Sudan'ın kuzeydoğusundaki Port Sudan kentinde bulunan Terörle Mücadele ve Devlete Karşı İşlenen Suçlar Mahkemesi, HDK lideri Dagalu, yardımcısı ve kardeşi Abdurrahim Hamdan Dagalu ile diğer sanıkları, eski Batı Darfur Valisi Abbeker'in öldürülmesi davasında suçlu buldu.
Mahkeme, sanıkları savaş suçları, insanlığa karşı suçlar, soykırım ve kişilere ve mülklere karşı suçlar kapsamında gıyaben idama mahkum etti.
Mahkeme, Dagalu'yu söz konusu suçların planlanması ve uygulanmasından, yardımcısı Abdurrahim Dagalu'yu ise suçların planlanması ve işlenmesine katılmaktan sorumlu tuttu.
Sanıklar arasında Dagalu'nun diğer kardeşi Elkuni Hamdan Dagalu, HDK'nin Batı Darfur sorumlusu Abdurrahman Cuma ve Batı Darfur'daki kabile liderlerinden Ticani et-Tahir Kerşum da yer aldı.
Bu karar, 15 Nisan 2023'te Sudan ordusu ile HDK arasında başlayan çatışmalardan bu yana HDK lideri Dagalu hakkında verilen ilk mahkeme kararı oldu.
Batı Darfur Eyaleti Valisi Hamis Abdullah Abbeker, 14 Haziran 2023'te konutundan kaçırılıp infaz edilmişti.
Sudan hükümeti, HDK'yi Abbeker'i öldürmek ve cenazesine zarar vermekle suçlamış, HDK ise suçlamaları reddetmişti.
Sudan hükümeti ve uluslararası kuruluşlar, HDK'yi Cuneyne kentinde geniş çaplı suç ve ihlallerde bulunmak, yüzlerce kişiyi öldürmek ve Mesalit kabilesinden binlerce kişiyi yerinden etmekle suçluyor.
Ne olmuştu?
Sudan’da ordu ile Hızlı Destek Kuvvetleri arasında Nisan 2023’te başlayan savaş, ülkeyi dünyanın en ağır insani krizlerinden birine sürükledi. Çatışmalar, başkent Hartum’un yanı sıra özellikle Darfur bölgesinde yoğunlaşırken, taraflar sivillere yönelik ağır ihlallerle suçlandı.
HDK lideri Muhammed Hamdan Dagalu (Hemedti) ve güçleri, Darfur’un Batı Darfur eyaletindeki Cuneyne kentinde özellikle Mesalit topluluğuna yönelik katliamlar, etnik temizlik ve savaş suçları işlemekle suçlanıyor. Birleşmiş Milletler ve uluslararası insan hakları kuruluşları, bölgede binlerce kişinin öldürüldüğünü ve yüz binlerce kişinin yerinden edildiğini bildirdi.
Batı Darfur Valisi Hamis Abdullah Abbeker, 14 Haziran 2023’te HDK mensupları tarafından kaçırılmasının ardından öldürülmüştü. Sudan hükümeti, Abbeker’in öldürülmesinden HDK’yi sorumlu tutarken, örgüt suçlamaları reddetti.
Port Sudan’daki Terörle Mücadele ve Devlete Karşı İşlenen Suçlar Mahkemesi, Abbeker cinayeti davasında HDK lideri Dagalu, yardımcısı ve kardeşi Abdurrahim Hamdan Dagalu ile diğer sanıkları savaş suçları, insanlığa karşı suçlar, soykırım ve kişilere yönelik suçlardan gıyaben idama mahkum etti. Karar, Sudan’daki savaşın başlamasından bu yana HDK liderliğine yönelik ilk kapsamlı mahkeme kararı oldu.
Çatışmaların başlamasından bu yana on binlerce kişi hayatını kaybederken, milyonlarca Sudanlı ülke içinde veya komşu ülkelere sığınmak zorunda kaldı. BM, milyonlarca kişinin de açlık ve insani yardım krizinin eşiğinde olduğunu belirtiyor.
