ABD, 1960’larda yağmalanan Zeugma’daki “Çingene Kızı” mozaiğinin 13. panelini iade etti. Eser, Gaziantep’teki yerine yerleştirildi.
Gaziantep’in Zeugma antik şehrindeki “Çingene Kızı” olarak bilinen mozaiğin 1960’larda yurt dışına kaçırılan parçalarından 13’üncüsü tekrar ait olduğu topraklarda...
ABD’den iadesi sağlanan yaklaşık 1800 yıllık mozaik paneli, Gaziantep Zeugma Mozaik Müzesine yerleştirildi. Burada yapılan törende konuşan Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, “Çingene Kızı” figürünün Türkiye’nin dünyaya açılan en önemli kültürel simgelerinden biri hâline geldiğini ve yeni parçanın iadesinden büyük memnuniyet duyduklarını söyledi.
“ZEDELENEN HAFIZAYI ONARIYORUZ”
Bakan Ersoy, iadesi sağlanan panelin yalnızca tek bir eserin dönüşü manasına gelmediğini kaydederek şöyle konuştu:
Dünyanın en büyük mozaik müzelerinden biri olan Gaziantep Zeugma Mozaik Müzemizin koleksiyonuna katılan bu panel, Zeugma mozaiklerinin bilimsel açıdan daha bütüncül biçimde incelenmesine imkân sağlayan ve kompozisyonun kendi bağlamı içinde yeniden değerlendirilmesine katkı sunan önemli bir kazanımdır.
Eksik parçalar yerine döndükçe yalnızca bir mozaiği tamamlamıyor; zedelenen bir hafızayı onarıyor, tarih sayfalarındaki boşlukları dolduruyor ve bir kültürel değeri ait olduğu değerler bütünüyle bir araya getiriyoruz.
Ersoy, son 23 yılda 13 bin 454 kültür varlığının Türkiye’ye kazandırıldığını açıkladı. Kültür varlıklarının korunması alanında ABD ile yürütülen iş birliğinin de son yıllarda çok sayıda eserin ana vatanına dönmesini sağladığını belirten Ersoy, 2021 yılında imzalanan Kültür Varlıklarına İlişkin Mutabakat Zaptı’nın bu mücadelede önemli bir araç olduğunu ifade etti.
MOZAİKLERİN BİRÇOK PARÇASI HÂLÂ KAYIP
“Çingene Kızı” mozaiklerinin önemli bir kısmı ise hâlâ kayıp. Zeugma’daki üç ana figürden birine ait parçalar bulunurken diğer ikisinin parçalarının hâlihazırda yurt dışında olduğu düşünülüyor. Bunun için ilgili birimlerce takip yapıldığı tahmin ediliyor. Nitekim Bakan Ersoy’un önümüzdeki dönemde yeni iadelerin gerçekleşeceğine inandıklarını söylemesi buna bir işaret olarak yorumlanıyor.
