Samsung Grubu'nun, yapay zeka öncülüğündeki çip patlamasını ülke genelinde ekonomik büyümenin itici gücüne dönüştürmek amacıyla önümüzdeki 10 yılda Güney Kore'ye 1.000 trilyon won (yaklaşık 648 milyar dolar) yatırım yapmayı taahhüt edeceği öne sürüldü.
Maeil Business Newspaper'ın yayımladığı habere göre, Samsung Electronics ve SK Hynix yöneticileri pazartesi günü Devlet Başkanı Lee Jae Myung ile bir araya gelerek, Seul dışındaki bölgelere yönelik yatırım planlarını açıklayacak.
Haberde, Samsung'un yatırım planının yapay zeka veri merkezleri, bataryalar ve ekran teknolojilerinin yanı sıra ülkenin güneybatısında çip fabrikaları kurmak için 300 trilyon wonluk (yaklaşık 194 milyar dolar) potansiyel bir yatırımı da kapsadığı belirtildi. Gazete, haberinde herhangi bir kaynağa yer vermedi.
Bu girişim, Güney Kore'nin yapay zeka kaynaklı çip talebindeki hızlı artışı Seul'ün ötesine taşıyarak ülke ekonomisine daha geniş kapsamlı katkı sağlamaya çalıştığını gösteriyor. Ancak altyapı yetersizlikleri ve nitelikli iş gücü eksikliği, ülkenin sanayi haritasını yeniden şekillendirme çabalarını zorlaştırabilir.
Çip üretim tesislerinin uzun yıllardır Seul çevresinde yoğunlaşması siyasi tartışmalara neden olurken, Devlet Başkanı Lee'nin bölgesel kalkınmayı dengelemeye yönelik politikaları bu tartışmaları daha da artırdı.
Muhalefet milletvekilleri ise planın siyasi amaçlarla hazırlandığını savunarak, hükümeti iktidar partisinin güçlü olduğu güneybatı bölgesine yatırım yapılması için şirketlere baskı uygulamakla suçladı.
Cumhurbaşkanlığı Ofisi, pazartesi günü ülkeyi ileri taşıması hedeflenen "üç mega proje"yi açıklayacağını duyurdu. Cumhurbaşkanlığı Politika Danışmanı Kim Yong-beom da yarı iletkenler, yapay zeka veri merkezleri ve robotik alanlarını kapsayan planların hükümet ve özel sektör tarafından ortaklaşa açıklanacağını ve önemli yatırımlar beklendiğini söyledi.
Samsung ve SK Hynix ise konu hakkında yorum yapmayı reddetti.
Güney Kore bellek çipi üretiminde dünya lideri
Güney Kore, dizüstü bilgisayarlar ve akıllı telefonlarda kullanılan DRAM bellek çiplerinin küresel üretiminde lider konumda bulunuyor. Gelir bazında dünyanın en büyük DRAM üreticisi olan Samsung Electronics'i, yine Güney Kore merkezli SK Hynix ve ABD'li Micron takip ediyor.
Yatırımlar Seul dışına taşınıyor
Yüksek performanslı bellek çiplerinin üretiminde küresel lider olan Güney Kore, yapay zeka veri merkezlerinde kullanılan kritik bileşenleri üretmesi sayesinde küresel yapay zeka dalgasının en önemli kazananlarından biri oldu.
Samsung Grubu, Güney Kore'nin en büyük holdingi konumunda bulunurken, grubun amiral gemisi Samsung Electronics'in yanı sıra batarya üreticisi Samsung SDI ve bilişim hizmetleri şirketi Samsung SDS de grubun önemli şirketleri arasında yer alıyor.
Politika Danışmanı Kim Yong-beom, yapay zeka kaynaklı bellek talebinin beklenenden daha hızlı arttığını belirterek, Samsung ve SK Hynix'in 2040'lı yıllar için planlanan bazı projeleri 2030'lu yılların ortasına çekmek zorunda kalabileceğini söyledi.
Kim, başkent bölgesinde yeni yatırımlar için yeterli alan, elektrik ve su kaynağının kalmadığını ifade ederken, üretim kapasitesinin Seul çevresinde daha fazla yoğunlaşmasının konut fiyatlarını artırabileceğini ve gelir eşitsizliğini derinleştirebileceğini vurguladı.
Bununla birlikte bazı uzmanlar, ülkenin güneybatısında yeni bir çip üretim merkezi kurulmasının doğru bir tercih olup olmadığını sorguluyor.
Hanyang Üniversitesi Kamu Yönetimi Bölümü Öğretim Üyesi Kim Tae-yun, "Güneybatıda gerekli nitelikli iş gücünü bulmak son derece zor olacak ve bu durum projenin başarılı olup olmayacağını belirleyecek" dedi.
Kim, "Gerçek anlamda son teknolojiye sahip bir üretim tesisi kurulmazsa yerel ekonomiye katkısı sınırlı kalır. Proje, yalnızca bir inşaat faaliyeti ve gayrimenkul değerlerini artıran bir girişim olma riski taşıyor" ifadelerini kullandı.
Bölgesel kalkınma tartışmaları
Yarı iletken yatırımlarının hangi bölgelere yapılacağı konusu, 3 Haziran'da gerçekleştirilen yerel seçimler öncesinde önemli siyasi tartışmalardan biri haline gelirken, Lee hükümetinin yapay zekayı temel ekonomik politika önceliklerinden biri ilan etmesiyle yatırım tartışmaları daha da yoğunlaştı.
Gallup Korea'nın cuma günü yayımladığı ankete göre, Devlet Başkanı Lee'nin görev onay oranı yüzde 51'e gerileyerek geçen yıl haziran ayında göreve başlamasından bu yana en düşük seviyeye indi.
Ülkenin farklı bölgelerindeki siyasetçiler, kendi bölgelerini yeni yarı iletken üretim merkezi olarak öne çıkarmaya çalışıyor. Yerel medyaya göre öneriler arasında güneybatıda 500 trilyon wonluk (yaklaşık 324 milyar dolar) çip kompleksi kurulması ve mevcut üretim kümelerinin genişletilmesi gibi projeler yer alıyor.
Tartışmalar, SK Hynix'in büyük üretim tesislerinin bulunduğu Icheon gibi mevcut çip üretim merkezlerinde de endişe yarattı.
Icheon'daki sivil toplum temsilcilerinden Jo Jun-taek, "Şehrin vergi gelirlerinin büyük bölümü SK'nin çip fabrikasından geliyor ve sosyal refahımız buna bağlı. Eğer yeni bir üretim kümesi kurulursa SK'nin buradaki üretimi azaltacağını ve zamanla fabrikayı kapatacağını düşünüyoruz. Bu da nüfusun göç etmesine neden olur ve şehir hayalet kente dönüşebilir" dedi.
Lee, Seul merkezli ekonomik yapıyı dengelemek amacıyla "beş bölgesel merkez ve üç özel özerk eyalet" oluşturmayı hedefleyen bir planı savunuyor. Seul ve çevresi, 2024 yılında Güney Kore'nin bölgesel gayrisafi yurt içi hasılasının yüzde 52,8'ini oluşturdu.
Bölgesel eşitsizlik özellikle ülkenin güneybatısındaki önemli şehirlerden Gwangju'da dikkat çekiyor. Resmî verilere göre Gwangju, ülkenin daha küçük bölgesel ekonomilerinden birine ve kişi başına ortalamanın altında ekonomik üretime sahip.
Yerel medya, Samsung Electronics'in olası yatırım noktalarından biri olarak Gwangju'yu değerlendirdiğini bildirdi.
Seçim verilerine göre Lee, Haziran 2025'teki cumhurbaşkanlığı seçimlerinde ülke genelinde oyların yüzde 49,42'sini alırken, Gwangju ve komşu Güney Jeolla bölgesinde yaklaşık yüzde 85 oy aldı.
Ana muhalefetteki Halkın Gücü Partisi (PPP) ise hükümeti yarı iletken yatırımlarını siyasallaştırmakla suçladı.
PPP Sözcüsü Park Sung-hoon, "Yarı iletken fabrikalarının nereye kurulacağına şirketler karar vermeli, cumhurbaşkanı değil" dedi.
