DEM Parti İstanbul Milletvekili Cengiz Çiçek, kamuoyuna “intihar” olarak yansıyan şüpheli mahpus ölümlerinin ve bu ölümlere zemin hazırladığı belirtilen hapishane koşullarının araştırılması amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına araştırma önergesi sundu.
Çiçek, önergesinde şüpheli mahpus ölümlerine yol açan tecrit uygulamaları, tek kişilik hücreler, disiplin cezaları, baskılar ve diğer hak ihlallerinin tüm yönleriyle incelenmesini istedi. Ayrıca, bu ölümlerle ilgili etkili soruşturmaların yürütülmesini engellediği belirtilen uygulama ve mekanizmaların ortaya çıkarılmasını talep etti.
Araştırma önergesinin gerekçesinde, Türkiye hapishanelerinin uzun süredir yaşam hakkı ihlalleri, tecrit uygulamaları ve cezasızlık politikalarının en görünür olduğu alanlardan biri haline geldiği belirtildi. Çiçek, kamuoyuna “intihar” olarak açıklanan ölümlerin, hapishanelerde yaşanan hak ihlallerinin en ağır sonuçları arasında yer aldığını ifade etti.
Tecrit uygulamalarına dikkat çekti
Çiçek, “Mahpusların fiziksel ve ruhsal bütünlüğünü hedef alan uygulamalar sürerken, yaşanan ölümler karşısında etkili soruşturmalar yürütülmemekte, ailelerin, avukatların ve hak örgütlerinin başvuruları yanıtsız bırakılmaktadır” dedi.
Önergede, yaşam hakkı ihlallerinin ortaya çıkmasında belirleyici unsurlardan birinin tecrit politikaları olduğu vurgulandı. Özellikle S ve Y Tipi yüksek güvenlikli hapishanelerde yaygınlaştırılan tek kişilik hücre uygulamaları, görüş kısıtlamaları, disiplin cezaları ve sağlık hakkına erişimde yaşanan sorunların mahpusların fiziksel ve ruhsal bütünlüğünü etkilediği belirtildi.
“Ölüme sürükleyen koşullar araştırılmıyor”
Çiçek, bugüne kadar yaşanan çok sayıdaki örnekte idari ve adli makamların çoğu zaman ölümün gerçekleşme biçimine odaklandığını belirterek, “Mahpusu ölüme sürükleyen koşulların açığa çıkarılması konusunda gerekli irade gösterilmemektedir” ifadelerini kullandı.
Asıl meselenin mahpusu ölüme sürükleyen koşulların ortaya çıkarılması ve sorumluluğu bulunan kamu görevlileri hakkında etkili soruşturmalar yürütülmesi olduğunu belirten Çiçek, birçok dosyada ailelerin ve avukatların taleplerinin karşılanmadığını, ihmal ve sorumluluk iddiaları aydınlatılmadan süreçlerin kapatıldığını ifade etti.
Çiçek, yaşam hakkı ihlallerine zemin hazırlayan tecrit uygulamalarının, şüpheli ölümlerin ve cezasızlık mekanizmalarının bütün yönleriyle araştırılması, sorumluların ortaya çıkarılması ve benzer ihlallerin önlenmesi amacıyla Meclis Araştırması açılmasının gerekli olduğunu belirtti.
