Petrol fiyatları, ABD ile İran arasında savaşı sona erdirmeyi, Hürmüz Boğazı’nı yeniden deniz trafiğine açmayı ve Tahran’ın petrol ihracatına yönelik ABD yaptırımlarını kaldırmayı öngören geçici anlaşmanın imzalanmasının ardından perşembe günü erken işlemlerde geriledi. Tarihin en büyük enerji arz kesintilerinden birini sona erdirmesi beklenen anlaşma, küresel petrol piyasalarında arzın yeniden normalleşeceği beklentilerini güçlendirdi.
Brent petrol vadeli işlemleri, yüzde 1,12 düşüşle varil başına 78,66 dolara gerilerken, ABD Batı Teksas (WTI) ham petrolü yüzde 1,28 kayıpla 75,81 dolara düştü.
Petrol fiyatları, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran yönetiminin anlaşma şartlarına uymaması halinde hava saldırılarının yeniden gündeme gelebileceği yönündeki açıklamasına rağmen çarşamba günkü kazanımlarını koruyamadı ve düşüş eğilimini sürdürdü.
Bloomberg HT'de yer alan habere göre IG Piyasa Analisti Tony Sycamore, yayımladığı değerlendirmede, enerji piyasalarında satış baskısının arttığını belirterek, yatırımcıların ABD ile İran arasında kısa süre önce varılan anlaşmanın ardından İran petrol arzının beklenenden daha hızlı şekilde küresel piyasalara döneceğini fiyatladığını ifade etti.
ABD ile İran arasında mutabakat imzalandı
14 maddeden oluşan mutabakat, İran ile ABD arasında 60 günlük bir müzakere sürecinin başlamasını öngörüyor. Anlaşma kapsamında İran, küresel petrol ve doğalgaz sevkiyatında kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’ndan gemilerin ücretsiz geçişine izin verecek. Ayrıca boğazdaki deniz trafiğinin 30 gün içinde yeniden tam kapasiteyle işlemesi hedefleniyor.
Ön anlaşma, İran’ın nükleer programı gibi daha kapsamlı ve çözümü zaman alacak başlıkları ilerleyen müzakerelere bırakırken, ABD ve müttefiklerinin İran’ın yeniden inşasını desteklemek amacıyla 300 milyar dolarlık bir finansman planı hazırlamasını da öngörüyor.
Uluslararası Enerji Ajansı (UEA), çarşamba günü yayımladığı aylık petrol piyasası raporunda, anlaşmanın sorunsuz şekilde hayata geçirilmesi ve Hürmüz Boğazı’nın yeniden tam kapasiteyle faaliyete geçmesi halinde mevcut arz sıkışıklığının önümüzdeki yıllarda yerini belirgin bir arz fazlasına bırakabileceği uyarısında bulundu. Ajansa göre, Orta Doğu’dan petrol arzının yeniden hız kazanmasıyla birlikte küresel petrol arzı 2027 yılında günlük bazda talebi yaklaşık 5,05 milyon varil aşacak.
Piyasaların gözü Fed'de: Faiz artışı ihtimali arttı
Bununla birlikte piyasalar, ABD Merkez Bankası’nın (Fed) enflasyonla mücadele kapsamında yılın geri kalanında faiz artırımlarına gidip gitmeyeceğini de yakından izliyor. Faiz oranlarının yükselmesi, ekonomik faaliyetleri yavaşlatarak enerji tüketimini ve dolayısıyla petrol talebini olumsuz etkileyebileceği için fiyatlar üzerinde baskı oluşturabilir.
Fed’in çarşamba günü açıkladığı ekonomik projeksiyonlar, politika yapıcılar arasında faiz artışı beklentilerinin güçlendiğine işaret etti. Buna göre, 19 Fed yetkilisinden 9’u yıl sonuna kadar ek faiz artırımlarının gerekli olabileceği görüşünü paylaşıyor. Bu tablo, yalnızca üç ay önce hiçbir yetkilinin faiz artışını gündeminde bulundurmadığı döneme kıyasla dikkat çekici bir değişim olarak değerlendiriliyor.
