Araç içinde sıcaklık kısa sürede ölümcül seviyelere ulaşabiliyor. Dış ortam sıcaklığının 30 derece olduğu bir günde, güneş altında kalan otomobilin içi yalnızca 10 dakika içinde yaklaşık 40 dereceye, bir saat içerisinde ise 50 derecenin üzerine çıkabiliyor. Özellikle çocuk koltuğuna bağlı küçük çocuklar, kendi başlarına araçtan çıkamadıkları için büyük risk altında bulunuyor.
"UNUTULMUŞ BEBEK SENDROMU" NEDİR?
DW Türkçe'de yer alan haber göre, uzmanların "Unutulmuş bebek sendromu" olarak tanımladığı durum, ebeveynlerin çocuklarını isteyerek değil, beynin hafıza ve dikkat mekanizmasındaki aksaklıklar nedeniyle araçta unutmasını ifade ediyor.
ABD'li psikolog David Diamond, yıllardır bu konu üzerine çalışmalar yürütüyor. Diamond'a göre beynin "ileriye dönük hafıza" olarak adlandırılan sistemi, yapılması planlanan bir görevi hatırlamaktan sorumlu. Ancak yoğun stres, uykusuzluk, dikkat dağınıklığı ve günlük rutindeki değişiklikler bu sistemi olumsuz etkileyebiliyor.
Bu nedenle kişi, aslında gerçekleştirmediği bir işi tamamlamış gibi hissedebiliyor. Çocuğunu kreşe bıraktığını sanan ebeveynin doğrudan iş yerine gitmesi de bu bilişsel hataların en çarpıcı örneklerinden biri olarak gösteriliyor.
RUTİN DEĞİŞİKLİKLERİ RİSKİ ARTIRABİLİYOR
Uzmanlara göre şu etkenler unutma riskini yükseltebiliyor:
- Uykusuzluk
- Yoğun stres
- Aynı anda birçok işle ilgilenmek
- Dikkat dağınıklığı
- Hatırlatıcıların bulunmaması
- Günlük rutinin beklenmedik şekilde değişmesi
Psikoterapistler, bu koşullarda beynin "otomatik pilot" moduna geçebildiğini ve planlanan eylemlerin gözden kaçabileceğini belirtiyor.
Uzmanlar, çocukların araçta bırakıldığı tüm vakaların aynı kapsamda ele alınamayacağını vurguluyor. Bazı olaylarda açık ihmal söz konusu olabilirken, bazı vakalarda ise psikolojik ve bilişsel süreçlerin etkili olduğu ifade ediliyor. Bu nedenle olayların kasıt mı, ihmal mi yoksa bilişsel bir hata mı olduğunun adli soruşturmalar ve uzman incelemeleri sonucunda değerlendirilmesi gerekiyor.
TEKNOLOJİK ÖNLEMLER YAYGINLAŞIYOR
Bazı ülkeler bu tür trajedilerin önüne geçebilmek için teknolojik çözümler geliştirmeye başladı. İtalya'da 2019'dan bu yana dört yaşına kadar olan çocuklar için alarm sistemine sahip çocuk koltukları zorunlu tutuluyor. Çocuk araçta unutulduğunda sistem ebeveynin telefonuna uyarı gönderiyor.
Bunun yanında uzmanlar, cep telefonu, çanta veya çocuğa ait bir oyuncağın arka koltuğa bırakılması gibi basit görsel hatırlatıcıların da unutma riskini azaltabileceğini belirtiyor. Ancak hiçbir yöntemin tek başına yüzde 100 güvence sağlamadığına dikkat çekiliyor.
Uzmanlar, araçta unutulan çocuk vakalarının kesin sayısının bilinmediğini, ancak her olayın büyük bir insani trajedi olduğunu vurguluyor. Eğer olay bilişsel bir hafıza hatasından kaynaklanıyorsa, yaşamını yitiren çocuğun ardından ebeveynlerin de ömür boyu ağır bir psikolojik yük taşıdığı ifade ediliyor.
