Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD), Kazakistan'ın ilk büyük ölçekli refrakter altın cevheri işleme tesisinin finansmanını üstlenerek ülkenin daha önce erişilemeyen rezervlerini ekonomiye kazandırmasına ve yurtiçi maden işleme kapasitesini genişletmesine yardımcı oluyor.
Kazakistan'ın altın kaynaklarının yaklaşık yarısı, geleneksel yöntemlerle işlenemeyen refrakter cevherlerde bulunuyor.
Banka, Pavlodar bölgesinde inşa edilecek Ertis basınçlı oksidasyon hidrometalurji kompleksinin yapımını desteklemek için 255 milyon avroluk kredi sağlıyor. Solidcore Resources tarafından geliştirilen tesis, yılda 278.500 tona kadar altın konsantresi işleyebilecek kapasiteye sahip olacak.
Tamamlandığında, projenin Kazakistan'da yeni bir metalurji segmenti oluşturması; GSYH'nin yaklaşık yüzde 12'sini sağlayan ve ülkenin emtia ihracatının yaklaşık üçte birini oluşturan madencilik sektöründe katma değerli üretimi artırması bekleniyor.
Basınçlı oksidasyon teknolojisinin devreye girmesiyle yeni tesis, bu karmaşık cevherlerin ilk kez ülke içinde işlenmesini sağlayacak; daha önce işletilemeyen sahaların geliştirilmesi için gerekli altyapıyı oluşturacak, Kazakistan'ın rekabet gücünü artıracak ve mineral arz potansiyelini genişletecek.
"Bu yatırım, katma değer yaratılması ve Kazakistan'ın değer zincirinde yukarı doğru ilerlemesi açısından önemli," diye konuştu EBRD Başkanı Odile Renaud-Basso Euronews'e.
İşleme sektörüne daha fazla yatırım çekmek
Renaud-Basso, Pavlodar projesinin Kazakistan'ın maden işleme sektörüne daha fazla yatırımın önünü açabileceğini, ancak uluslararası yatırımcıları çekmek için reformların sürdürülmesi gerektiğini söyledi.
Düzenleyici istikrar ve daha yüksek veri şeffaflığını yatırımcılar için başlıca öncelikler olarak vurguladı.
Renaud-Basso'ya göre, yapay zekâ, dijital altyapı ve temiz enerji teknolojilerini genişleten ülkelerle birlikte işlenmiş kritik minerallere talebin güçlü kalması bekleniyor.
"Kritik mineraller, yapay zekâ ve dijitalleşme için vazgeçilmez," dedi ve küresel talebin artmaya devam etmesinin sektör genelinde yatırım fırsatlarını desteklediğini ekledi.
Pavlodar tesisinin, endüstriyel işleme alanında daha geniş bir proje hattının ilk halkası hâline gelebileceğini dile getirdi.
"Doğru ortakları ve doğru projeleri bularak yatırımlarımıza devam etmeyi umuyoruz," diye ekledi.
Yatırım akışı güçlü seyrini sürdürüyor
EBRD'nin Kazakistan'daki yıllık yatırım hacmi 2024'te 913 milyon avrodan bu yıl şu ana kadar 378 milyon avroya gerilemiş olsa da Renaud-Basso, düşüşün yatırımcı ilgisinin zayıflamasını değil, büyük projelerin zamanlamasını yansıttığını vurguladı.
"Bu aslında proje hattının ne kadar oynak olabileceğini gösteriyor. Geçen yıldan bu yıla kayan bazı büyük projelerimiz var," dedi.
EBRD, yıl sonuna kadar Kazakistan'daki toplam yatırımının yenilenebilir enerji, ulaşım altyapısı, su ve özel sektör gelişimini kapsayan projelerin desteğiyle yaklaşık 1,3 milyar avroya ulaşmasını bekliyor.
Bankanın Kazakistan'a yaptığı toplam yatırım, 340'tan fazla proje üzerinden artık 11 milyar avroyu aşmış durumda; bu da onu ülkenin en büyük kurumsal yatırımcılarından biri hâline getiriyor.
Sanayi ve lojistiği destekleyen yapay zekâ
Madenciliğin ötesinde Renaud-Basso, yapay zekânın Kazakistan'ın ekonomik kalkınmasında giderek daha önemli bir rol oynayacağını düşünüyor.
EBRD'nin Avrupa ile Asya'yı birbirine bağlayan ticaret yolu Orta Koridor üzerindeki çalışmalarına dikkat çeken Renaud-Basso, bankanın gümrük prosedürlerinin modernizasyonu, sınır yönetiminin iyileştirilmesi ve yük taşımacılığı verimliliğinin artırılması için yapay zekâ kullanımını önerdiğini anlattı.
Renaud-Basso, güçlü devlet desteği, genişleyen dijital altyapı ve büyüyen yenilik ekosistemi sayesinde Kazakistan'ın yapay zekâdan yararlanmak için iyi bir konumda olduğunu söyledi.
Ülke, mineral değer zincirinde daha yukarı çıkarken aynı zamanda kendini yapay zekâ için bölgesel bir merkez olarak konumlandırmaya çalışırken, EBRD uzun vadeli büyümenin sürdürülmesi için hem sanayi yatırımlarının hem de düzenleyici reformların devamının kritik önemde olduğunu vurguluyor.
