATO akreditasyon başvurusu kabul edilmedi. Gerekçelere ilişkin kamuoyuna ayrıntılı bir açıklama yapılmazken, karar basın meslek örgütleri ve gazeteciler arasında tartışmalara neden oldu.
Zirveye günler kala düzenlenen operasyonlarda ise gazeteciler, avukatlar, akademisyenler ve sivil toplum temsilcileri hakkında gözaltı işlemleri gerçekleştirildi. Gözaltına alınanlar arasında T24 Dış Haberler Editörü Buse Söğütlü ile OdaTV Editörü Ceren Erdoğdu da yer aldı. Operasyon kapsamında bazı avukatlar, akademisyenler ve çeşitli sivil toplum kuruluşu üyeleri de gözaltına alındı.
Gazetecilerin gözaltına alınmasının ardından Türkiye Gazeteciler Cemiyeti, Çağdaş Gazeteciler Derneği, Türkiye Gazeteciler Sendikası, DİSK Basın-İş ve uluslararası basın özgürlüğü kuruluşları uygulamaya tepki göstererek, gazetecilerin mesleki faaliyetleri nedeniyle hedef alınmaması gerektiğini savundu ve gözaltındaki gazetecilerin serbest bırakılması çağrısında bulundu.
SAVUNMA SANAYİ FORUMU
Bu yıl zirvede önemli bir ilke de imza atılacak.
Son yıllarda yan etkinlik olarak gerçekleştirilen Savunma Sanayi Forumu ilk kez NATO Zirvesi'nin resmi programına dahil edildi.
Forum, 7 Temmuz sabahı Ankara Ticaret Odası Kongre Merkezi'nde başlayacak. Açılışı ise NATO Genel Sekreteri Mark Rutte yapacak.
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz ve Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler'in de forumda konuşma yapması bekleniyor.
"İSTANBUL İŞBİRLİĞİ GİRİŞİMİ" YENİDEN GÜNDEMDE
2004 İstanbul Zirvesi'nde hayata geçirilen İstanbul İşbirliği Girişimi de Ankara Zirvesi'nin önemli başlıklarından biri olacak.
Bahreyn, Katar, Kuveyt ve Birleşik Arap Emirlikleri dışişleri bakanlarının katılımıyla özel oturum düzenlenecek.
56 BİN GÜVENLİK PERSONELİ
Zirve boyunca toplam 56 bin 288 güvenlik personeli görev yapacak.
Bunların;
48 bin 841'i emniyet,
7 bin 447'si jandarma personelinden oluşacak.
Siber güvenlik kapsamında ise 639 personel, 7 gün 24 saat esasına göre sanal devriye faaliyetleri yürütecek.
Katılımcılar için Esenboğa, Ankara (Etimesgut) ve Mürted olmak üzere üç havaalanı kullanılacak.
ANKARA'DA TRAFİK DÜZENİ BAŞTAN SONA DEĞİŞİYOR
Valilik tarafından alınan tedbirler kapsamında 6-9 Temmuz tarihleri arasında birçok ana arter gerektiğinde tamamen trafiğe kapatılacak.
Kapanabilecek güzergâhlar arasında;
Ankara Çevre Yolu'nun belirli bölümleri,
Mevlana Bulvarı,
Özal Bulvarı,
İsmet İnönü Bulvarı,
Dumlupınar Bulvarı,
Anadolu Bulvarı,
Sakıp Sabancı Bulvarı,
Ankara Bulvarı,
Atatürk Bulvarı,
1071 Malazgirt Bulvarı,
Türk Kızılayı Caddesi,
Beştepe Caddesi,
Söğütözü Caddesi,
Muhsin Yazıcıoğlu Caddesi,
Alparslan Türkeş Caddesi,
Ufuk Üniversitesi Caddesi
yer alıyor.
Cumhurbaşkanlığı Külliyesi çevresi de güvenlik çemberi içine alınacak.
OTELLERDE YOĞUN GÜVENLİK
Liderlerin konaklayacağı;
JW Marriott, Sheraton, Lugal, Hilton, Divan Ankara, Bilkent, InterContinental, Metropolitan, Alegria Business, Hilton Garden Inn, Crowne Plaza, Mövenpick, Wyndham ve Grand Mercure otellerinin çevresinde de yoğun güvenlik tedbirleri uygulanacak.
PARK YASAĞI UYGULANACAK
Belirlenen güzergâhlarda;
yol kenarlarına,
site ve iş merkezlerinin önlerine,
taksi duraklarının çevresine,
AVM ve kamu otoparklarına,
servis alanlarına,
konteyner ve karavanların bulunduğu alanlara
araç bırakılmasına izin verilmeyecek.
Tedbirler 9 Temmuz'a kadar devam edecek.
MOTOKURYELERE GEÇİCİ KISITLAMA
Zirve süresince güvenlik nedeniyle belirlenen ana arterlerde motokuryelerin faaliyet göstermesine de izin verilmeyecek.
ESENBOĞA'DA UÇUŞ KISITLAMASI
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından yayımlanan NOTAM doğrultusunda Esenboğa Havalimanı belirli saatlerde hava trafiğine geçici olarak kapatılacak.
ZİRVENİN İLK GÜNÜ
7 Temmuz programı oldukça yoğun olacak.
Sabah Savunma Sanayi Forumu gerçekleştirilecek.
Saat 17.00'de dışişleri bakanları İstanbul İşbirliği Girişimi ülkeleriyle bir araya gelecek.
Aynı saatlerde Ay Yıldız Karargâhı'nda savunma bakanları resepsiyonu düzenlenecek.
Akşam ise Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Emine Erdoğan'ın ev sahipliğinde liderler ve eşleri için resmi resepsiyon ile akşam yemeği verilecek.
Gecede ayrıca NATO-Ukrayna Dışişleri Bakanları çalışma yemeği ile Kuzey Atlantik Konseyi Savunma Bakanları çalışma yemeği de gerçekleştirilecek.
AİLE FOTOĞRAFI İKİNCİ GÜN
8 Temmuz sabahı NATO Genel Sekreteri Mark Rutte açıklamalarda bulunacak.
Ardından Erdoğan ve Rutte liderleri karşılayacak.
Geleneksel aile fotoğrafı çekilecek.
Saat 11.15'te Kuzey Atlantik Konseyi Devlet ve Hükümet Başkanları Toplantısı yapılacak.
Saat 15.00'te ise NATO Genel Sekreteri basın toplantısı düzenleyecek.
Zirve boyunca Erdoğan'ın başta Trump olmak üzere birçok liderle ikili temaslarda bulunması bekleniyor.
ANKARA ZİRVESİ'NDEN BEKLENEN SONUÇ
Ankara'da yapılacak toplantılar, yalnızca NATO'nun mevcut güvenlik stratejisini değil; Avrupa-Atlantik savunmasının geleceğini, savunma sanayii iş birliklerini, Ukrayna savaşı sonrası oluşan yeni dengeleri ve İttifak'ın önümüzdeki yıllardaki yol haritasını belirleyecek kararların alınacağı en kritik zirvelerden biri olarak görülüyor.
