1952 yılında Porto Riko açıklarında kaybolan ve onlarca yıldır yeri bilinmeyen Pan American Airways'e ait yolcu uçağının enkazı, tam 74 yıl sonra Atlas Okyanusu'nun derinliklerinde ortaya çıktı. Havacılık tarihine damga vuran kazanın izleri, gelişmiş su altı teknolojileri sayesinde ilk kez gün yüzüne çıkarıldı.
Air/Sea Heritage Foundation (ASHF), yaptığı açıklamada, Clipper Endeavor isimli uçağın enkazına 2 Haziran'da, Atlas Okyanusu'nun yaklaşık 2 bin feet (610 metre) derinliğinde ulaşıldığını duyurdu. Yüksek çözünürlüklü sonar sistemleri ve otonom su altı aracıyla yapılan incelemelerde, uçağın iki büyük parçaya ayrıldığı tespit edildi.
YILLARCA ARANDI, CEVAP YALNIZCA İKİ GÜNDE GELDİ
Yıllardır sürdürülen arama çalışmalarına Discovery Channel'ın Expedition Unknown ekibi ile Deep Sea Vision şirketi de katıldı. Ancak sonuç, araştırma gemisinin bölgeye ulaşmasının ardından yalnızca iki günlük çalışma süresi içinde geldi. Ekip, enkazı ilk arama girişiminde bulmayı başardı.
Araştırmanın temelleri ise ASHF Başkanı Russ Matthews'ın yıllar önce eski kaza raporlarını tek tek incelemesiyle atıldı. Matthews, 2019'dan bu yana San Juan açıklarında araştırmalar yürüttü. ABD Hava Kuvvetleri pilotları tarafından hazırlanan eski bir haritanın ortaya çıkarılması da ekibin doğru noktaya ulaşmasında kritik rol oynadı.
FACİA GÜVENLİK KURALLARINI DEĞİŞTİRDİ
New York seferini yapmak üzere havalanan uçakta 64 yolcu ve 5 mürettebat bulunuyordu. Kalkıştan kısa süre sonra motorların arızalanması üzerine pilot, uçağı denize indirmek zorunda kaldı. İlk anda kimse yaşamını yitirmedi. Ancak yolcuların denizde nasıl tahliye edileceğine ilişkin yeterli güvenlik prosedürlerinin bulunmaması felaketi büyüttü ve 52 kişi hayatını kaybetti.
Bu trajedi, sivil havacılıkta güvenlik anlayışını kökten değiştirdi. Bugün uçuş öncesinde kabin ekiplerinin yaptığı emniyet bilgilendirmeleri ve acil durum talimatlarının temelleri de bu kazanın ardından atıldı.
74 YIL SONRA ORTAYA ÇIKAN DETAY
Su altından kaydedilen görüntüler, araştırmacıları da şaşkına çevirdi. Ağır hasar almasına rağmen büyük ölçüde korunan uçağın gövdesi üzerinde, Pan American'ın ikonik kanatlı logosu ile "Clipper Endeavor" isminin hala okunabildiği görüldü. Atlas Okyanusu'nun karanlık sularında 74 yıl boyunca sessizce bekleyen enkaz, böylece havacılık tarihinin en uzun soluklu gizemlerinden birine de son noktayı koydu.
